Πίσω από το προπέτασμα της καταστολής

Για το σύστημα της καπιταλιστικής εκμετάλλευσης, για την τάξη και το κράτος των εκμεταλλευτών, η καταστολή αποτελεί αρχή και τέλος, αποτελεί αφετηριακή συνθήκη και τελική «αυταξία» που υλοποιείται και επιδιώκεται με όλες τις δυνατές μορφές. Πρώτα-πρώτα με τη «φυσική» μορφή της κατανάλωσης της εκμισθωμένης εργατικής δύναμης από το κεφάλαιο στην παραγωγική διαδικασία. Σε αυτής το πεδίο, σαν προϋπόθεση και σαν προϊόν της, οι «γενικές και αόριστες» εκμεταλλευτικές παραγωγικές σχέσεις εξατομικεύονται με σάρκα και οστά ως το κοινωνικό κύτταρο της σχέσης εξουσίας – υποταγής, που αναπαράγεται και κλιμακώνεται συστατικά σε όλη την έκταση του κοινωνικού σχηματισμού.

Για τη διασφάλιση, τη διατήρηση, τη διαιώνιση, την ολοκλήρωση, την οριστική επικράτηση αυτής της στοιχειακής σχέσης, για να καταστούν οι αλυσίδες της εκμετάλλευσης καθημερινό ένδυμα απογυμνωμένο ακόμα και από τυχόν ρόδα που το στολίζουν αναδύοντας και το πιο αόριστο έστω άρωμα απελευθέρωσης από τα δεσμά, οικοδομείται η «δευτερογενής» οργανωμένη κατασταλτική βία των τυπικών και άτυπων θεσμών και μηχανισμών του αστικού κράτους. Με πρώτη ύλη τους ίδιους συστατικούς όρους των παραγωγικών σχέσεων και της οικονομικής δομής, η κρατικά-θεσμικά οργανωμένη ταξική βία τούς ανυψώνει σε ειδικές κατασταλτικές τεχνικές που στην ανάπτυξή τους συγκροτούν ένα θεόρατο κατασταλτικό οικοδόμημα παρακολουθηματικό του οικοδομήματος της ταξικής κυριαρχίας, με μορφές προορισμένες, ας σημειώσουμε, όχι μόνο για το σώμα αλλά και για το πνεύμα. Άλλωστε ο τελικός στόχος της κάθε κατασταλτικής μορφής είναι πάντοτε η συνείδηση: η βία και η απειλή βίας στο σώμα αποσκοπεί στην επικράτηση του φόβου, ακόμα και η εξάλειψη του ανυπότακτου σώματος αποσκοπεί στην εξάλειψη της ανυπότακτης συνείδησης.

Η βασική εκμεταλλευτική σχέση παραγωγής είναι σχέση εξουσίας και καταστολής ήδη από τη σύστασή της. Αυτό που, σε τελική ανάλυση, θα παρέμενε επισφαλές είναι όχι το αναπότρεπτο συστατικό περιεχόμενο της σχέσης παραγωγής, αλλά η σχέση παραγωγής η ίδια, στην περίπτωση όπου και εκτός της παραγωγικής διαδικασίας, στο πεδίο της αναπαραγωγής της εργατικής δύναμης, δεν επιβάλλονταν οι αρμόζοντες κατασταλτικοί όροι, και μάλιστα στην «τελειότητα» που επιτρέπει η εκάστοτε ανάπτυξη της τεχνικής και το εκάστοτε επίπεδο των πολιτικών και ηθικών συσχετισμών στην αέναη πορεία ολοκλήρωσης του καθεστώτος της καταστολής, της πειθάρχησης. Η πρωταρχική σχέση εξουσίας – υποταγής που αποτελεί συστατικό περιεχόμενο των κοινωνικο-οικονομικών όρων αποστέρησης των μέσων παραγωγής (παραγωγής της τροφής, της στέγης, των όρων γενικά της βιολογικής και κοινωνικής ύπαρξης) στη μια πλευρά και προσωπικής εκμίσθωσης στο κεφάλαιο που συγκεντρώνει στην άλλη πλευρά τα κοινωνικά μέσα παραγωγής και συντήρησης, θα ήταν υπερβολικά «ανοιχτή» στην αμφισβήτηση, αν δεν την περιέβαλλε κάνοντάς την επίσης «αθέατη» ένα περίβλημα «δευτερογενούς» ταξικής βίας, αν οι όροι της ζωής έχαναν για τη στρατιά της μισθωτής εργασίας τον «στρατιωτικό» τους χαρακτήρα μετά την έξοδο από την παραγωγική διαδικασία, αν επιτρεπόταν στη μάζα των «ανεξάρτητα» εργαζόμενων που υπόκεινται στο γενικό καθεστώς της εκμεταλλευσης να οικοδομούν συνείδηση και όρους ζωής εργαζόμενου μέρους της εργαζόμενης κοινωνίας (με κίνδυνο γενίκευσης μιας συνείδησης ανεξαρτησίας της κοινωνικής εργασίας) αντί για συνείδηση και όρους ζωής ιδιοκτήτη εξαρτημένου από τις γενικές σχέσεις της καπιταλιστικής ιδιοκτησίας, αν οι άνεργοι δεν βίωναν τον άπλετο «ελεύθερο» χρόνο τους σαν χρόνο καθολικής αποστέρησης, αν η συνειδησιακή αναπαραγωγή των εργαζομένων στο σύνολό τους δεν οριοθετούνταν από τη θεσμισμένη «μορφωτική» αποστολή του μονοπωλίου των μμε, αν σωματικά έπαυε το σύνολο των εργαζομένων να υπόκειται σε ένα πολύπλοκο σύστημα καθημερινών ελέγχων και, μετά από αυτούς, «κυρώσεων».

Πρόκειται, βέβαια, για ένα οικοδόμημα θεμελιωμένο στις «φυσικές» αρχές της κοινωνικής συνύπαρξης… Εξίσου «φυσικά», όμως, οι ίδιες αυτές αρχές της κοινωνικής συνύπαρξης είναι εξ υπαρχής αντεστραμμένες σε αρχές επιβολής της ταξικής κυριαρχίας πάνω στο σύνολο της κοινωνικής ύπαρξης και των κοινωνικών σχέσεων. Και εξίσου «φυσικά» από τη βάση αυτής της αφετηριακής αντιστροφής ορθώνεται ολόκληρο το οικοδόμημα που μετατρέπει την «κοινωνική συνύπαρξη» σε κοινωνική απομόνωση, στον γενικευμένο κοινωνικό ανταγωνισμό που έχει περιγραφτεί με τη φράση «ο καθένας εναντίον του άλλου και ο θεός εναντίον όλων», με τα μονοπωλιακά συγκροτήματα και το κράτος τους να διεκδικούν, στις μέρες μας, το ρόλο του θεού στο κοινωνικό «θέατρο», υποτασσόμενα ταυτόχρονα στην επίγνωση ότι πάνω κι από τα ίδια βασιλεύει η «τυχαιότητα» των τυφλών καπιταλιστικών νόμων της αγοράς.

*

Με όσα προηγήθηκαν ήθελα απλώς να υπογραμμίσω αυτό που αναγράφεται από την πρώτη φράση αυτού του κειμένου: το ότι η καταστολή για το σύστημα της καπιταλιστικής εκμετάλλευσης αποτελεί «αυταξία» και το τι σημαίνει ότι αποτελεί «αυταξία». Και το τι, κατά συνέπεια, συνεπάγεται η πάλη ενάντια στην «αυταξία» της καταστολής, η πάλη ενάντια στο κατασταλτικό περίβλημα που σαν προπέτασμα κρύβει από την άμεση θέα ολόκληρο το οικοδόμημα της κοινωνικής ταξικής κυριαρχίας και τον στοιχειακό της πυρήνα, τον πολλαπλά εξατομικευμένο στην «φυσική» καθημερινότητα της παραγωγικής διαδικασίας και των σχέσεών της. Για το σύστημα της εκμετάλλευσης η καταστολή αποτελεί «αυταξία». Για τις κοινωνικές τάξεις που υπόκεινται στο καθεστώς της εκμετάλλευσης, «αυταξία» είναι η αποτίναξή της και η οικοδόμηση σχέσεων κυριαρχίας της εργαζόμενης κοινωνίας πάνω στη δραστηριότητά της και τους καρπούς της. Η «αυταξία» των μεν δεν είναι το συμμετρικό αντίθετο της «αυταξίας» των δε και, επομένως, η πάλη τους ενάντια στην καταστολή δεν ορίζεται σαν μηχανική της αντανάκλαση.

Πίσω από το προπέτασμα της τρέχουσας κατασταλτικής παράκρουσης της κυβέρνησης Μητσοτάκη αποκρύβεται από την άμεση θέα η γιγάντια απόβαση ΝΑΤΟϊκών στρατευμάτων και πολεμικού υλικού από το λιμάνι της Αλεξανδρούπολης προς την ανατολική Ευρώπη για την εξάμηνη ιμπεριαλιστική πρόβα πολέμου κατά της Ρωσίας, έξω και πέρα και σε αντίθεση από οτιδήποτε θα μπορούσε να εννοηθεί σαν «εθνικό συμφέρον» για τη λαϊκή αντίληψη του «εθνικού» και του «συμφέροντός» του.

Πίσω από το προπέτασμα της καταστολής, μένει αθέατη η συμμετοχή της φρεγάτας «Κανάρης» στην πολυεθνική ναυτική δύναμη «TF 473» και στη συνοδεία του γαλλικού αεροπλανοφόρου «Charles de Gaulle» στο πλαίσιο της επιχείρησης «Clemenceau 21», η επιχείρηση της φρεγάτας «Κουντουριώτης» με την ΝΑΤΟική αρμάδα SNMG2 στην άσκηση του ΝΑΤΟ «Dynamic Manta 2121» στα ανοιχτά της Σικελίας, η συμμετοχή της φρεγάτας «Ναβαρίνον» στην «Unifil Marops» του ΟΗΕ στα ανοιχτά του Λιβάνου με βασικό αντικείμενο το εθνικά «απαραίτητο» εμπάργκο όπλων στην οργάνωση «Χεζμπολάχ», η συμμετοχή της φρεγάτας «Αιγαίον» ως ναυαρχίδας στην επιχείρηση «Irini» της ΕΕ με υποτιθέμενο κύριο καθήκον της την εφαρμογή του εμπάργκο όπλων του ΟΗΕ στη Λιβύη, η περιήγηση της φρεγάτας «Υδρα» από το Αμπου Ντάμπι για συνεκπαιδεύσεις με πλοία των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και των ΗΠΑ ως τη συμμετοχή της σε ρόλο «associated support» στην πολυεθνική αποστολή «EMASOH / Agenor» για «την ασφαλή και ελεύθερη διέλευση των εμπορικών πλοίων στον Κόλπο, στα Στενά του Ορμούζ και στον Κόλπο του Ομάν», η συμμετοχή του ναρκοθηρευτικού «Ευρώπη» στην πολυεθνική άσκηση «Poseidon 21» στη Μαύρη Θάλασσα με τη ΝΑΤΟϊκή αρμάδα SNMCMG2.

Μετά κι από όλα αυτά, παραμένει αθέατη πίσω από το προπέτασμα της καταστολής, η προσφορά από τον διαπιστευμένο πλασιέ και τοποτηρητή των ΗΠΑ κι άλλων φρεγατών για πώληση, μια που οι ΝΑΤΟϊκές ανάγκες για παγκόσμια κυριαρχία είναι ανεξάντλητες, ενώ οι «διευθετήσεις» για τα «οικόπεδα» των ΑΟΖ και των υφαλοκρηπίδων τρέχουν στον αυτόματο πιλότο των κάθε είδους «διερευνητικών επαφών».

Μένουν αθέατα πίσω από το προπέτασμα της κρατικής – κυβερνητικής καταστολής, τα εξελισσόμενα εγκλήματα σε βάρος των παραγωγικών προοπτικών της χώρας και του λαού της, τα οποία ακούν σε ονόματα όπως διάλυση – ξεπούλημα της ΛΑΡΚΟ, «απολιγνιτοποίηση» και καταστροφή των λιγνιτικών μονάδων παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας.

Μένει αθέατη πίσω από το προπέτασμα της καταστολής η βαθύτερη εμπορευματοποίηση της πανεπιστημιακής εκπαίδευσης, η μετατροπή της σε εξάρτημα των πολυεθνικών και του ΝΑΤΟ, η επιβολή νέων πιο αδιαπέραστων ταξικών φραγμών στη λαϊκή παιδεία, η κατηγοριοποίηση των εκπαιδευτικών μονάδων ανάλογα με την κοινωνική θέση του μαθητικού πληθυσμού.

Μένει αθέατη πίσω από το προπέτασμα της καταστολής η επίθεση σε μεροκάματα, μισθούς, εργασιακές σχέσεις, η διάλυση της ζωής των εργαζομένων μέσω της τηλεργασίας, η συνεχιζόμενη φοροληστεία του λαϊκού εισοδήματος, η επιχείρηση αρπαγής της κατοικίας του «πτωχευμένου» λαού, η απάνθρωπη βαρβαρότητα των προσφυγικών-μεταναστευτικών στρατοπέδων συγκέντρωσης της ΕΕ, οι εγκληματικές κυβερνητικές πράξεις και παραλείψεις στη διαχείριση της πανδημίας, οι σχεδιασμοί της «νέας κανονικότητας».

Μένουν αθέατα όλα αυτά και τόσα άλλλα πίσω από το προπέτασμα της καταστολής, που για αυτών ταυτόχρονα τη διασφάλιση και υλοποίηση ορθώνεται και εξαπλώνεται, και που πίσω από τον κατασταλτικό κουρνιαχτό περιμένουν σαν οδοστρωτήρας με αναμένες τις μηχανές έτοιμος να συνθλίψει και να ισοπεδώσει τις ζωές των εργαζομένων, του λαού της νεολαίας.

*

Η έξαρση της κυβερνητικής καταστολής φέρνει στο ιδεολογικό προσκήνιο το ζήτημα του «κράτους δικαίου».

Σύμφωνα με τη γνωστή αποφθεγματική περιγραφή του από τον Ανατόλ Φρανς: «Φυσικά και είμαστε όλοι ίσοι απέναντι στο νόμο. Απαγορεύεται το ίδιο, τόσο στους πλούσιους όσο και στους φτωχούς, να κοιμούνται κάτω από τις γέφυρες».

Το καθεστώς της καταστολής, ταυτόχρονα με τη δική του «αυτοαναφορική» εμπέδωση, υποβάλλει στις συνειδήσεις και την ακόλουθη «εναλλακτική»:

«Φυσικά και είμαστε όλοι ίσοι απέναντι στο νόμο. Επιτρέπεται το ίδιο, τόσο στους πλούσιους όσο και στους φτωχούς, να κοιμούνται κάτω από τις γέφυρες».

Πραγματικά λύση «ανάγκης», όταν με την πολύμορφη συνδρομή των κατασταλτικών κοινωνικών όρων και κρατικών τεχνικών οι πλούσιοι γίνονται πλουσιότεροι κι οι φτωχοί γίνονται φτωχότεροι και πληθαίνουν.


Στην ΕΕ των 500.000 νεκρών από την πανδημία

Έχετε δει πουθενά όλον αυτό τον καιρό την Ευρωπαϊκή Ένωση να παρουσιάζει τον δικό της απολογισμό σε κρούσματα και νεκρούς από την πανδημία;

Μάλλον όχι… Γιατί βλέπετε, η ΕΕ είναι «ενιαία» όταν βάζει «πρόστιμα» για την Ολυμπιακή, τη ΛΑΡΚΟ, τα ναυπηγεία Σκαραμαγκά, όταν πρόκειται για τη διάλυση των εργασιακών σχέσεων, την καθήλωση των λαϊκών εισοδημάτων, την εμπορευματοποίηση των κοινωνικών αναγκών, τα στρατόπεδα συγκέντρωσης μεταναστών και προσφύγων, τις ιμπεριαλιστικές επεμβάσεις, την ενίσχυση της κερδοφορίας των επιχειρηματικών ομίλων… Όταν όμως πρόκειται για τον απολογισμό του «πολέμου κατά της πανδημίας», για την καταμέτρηση των θυμάτων της περικοπής δαπανών και της εμπορευματοποίησης σε υγεία και πρόνοια, τότε σιωπηρά η ΕΕ «διαλύεται» σε «διάφορα κράτη» που το καθένα έχει να επιδείξει τον «δικό του» απολογισμό…

Κάνοντας κανείς τον μικρό κόπο να αθροίσει αυτούς τους «εθνικούς» απολογισμούς, διαπιστώνει ότι μέχρι σήμερα, 20-2-2021, ο συνολικός αριθμός των νεκρών στα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχει ήδη ξεπεράσει τις 500.000, και συγκεκριμένα ανέρχεται στους 528.707 νεκρούς από την πανδημία, σύμφωνα με τα στοιχεία της ιστοσελίδας worldometers. Πράγμα που σημαίνει ότι με τον πληθυσμό των χωρών της ΕΕ να ανέρχεται περίπου στους 446,8 εκατομμύρια ανθρώπους, πάνω από ένας στους χίλιους κατοίκους των χωρών της ΕΕ έχει ως τώρα χάσει τη ζωή του λόγω της ευρωενωσιακής διεξαγωγής του «πολέμου» με τον κόβιντ-19.

«Παράξενος πόλεμος», όπως έλεγαν και το 1939…

*

Βέβαια, αν ακούσουμε τους ζηλωτές του ευρωενωσιακού καπιταλιστικού «μονόδρομου», εκπροσωπούμενους εν προκειμένω από τον αντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Μαργαρίτη Σχοινά, τότε θα πρέπει να ευγνωμονούμε την ΕΕ που φτάνοντας στους 500.000 νεκρούς από την πανδημία θα… «μας αγοράσει εμβόλια», κάτι το οποίο προφανώς πρέπει να το θεωρήσουμε κι αυτό ως «πρωτόγνωρο» – μαζί με τόσα άλλα – μέσα σε συνθήκες πανδημίας, λες και είναι η πρώτη φορά που σε τέτοιες συνθήκες τα κράτη εμβολιάζουν τον πληθυσμό τους, ή λες και ο λογαριασμός της αναμενόμενης μυθικής κερδοφορίας των φαρμακευτικών μονοπωλίων δεν θα πληρωθεί με τη μια ή άλλη μορφή από τους λαούς των χωρών της ΕΕ.

Και βέβαια, επίσης, η απολογητική της αντιλαϊκής πολιτικής έχει πάντοτε να επιδείξει κι ένα χειρότερο παράδειγμα… Αν λ.χ. ο «δικός μας» Υπουργός Ανάπτυξης επιμένει να κραυγάζει στα τηλεπαράθυρα για την «επιτυχία» των 6.249 νεκρών -σήμερα – στην Ελλάδα έναντι π.χ. των 21.859 του Βελγίου, ο αντιπρόεδρος της Κομισιόν στους 528.707 νεκρούς της ΕΕ θα μπορούσε να αντιπαραβάλει τους 507.756 νεκρούς στις ΗΠΑ και τους 1,1 νεκρούς ανά 1000 κατοίκους στην ΕΕ με τους 1,5 νεκρούς ανά 1000 κατοίκους στις ΗΠΑ. Με τη σειρά του και ο Τραμπ, θα μπορούσε επίσης να «δείξει» την ΕΕ βεβαιώνοντας έτσι ότι και αυτός, ως πρόεδρος των ΗΠΑ, δεν τα πήγε και «τόσο» άσχημα κ.ο.κ.

Και στο τέλος, από όλους μαζί, δεν έχουμε παρά να περιμένουμε έναν γενικό απολογισμό της «οικονομίας» που αποτελεί για τα συνολικά κοινωνικά αποθέματα του κεφαλαίου η μείωση του πληθυσμού της γης, των ΗΠΑ, της ΕΕ, του κάθε κράτους-μέλους κατά 1 ή 2 χιλιοστά, τα οποία αυτά χιλιοστά μεταφράζονται σε πολύ μεγαλύτερο ποσοστό «εξοικονόμησης» δαπανών για συντάξεις, επιδόματα, δαπάνες περίθαλψης κλπ κλπ.

Φυσικό και επόμενο να πανηγυρίζουν οι πολιτικοί υπάλληλοι των μονοπωλίων για την «επιτυχία» τους.

*

Απέναντι στον χωρίς τέλος εγκλεισμό και τους λοιπούς περιορισμούς που, σαν προοίμιο της «νέας κανονικότητας», επιβάλλουν στους λαούς τα καπιταλιστικά κράτη της «δύσης» ως μοναδική «μέθοδο» αντιμετώπισης της πανδημίας, υπάρχει το παράδειγμα της Ουχάν, όπου οι 3,5 μήνες αυστηρών μέτρων χρησιμοποιήθηκαν επιτυχημένα για την εξάλειψη της επιδημίας στις εστίες της και για την επαναφορά της κοινωνικής ζωής στην όποια κανονική της κατάσταση…

Δεν έχει θέση στο κείμενο αυτό οποιαδήποτε απόπειρα ανάλυσης του παρόντος και του μέλλοντος του κινέζικου καπιταλισμού ή των κοινωνικών-επαναστατικών καταβολών του κινέζικου κράτους, ούτε κάποια απόπειρα εντοπισμού των οποιωνδήποτε πιθανών φαινομένων κινέζικης αξιοποίησης της πανδημίας προς χάρη της περιβόητης καπιταλιστικής «νέας κανονικότητας» όπως και στις «δυτικές» χώρες. Αυτό που έχει εδώ σημασία, είναι ότι αφού έγινε σε ένα μέρος μπορούσε (και πάντα μπορεί, αν και δυσκολότερα τώρα) να γίνει παντού . Και όταν λέμε «σε ένα μέρος», δεν εννοούμε ένα χωριουδάκι ή κάποια ιδιωτική νήσο «αρίστων», αλλά για τη συγκέντρωση ενός πληθυσμού 10 εκατομμυρίων κατοίκων σε μια πόλη όπως η Ουχάν, και για μια χώρα που αν ακολουθούσε το παράδειγμα των ΗΠΑ και της ΕΕ θα μετρούσε τώρα, μόνη της, περισσότερους από 1.393.000 νεκρούς από την πανδημία, και αν ακολουθούσε το παράδειγμα της Ελλάδας περισσότερους από 837.000. Κι όμως, αυτή τη στιγμή μετράει 4.636.

Οι απολογητές του «δυτικού» καπιταλισμού είτε υποδύονται αδυναμία να ερμηνεύσουν αυτές τις κραυγαλέες διαφορές είτε τις αποδίδουν στον κινέζικο «αυταρχισμό»… Λες και δεν ζούμε κι εδώ, στην «δημοκρατική» Ελλάδα, τον κρατικό αυταρχισμό στο πετσί μας… Λες και δεν συμπληρώνουμε ήδη, ουσιαστικά, έναν χρόνο εγκλεισμού. Λες και στα μικρά διαλείμματα του εγκλεισμού στερηθήκαμε περιορισμούς στην κοινωνική ζωή, ξύλο και πρόστιμο. Λες και δεν απαγορεύεται τόσον καιρό η νυχτερινή κυκλοφορία από τις 9 ή από τις 6 μ.μ.. Λες και έλειψαν από τις λαϊκές κινητοποιήσεις, από τους εργατικούς αγώνες, το ξύλο, το πρόστιμο, ο χημικός πόλεμος, οι «προσαγωγές», οι συλλήψεις, οι ποινικές διώξεις «λόγω του κορονοϊού». Λες κι έλλειψε, για τον ίδιο «λόγο», το τσαλαπάτημα μιας σειράς κοινωνικών και εργατικών δικαιωμάτων που σε πολλές περιπτώσεις «ήρθε για να μείνει». Λες κι αυτές οι άμεσες μορφές κρατικού αυταρχισμού δεν συναντήθηκαν με τον αυταρχισμό της εντατικής αντιλαϊκής-αντεργατικής νομοθέτησης σε συνθήκες «απαγόρευσης κυκλοφορίας», με τον αυταρχισμό στους μεγάλους εργασιακούς χώρους, στα μέσα μεταφοράς, στα σχολεία και σε άλλες – υποχρεωτικές και με το νόμο – εστίες διάδοσης της πανδημίας, μεταξύ των οποίων και ο καλοκαιρινός κορονοτουρισμός.

Λες και η έλλειψη κάθε στόχου πραγματικής αντιμετώπισης της πανδημίας δεν απογυμνώνει αυτόν τον αυταρχισμό από κάθε ουσιαστική νομιμοποίηση. Λες και δεν είναι αυτή ακριβώς η έλλειψη που εδώ κι ένα χρόνο οδηγεί τους «αρμόδιους» να παίζουν καθημερινά την κολοκυθιά των απαγορεύσεων και της μονόφαρδης ή διπλόφαρδης μάσκας, ανάλογα και με τις ταμειακές προσδοκίες των λογής-λογής τοκιστών και κερδοσκόπων του «πολέμου κατά της πανδημίας».

Τι είναι λοιπόν αυτό που λείπει από τον ανομολόγητο, πλην όμως τόσο «πρωτόγνωρο» που πια «βγάζει μάτι» αυταρχισμό των «δημοκρατιών» τους και που το διαθέτει ο «κινέζικος αυταρχισμός», τόσο ώστε η σύγκριση των αποτελεσμάτων θα έπρεπε να έχει οδηγήσει τους διάφορους ανευθυνοϋπεύθυνους υπουργούς των καναλιών και της πόζας, τους διάφορους ευρωενωσιακούς κομισάριους, και άλλους ομόλογούς τους, να έχουν δέσει μια θηλιά στο λαιμό τους αφήνοντας πίσω τους απολογητικά σημειώματα…

*

Το παράδειγμα της Ουχάν αποδεικνύει, ότι με τα τρισεκατομμύρια που δαπανούν (η σωστή λέξη είναι: επενδύουν) ΗΠΑ και ΕΕ κλπ για την «αντιμετώπιση των επιπτώσεων της πανδημίας», θα μπορούσε να έχει αντιμετωπιστεί ριζικά η ίδια η πανδημία, όχι μόνο σε ΗΠΑ και Ευρώπη και σε κάθε ξεχωριστή χώρα, αλλά σε όλο τον κόσμο με την οργάνωση και κινητοποίηση της «διεθνούς κοινότητας» γι’ αυτό τον σκοπό.

Αντ’ αυτού, εγκληματικά, η πανδημία αφέθηκε να εξαπλωθεί. Όπως και ήταν αναμενόμενο, η εξάπλωσή της είχε ως συνέπεια και την εμφάνιση μεταλλάξεων που δυσκολεύουν ακόμα περισσότερο το καθαρά επιστημονικό-ερευνητικό έργο αντιμετώπισής της. Υπό αυτές τις συνθήκες είναι «επόμενο» και το να εμφανίζεται ως μοναδικό «όπλο» ο εμβολιασμός, με μια και δυο δόσεις, ο επανεμβολιασμός ανά τακτά χρονικά διαστήματα για την εκ νέου απόκτηση ανοσίας, και «φυσικά» τα εξ αυτών αμύθητα κέρδη των μονοπωλίων της φαρμακευτικής βιομηχανίας.

Υπό αυτές τις συνθήκες, επίσης, με εμβολιασμένους κάθε φορά τους μισούς, με την ανοσία να χάνεται σχεδόν πριν προλάβει να ολοκληρωθεί ο κάθε εμβολιαστικός κύκλος, με την απειλή νέων μεταλλάξεων κ.ο.κ., είναι «επόμενη» και η επιτηδευμένη διατήρηση ενός επιπέδου «υγειονομικού κινδύνου», ένα έδαφος εξαιρετικά πρόσφορο για να αντλούνται οφέλη υπέρ της κερδοφορίας και της εξουσίας του μονοπωλιακού κεφαλαίου, για να επιβάλλονται, ακόμα και με τη μορφή «νέων» πολιτισμικών όρων, σφιχτότερα δεσμά σε όλες τις πλευρές της κοινωνικής ζωής των εργαζομένων και των λαών.

Απέναντι σε αυτό το παρόν και μέλλον, δεν χωράει τήρηση «αναμονής» από τη μεριά των εργαζομένων και του λαού. Δε χωράνε, επίσης, ψευδαισθήσεις «αντίστασης» με τη μορφή της «άρνησης» μιας υπαρκτής πραγματικότητας, με μοναδική αντικειμενική συνέπεια της «άρνησής» της την «άνευ όρων» παράδοση του λαού στην αντιλαϊκή της διαχείριση, τη ματαίωση κάθε σκέψης και κάθε διεκδίκησης για διαχείρισή της όπως επιβάλλει η ικανοποίηση των λαϊκών αναγκών. Ίσα-ίσα, απέναντι σε αυτό το παρόν και το μέλλον, απέναντι στις συνέπειες και τους στόχους της πολιτικής των μονοπωλίων, η μοναδική και όχι «βιαστική» αλλά επείγουσα λύση κάθε άμεσου και κάθε γενικού προβλήματος είναι να οργανώσουν και να διεξάγουν οι εργαζόμενοι, ο λαός κι η νεολαία, την διεκδικητική πάλη τους για το σύνολο των δικαιωμάτων τους που πλήττονται και με σταθερό στόχο να πάρουν στα χέρια τους την παραγωγή του κοινωνικού πλούτου αυτοί που τον παράγουν.

***

Είπε κι άλλες «μεγάλες κουβέντες» ο αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

Κάποιες από αυτές δεν περιγράφουν παρά μόνο «ευσεβείς πόθους»…

Κάποιες άλλες προκαλούν την υπόνοια ενός-κάποιου διαζυγίου των εκπροσώπων της πολιτικής του κεφαλαίου με την πραγματικότητα που βιώνουν οι εργαζόμενοι…

Ίσως είναι πιο ρεαλιστική η «αυτοσυγκράτηση» της Γερμανίδας πρωθυπουργού Άγγελας Μέρκελ όταν, υποστηρίζοντας πρόσφατα ότι: «στις δημοκρατικές χώρες το θέμα δεν είναι μόνο η ελευθερία ή οι αξίες, αλλά και τα αποτελέσματα», αυτές τις «αξίες» παρέλειψε να τις κατονομάσει…

Δεν μπορούμε να γνωρίζουμε τις ενδόμυχες προθέσεις αυτής της παράλειψης, αν δηλαδή οφείλεται πράγματι σε μια μορφή «ρεαλισμού» ή σε μια γενικότερη «τάση» ιδεολογικής αποσιώπησης των συγκεκριμένων αξιών, πάντως ως χθες, πλάι στην αστικοδημοκρατική «ελευθερία» οι λοιπές ακατονόμαστες αξίες δεν είναι άλλες από την ισότητα και την αδελφοσύνη.

Δίκαια λοιπόν (!) η ηγέτις του ισχυρότερου κράτους της ΕΕ παρέλειψε να τις κατονομάσει έχοντας ίσως επίγνωση ότι εδώ και πολύ καιρό η επίκληση αυτών των αξιών ηχεί σαν ανέκδοτο στις καπιταλιστικές κοινωνίες.

Αν και η «καταστατική» τους, στην πραγματικότητα, ισοπέδωση αποτελεί και μια ορισμένη απάντηση στο θέμα των «αποτελεσμάτων» της πολιτικής του κεφαλαίου. Ίσως όχι με την έννοια που το έθεσε η κ. Μέρκελ, αλλά πάντως με την έννοια που τίθεται σε πλευρές του παρόντος κείμενου…

*

ΥΓ Περί δημοκρατίας έκανε λόγο και ο πρόεδρος των ΗΠΑ Τζο Μπάιντεν: «Είμαστε», είπε, «στη μέση μιας θεμελιώδους συζήτησης σχετικά με τη μελλοντική κατεύθυνση του κόσμου μας. Μεταξύ εκείνων οι οποίοι υποστηρίζουν ότι τα απολυταρχικά καθεστώτα είναι ο καλύτερος τρόπος να προχωρήσουμε και εκείνων που θεωρούν ότι η δημοκρατία είναι απαραίτητη προκειμένου να αντιμετωπίσουμε τις προκλήσεις». Δεν μένει παρά να ψηφίζουν στις εκλογές για πρόεδρο των ΗΠΑ και οι λαοί που βομβαρδίζονται, για να βομβαρδίζονται δημοκρατικά και να τερματιστεί η ιμπεριαλιστική απολυταρχία που επικρατεί στην «κατεύθυνση του κόσμου μας» και στην «αντιμετώπιση των προκλήσεων».


1985: Η γαλλική διανόηση και οι ερευνητικές κατευθύνσεις των ΗΠΑ

Μια παραπομπή στη σελ. 127 της ΚΟΜΕΠ 1/2020 αποτέλεσε το έναυσμα για την ενασχόληση με την «εκκαθαρισμένη» και αποχαρακτηρισμένη (το 2011) «ερευνητική εργασία» (research paper) της CIA, χρονολογούμενη από τον Δεκέμβριο 1985, με τον τίτλο «Γαλλία: αποστασία των αριστερών διανοούμενων» [1].

Παρά τον τίτλο του, το εν λόγω έγγραφο ασχολείται συνολικά με τη γαλλική διανόηση, «αριστερή» και «δεξιά». Η ιδιαίτερη αναφορά του τίτλου στους «αριστερούς» και την «αποστασία» τους, οφείλεται μάλλον στην εκτίμηση του εγγράφου για την – συγκριτικά προς την παραδοσιακή «συντηρητική» διανόηση – «μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα στην υπονόμευση του Μαρξισμού» εκ μέρους «εκείνων των διανοούμενων που εμφανίστηκαν σαν αληθινοί πιστοί για να εφαρμόσουν τη Μαρξιστική θεωρία στις κοινωνικές επιστήμες αλλά τελείωσαν με τον αναστοχασμό και την απάρνηση   ολόκληρης της παράδοσης». Ή, με άλλα λόγια, στην εκτίμηση του εγγράφου για τον «ρόλο κλειδί» που έπαιξαν οι διανοούμενοι της «νέας αριστεράς» και της «νέας φιλοσοφίας» σε αυτό που το έγγραφο αποκαλεί «ιστορική μεταβολή» στη γαλλική πνευματική ζωή.

Η ιδιαίτερη σημασία που εξαρχής το έγγραφο της ΚΥΠ των ΗΠΑ αποδίδει στη γαλλική διανόηση, ανάγεται ακριβώς στις ιδεολογικές παραδόσεις της Γαλλικής Επανάστασης:   

«Η σημασία των διανοούμενων στη Γαλλία είναι ίσως η μεγαλύτερη απ’ ό,τι στις περισσότερες δυτικές δημοκρατίες» «Οι Γάλλοι διανοούμενοι (ο όρος συμπεριλαμβάνει δημοσιογράφους, καλλιτέχνες, συγγραφείς, και εκπαιδευτικούς) έχουν χαράξει για τον εαυτό τους τον ειδικό ρόλο των ερμηνευτών της πολιτικής παράδοσης, ιδιαίτερα των συνεπειών και επιπτώσεων (consequences and implications) της Γαλλικής Επανάστασης…».

Στην ολοκλήρωση της «έρευνας» γίνεται φανερό, ότι στο κέντρο των στόχων της βρίσκεται η εξάλειψη των επαναστατικών παραδόσεων ως την απώτατη αφετηρία τους…

Στις παραμονές των τελικών αντεπαναστατικών ανατροπών του 20ου αιώνα, οι «συνέπειες και επιπτώσεις» της Γαλλικής Επανάστασης, η «ερμηνεία» τους, αποκτούν κεντρική σημασία, που όμως δεν περιορίζεται στο «άμεσο καθήκον», την ανατροπή του σοσιαλισμού. Η αντεπανάσταση δεν περιορίζεται σε «ημίμετρα». Ο σύγχρονος καπιταλιστικός ιμπεριαλισμός, σαν πολιτική «αντίδραση σε όλη τη γραμμή» [2], τραβάει την αντεπανάσταση ως το τέλος της, ως την ανατροπή των ίδιων των «δικών του» ιδεολογικών αφετηριών. Το γεγονός αυτό, που θα γίνει εμφανέστερο στη συνέχεια του κειμένου, ορίζει και το πλαίσιο επικαιρότητας του εγγράφου σε αυτή τη συνεχιζόμενη ιστορική διαδικασία, στον σημερινό της «σταθμό», 35 χρόνια μετά τη σύνταξή του.

*

Το έγγραφο καταπιάνεται με ιδεολογικά ζητήματα που βρίσκονταν και βρίσκονται στο επίκεντρο της κοινωνικής – ταξικής αντιπαράθεσης, εξεταζόμενα από τη σκοπιά των συντακτών και των αποδεκτών του υπό τους όρους ενός εσωτερικού εγγράφου που επιτρέπουν  σ’ αυτή τη σκοπιά να καθίσταται ιδιαίτερα έκδηλη.

Στην ανάλυσή του εντοπίζονται κρίκοι που διαχρονικά συναρθρώνουν την ιδεολογική στρατηγική των ΗΠΑ ως ηγεμονεύουσας δύναμης του συστήματος της καπιταλιστικής εκμετάλλευσης. Πρόκειται, γενικότερα, για κρίκους της ιδεολογικής στρατηγικής του μονοπωλιακού κεφαλαίου, εκφραζόμενης εν προκειμένω από τις ΗΠΑ και για τις ΗΠΑ.

Την επικαιρότητα του εγγράφου επαυξάνει και ορισμένη διεθνής αναλογία ανάμεσα στο τότε και στο τώρα: Η επιθετικότητα του μονοπωλιακού κεφαλαίου με τους τοτινούς όπως και με τους τωρινούς όρους βρισκόταν και βρίσκεται σε φάση ολόπλευρης έξαρσης: Τότε ήταν ο Ρήγκαν και η Θάτσερ που προσωποποιούσαν την επιθετική επιδίωξη του κεφαλαίου να γκρεμίσει κάθε εθνικό και διεθνή φραγμό στην ανάπτυξή του. Τώρα είναι τα αποτελέσματα αυτής της «χωρίς φραγμούς» ανάπτυξης που, με τη μορφή της καπιταλιστικής κρίσης, έχουν μετατραπεί σε φραγμό της εντείνοντας (πάνω και στη βάση του σύγχρονου τεχνολογικού «άλματος»)  τις σύγχρονες μορφές επιθετικότητας του κεφαλαίου.

Τότε έμπαινε σε κίνηση η οριστική πράξη της αντεπανάστασης σε ΕΣΣΔ και ανατολική Ευρώπη. Τώρα βρίσκονται σε κίνηση οι «προληπτικές» μέθοδοι απέναντι στις λαϊκές αντιδράσεις που γεννιόνται από τα κοινωνικά αδιέξοδα της καπιταλιστικής ανάπτυξης, οι μέθοδοι της κατάπνιξης, της αφομοίωσης, της εκτροπής τους από την κατεύθυνση της επαναστατικής ανατροπής της εξουσίας του κεφαλαίου.

*

Πλάι στις διεθνείς αναλογίες δεν περνάνε απαρατήρητες και ορισμένες πολιτικές αναλογίες ανάμεσα στη Γαλλία του 1985 και την Ελλάδα του 2020: Και στις δυο περιπτώσεις πρόκειται για χρονική συγκυρία (όπως ως προς το γαλλικό 1985 με αρκετή έμφαση στέκεται το έγγραφο της CIA), όπου μόλις έχει «αποτύχει» η «κυβέρνηση της αριστεράς» και όπου η «αποτυχία» αυτή επιχειρείται να μετατραπεί σε εφαλτήριο μιας αντιδραστικής «δεξιάς» αντεπίθεσης με όχι περιορισμένο αλλά με στρατηγικά ευρύ πολιτικό περιεχόμενο. 

Η υπηρέτηση αυτής της στρατηγικής, η υλοποίησή της στο παρόν και στο μέλλον, τότε όπως και τώρα, εκεί όπως και εδώ, συνδέεται αναγκαία με μια αναθεώρηση της ιδεολογικής και πολιτικής «παράδοσης» των κοινωνιών, ακόμα και της ίδιας της κυρίαρχης ιδεολογίας και των ιστορικών της αφετηριών.

Πρόκειται και στις δυο περιπτώσεις για την αστική τάξη που «επανεκτιμά» τα μακρινά ίχνη του ιστορικά προοδευτικού παρελθόντος της από την οπτική γωνία του ιστορικά αντιδραστικού πλέον ρόλου της.

Πρόκειται και στις δυο περιπτώσεις για σταθμούς της ιστορικής διαδρομής «από τη φεουδαρχία στην πλουτοκρατία», με τον ειδικό – στην ελληνική περίπτωση – ιστορικό τύπο της διαδρομής «από την τουρκοκρατία στην πλουτοκρατία». Και αν στην περίπτωση της γαλλικής ιστορικής παράδοσης (Γαλλική Επανάσταση) η «νοηματοδότηση» αυτής της διαδρομής προσδίδει στη γαλλική διανόηση εμφανώς ευρύτερο ιδεολογικό ρόλο, δεν παύει και η ελληνική διανόηση να κατέχει στα περισσότερο «στενά» όρια της επιρροής της τον ειδικό ρόλο που της αναλογεί ενόψει, μάλιστα, και των αναγκών «νοηματοδότησης» που θέτει η «στρογγυλή» 200στή επέτειος από το ξέσπασμα της Ελληνικής Επανάστασης [3].

*

Σημειώνεται ότι η αρκετά εκτεταμένη παρουσίαση δεν αποσκοπεί στην «υιοθέτηση» μιας ανάλυσης, που άλλωστε μπορεί να υιοθετηθεί κατά λέξη μόνο απ’ την οπτική γωνία από την οποία προέρχεται ή στην οποία απευθύνεται, με στόχο (της «ερευνητικής εργασίας») όχι μόνο να «περιγράψει» αλλά και να επιδράσει ενεργά στο αντικείμενο της περιγραφής, να το αφομοιώσει στις επιδιώξεις της.

Από τη γαλλική επανάσταση στην «αριστερή πνευματοκρατία»…

Σύμφωνα με την εισαγωγική αφήγηση του εγγράφου, από τον 19ο αιώνα ως και τις 3 πρώτες δεκαετίες του 20ου, στη Γαλλία, οι πνευματικές δυνάμεις παρέμεναν σε ισορροπία μεταξύ «αριστεράς» και «δεξιάς». Ο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος απαξίωσε τον γαλλικό συντηρητισμό, όχι μόνο για τον «ξενοφοβικό εθνικισμό, τον αντι-εξισωτισμό και την ερωτοτροπία του με το φασισμό στα προπολεμικά χρόνια, αλλά και για τη συμμετοχή πολλών ηγετικών εκπροσώπων του στο δοσιλογικό (collaborating) καθεστώς του Βισύ». Αντίθετα, η «αριστερά» [4] αντιτάχθηκε συντεταγμένα στον φασισμό και την κατοχή. Αποτέλεσε  «τη ραχοκοκαλιά και το μεγαλύτερο μπλοκ μαχητών της Αντίστασης, μεταξύ των οποίων οι Κομμουνιστές έπαιξαν ηγετικό ρόλο»«αν και συχνά αυτοαναφορικό (self-serving)» όπως θέλει το έγγραφο να «στιγματίσει» ειδικά τον ρόλο των κομμουνιστών στην Αντίσταση… Για την Αντίσταση η Σοβιετική Ένωση αποτέλεσε λαμπρό παράδειγμα.  Τη στιγμή που η γαλλική «δεξιά» συντρίφτηκε πνευματικά από τον πόλεμο, η «αριστερά» βρέθηκε σε ετοιμότητα να διεκδικήσει τους καρπούς των επιτυχιών της στην Αντίσταση και «την πίστη όσων αγαπούσαν την ελευθερία και την ισότητα». Κατά τις δεκαετίες του ’50 και του ’60, ενώ η «δεξιά» διατηρούσε την «εξουσία» (hold on power), η «αριστερά» βρισκόταν στη θέση της αντιπολίτευσης και οι αριστεροί διανοούμενοι έγιναν ειδικοί στην εκπόνηση «σοσιαλιστικών και κομμουνιστικών συνταγών» μετασχηματισμού της γαλλικής κοινωνίας και στην αδιάκοπη κριτική της πολιτικής «επιτυχημένων συντηρητικών κυβερνήσεων». Μέσα από την εκδοτική τους δραστηριότητα και την συνδικαλιστική οργάνωση σε πανεπιστημιακή και δευτεροβάθμια εκπαίδευση, το Σοσιαλιστικό και το Κομμουνιστικό Κόμμα «προσπάθησαν να εδραιώσουν αυτό στο οποίο μια πρόσφατη (σ.σ. 1985) κριτική έδωσε τον τίτλο τής αριστερής “πνευματοκρατίας” (“intellocracy”)».

*

Πρόκειται, βέβαια, για την απαρχή του ιδεολογήματος, που 30-35 χρόνια αργότερα βρήκε την ελληνική του μετάφραση στον τίτλο της «αριστερής ιδεολογικής ηγεμονίας»: Ίδιες αιτίες – ίδια αποτελέσματα, θα μπορούσαμε να πούμε, αν η παραπάνω διαπίστωση περί «αριστερής πνευματοκρατίας» αντικατόπτριζε επακριβώς την πραγματικότητα και δεν αποσκοπούσε «εργαλειακά» στη χειραγώγησή της.

Το τι είναι αυτό που, στην πραγματικότητα, ως το τέλος του, περιγράφει ο «τίτλος» της «αριστερής πνευματοκρατίας», θα το δούμε στη συνέχεια.

Για την ώρα αρκούμαστε στο ότι μέσω αυτού ήδη έχει τοποθετηθεί στο στόχαστρο, τότε όπως και τώρα,  το περιεχόμενο της πανεπιστημιακής και της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, η παιδεία, η συνδικαλιστική οργάνωση και τα δικαιώματα του σχολικού και πανεπιστημιακού εκπαιδευτικού προσωπικού, η ιστορική ερμηνεία και νοηματοδότηση, η κατανόηση του κοινωνικού παρόντος και της ιστορικής κίνησής του:  «…Η διαρκής δημόσια συζήτηση (debate) των διανοούμενων για το νόημα της ιστορίας τους αποτελεί για τους Γάλλους μια βάση κατανόησης της γαλλικής κοινωνίας», επισημαίνει το έγγραφο και τηρουμένων των αναλογιών η επισήμανση αφορά προφανώς κάθε κοινωνία και κάθε λαό. Και μάλλον, όπως θα φανεί και στη συνέχεια, δικαιούμαστε να υποθέσουμε, ότι για τους συντάκτες και αποδέκτες της «ερευνητικής εργασίας» σε αυτό βρίσκεται ακριβώς και το πρόβλημα: Στην κατανόηση της κοινωνίας και στις βάσεις αυτής της κατανόησης [5].

…Και από την «ιστορική μεταβολή» στην πνευματική ύφεση (decline)

«Ο Ραϋμόν Αρόν εργάστηκε αρκετά χρόνια για να απαξιώσει τον παλιό του κολεγιακό συγκάτοικο Σαρτρ και, μέσω αυτού, το πνευματικό οικοδόμημα του Γαλλικού Μαρξισμού. Ακόμα πιο αποτελεσματικοί στην υπονόμευση του Μαρξισμού, όμως, ήταν εκείνοι οι διανοούμενοι που εμφανίστηκαν σαν αληθινοί πιστοί για να εφαρμόσουν τη Μαρξιστική θεωρία στις κοινωνικές επιστήμες αλλά τελείωσαν με τον αναστοχασμό και την απάρνηση   ολόκληρης της παράδοσης».

***

Στο έδαφος της, κατ’ αρχήν, αντικειμενικής ιστορικής ερμηνεία της αποκαλούμενης «αριστερής πνευματοκρατίας» ή (στα ελληνικά) «αριστερής ιδεολογικής ηγεμονίας», το έγγραφο αναζητά και βρίσκει αντερείσματα σε «ψυχολογικές» ερμηνείες.

 Το ενδιαφέρον του στρέφεται προς τον Ραϋμόν Αρόν, έναν «από τους λίγους σημαντικούς διανοητές που αντιστάθηκαν στην απορρόφηση, αποδοκίμασε  την έλξη των συνομηλίκων του προς την αριστερά».

Σύμφωνα με το έγγραφο, κύρια σημεία της κριτικής του Ρ. Αρόν στους αριστερούς διανοούμενους της γενιάς του, είναι: «δουλικότητα» (για την «αποδοχή τέτοιων αισχών όπως οι σταλινικές εκκαθαρίσεις και η συντριβή της ουγγρικής εξέγερσης») και «υποκρισία» (για την «υπεράσπιση ψευδών όπως η προσωπολατρία του Στάλιν»), ενώ κατά τον ίδιο το «φαινόμενο αιτιολογείται  με την επιτυχία της σύγχρονης αριστεράς, ιδίως των κομμουνιστών, να ικανοποιήσει δυο βαθιές εσωτερικές ανάγκεςεπιβεβαίωσε στους διανοούμενους την  αρμοδιότητά τους (relevance) στο πολιτικό προτσές, οργάνωσε και διοχέτευσε σε μια ορισμένη κοίτη (gave ful rein) την απεριόριστη ροπή τους στην κριτική» [6].

Στο σημείο αυτό οι ερμηνείες – ιστορικές ή ψυχολογικές – της «αριστερής πνευματοκρατίας» τελειώνουν και το έγγραφο, μπαίνοντας στο θέμα του, στέκεται σε αυτό που αποκαλεί «ιστορική μεταβολή» των προηγούμενων συσχετισμών:

*

Το 1981 «οι σοσιαλιστές αναλαμβάνουν την εξουσία» και εμφανίζεται η αδυναμία τους να προσεταιριστούν τους διανοούμενους. Η «σιωπή» της διανόησης είναι ανησυχητική για τις σχέσεις της κυβέρνησης με τους πνευματικούς της συμμάχους, ενώ μέρος της «αριστερής» διανόησης επικεντρώνει την κριτική της «ιδίως στην απόφαση της κυβέρνησης να εμπιστευτεί τέσσερα υπουργεία σε κομμουνιστές» [7]. Λίγοι μόνο διανοούμενοι με κάποιο κύρος (Μαξ Γκαλό, Ρεζί Ντεμπραί, Αντουάν Μπλανκά) δέχονται θέσεις που τους προσφέρονται στην κυβέρνηση Μιτεράν. Την «αποτυχία της επεκτατικής οικονομικής πολιτικής» των σοσιαλιστών, ακολουθούν κυβερνητικές προσπάθειες προσέλκυσης της διανόησης σε έναν «δημόσιο διάλογο», όχι μόνο για την οικονομική πολιτική της κυβέρνησης, αλλά και για τις «επιδόσεις της σε πολιτικά ζητήματα όπως η τρομοκρατία και το έγκλημα». Μέσα από τη «σιωπή» της η «αριστερή διανόηση» έδωσε την απάντηση ότι θα ήταν προτιμότερο για την κυβέρνηση να μην ανοίξει το στόμα της.

*

Ως σημαντικός λόγος για την κυβερνητική αποτυχία στην προσέλκυση της διανόησης, ξεχωρίζεται η επίδραση που είχε ασκήσει ένας «όμιλος νεαρών πνευματικών δαυλών», οι «αυτοαποκαλούμενοι “Νέοι Φιλόσοφοι”, οι οποίοι για περισσότερο από μια δεκαετία  είχαν κάνει πλατιάς δημοσιότητας προσηλυτισμό ανάμεσα στους αριστερούς αγωνιστές, επιτιθέμενοι στη γαλλική αριστερά ως επικίνδυνη και σιωπηρά ολοκληρωτική».

Το έγγραφο αναγνωρίζει τους «περισσότερους» από τους «νέους φιλόσοφους» ως «πρώην κομμουνιστές που έφυγαν από το κόμμα μετά τα τραυματικά γεγονότα του Μάη 1968»: Φοιτητικά οδοφράγματα και συγκρούσεις στο Παρίσι, 7 εκατομμύρια απεργοί εργάτες (που προχωρούν σε καταλήψεις εργοστασίων), κλονισμός της δεκάχρονης κυβέρνησης Ντεγκώλ… «…Οι μαρξιστές φοιτητές»κατά το έγγραφο«προσέβλεπαν στο Κομμουνιστικό Κόμμα  για την ηγεσία και την ανακήρυξη προσωρινής κυβέρνησης, όμως οι ηγέτες του ΓΚΚ επιχειρούσαν ήδη την αναχαίτιση της εργατικής εξέγερσης και κατήγγελλαν τους ριζοσπάστες φοιτητές για αναρχική σύγχυση. Πολλοί φοιτητές συμπέραναν ότι το ΓΚΚ είχε έρθει σε συμφωνία με τον Ντεγκώλ, ο οποίος τελικά κατέστειλε τις ταραχές».

Σύμφωνα με αυτή την περιγραφή, το πολιτικό τραύμα που μετέτρεψε τους «πρώην κομμουνιστές» σε «νέους φιλόσοφους» συνίσταται στο ότι ένα εξ ορισμού επαναστατικό κόμμα αποποιήθηκε τα επαναστατικά του καθήκοντα. Το αντιφατικό στοιχείο, στο σημείο αυτό, συνίσταται στις ιδεολογικές και πολιτικές θέσεις που ανέπτυξε στη συνέχεια ο «όμιλος» της «νέας φιλοσοφίας», θέσεις κάθε άλλο παρά επαναστατικές, στην καλύτερη ίσως περίπτωση κριτικές θέσεις συχνά ασαφείς ή κοινωνικά περιορισμένες, ακόμη περισσότερο θέσεις που αποτέλεσαν συστατικό της κυρίαρχης ιδεολογίας. Το έγγραφο προσπερνά αυτή την αντίφαση, αρκείται στα όσα είναι ικανά να προσδώσουν στη «νέα φιλοσοφία» χαρακτηριστικά αριστερής αυθεντικότητας. Από την άποψη της «ιδεολογίας προς διάδοση» που φέρει το έγγραφο, αυτό είναι και το σημαντικό: Η «αποτελεσματικότητα στην υπονόμευση του Μαρξισμού» εκ των έσω, εξ οικείων, όπως θα λέγαμε.

Όσο για την ίδια την αντίφαση στην πραγματικότητα, θα μπορούσε να αποτελεί ένα δείγμα μεταστροφής της «επαναστατικής απογοήτευσης» σε συντηρητισμό ή σε αντιδραστικές θέσεις. Δείγμα μεταστροφής σε θέσεις που, αν προϋπήρχαν, δεν θα δικαιολογούσαν κανενός είδους «επαναστατική απογοήτευση». Με τους ιδεολογικούς μηχανισμούς της άρχουσας τάξης πρόθυμους να «αγκαλιάσουν», να αφομοιώσουν αυτή τη μεταστροφή, ίσως ακόμα και να αφομοιωθούν από αυτήν.

*

Θα ήταν αντικείμενο άλλης μελέτης, όχι χωρίς ενδιαφέρον και πάντως «εκκαθαρισμένης» από τον τρόπο σκέψης των «εμπειρογνωμόνων» της CIA,  μια εκτίμηση των δεσμών ανάμεσα στο μαρξισμό και τη φιλοσοφία του Σαρτρ, που ο Ραϋμόν Αρόν – σαν εκπρόσωπος της παραδοσιακής συντηρητικής διανόησης – «εργάστηκε αρκετά χρόνια για να τον απαξιώσει» και «μέσω αυτού να απαξιώσει τον μαρξισμό», σύμφωνα με το έγγραφο.

Σημαντικότερη ως προς το θέμα του εγγράφου είναι η διαπίστωση για την ανώτερη αποτελεσματικότητα, στην υπονόμευση του μαρξισμού, εκείνων των διανοούμενων που εμφανίστηκαν σαν «αληθινοί πιστοί» για να «αποστατήσουν» στη συνέχεια.

Ακόμα σημαντικότερο είναι το πώς αξιολογούνται από το έγγραφο τα επιτεύγματα αυτής της «αποτελεσματικής υπονόμευσης».

Σχετικά με την ακρίβεια των εκτιμήσεων του εγγράφου για πρόσωπα και καταστάσεις, γενικά μπορεί (ή και – κατά περίπτωση – δεν μπορεί) να υπάρχουν διαφορετικές απόψεις και προσεγγίσεις. Το «αποκαλυπτικό», σε τελική ανάλυση, βρίσκεται στην απαρίθμηση του οφέλους που αποκομίζουν οι ΗΠΑ από την περιγραφόμενη στο έγγραφο δραστηριότητα της «νέας φιλοσοφίας» και «νέας αριστεράς», σε συνάρτηση με την παράλληλη  δραστηριότητα της «νέας δεξιάς» κλπ.

Από γενική άποψη πρόκειται για αποτελέσματα της επίδρασης που ασκεί η διανόηση πάνω στην κοινωνική συνείδηση. Στην οποία επίδραση οι συντάκτες του εγγράφου αποδίδουν «πραγματιστικά» τη δέουσα αναγνώριση και σημασία, κατά τη θριαμβολογική απαρίθμηση των «αποτελεσμάτων της υπονόμευσης»:

α) Το ιδεολόγημα του «ολοκληρωτισμού». Αντισοβιετισμός.

Η «λεγόμενη νέα δεξιά», ως «ανανέωση της συντηρητικής πνευματικής δραστηριότητας» κατά το έγγραφο, διέθετε ήδη μια παράδοση «πολεμικής ενάντια στα ηθικά γυμνάσματα υπεράσπισης της ΕΣΣΔ από τον Ζαν-Πωλ Σαρτρ» και «έκθεσης της ρηχότητας της Κομμουνιστικής πνευματικής ζωής».

«Τώρα» (σ.σ. 1985), οι εκπρόσωποί της ανέλαβαν «το μεγαλύτερο έργο να αναπροσανατολίσουν τον πνευματικό λόγο από την παραδοσιακή του εστίαση στο “δεξιά κατά αριστεράς” στο “ολοκληρωτισμός κατά ελευθερίας”».

*

Δεν πρόκειται, βέβαια, για τον «ολοκληρωτισμό» που δεσπόζει στη βάση των κοινωνικών σχέσεων του συστήματος της καπιταλιστικής εκμετάλλευσης, ούτε για τον παγκόσμιο ιμπεριαλιστικό «ολοκληρωτισμό». Πρόκειται, αντίθετα για τη γενική ερμηνευτική μαύρη τρύπα, την ικανή να καταπιεί και να εξαφανίσει μέσα της κάθε στοιχειακή πραγματική αντίθεση και, πρωταρχικά, την αντίθεση ανάμεσα στις εκμεταλλευτικές σχέσεις παραγωγής και τους όρους εξάλειψής τους. Την ικανή, επίσης, να χρησιμεύσει  για την πλαστή ιδεολογική εξομοίωση της πιο απροκάλυπτης εκμεταλλευτικής βαρβαρότητας και του ιστορικού εγχειρήματος της οριστικής ανατροπής του  συστήματος της εκμετάλλευσης, για την – μέσω αυτής της εξομοίωσης – ιδεολογική νομιμοποίηση της πρώτης και ποινικοποίηση του δεύτερου.

Από τότε (1985) ως τώρα, όσο περισσότερο η πια «ανεμπόδιστη» καπιταλιστική ανάπτυξη έρχεται αντιμέτωπη με τα κοινωνικά αδιέξοδα που παράγει, τόσο περισσότερο το ιδεολόγημα της αντίθεσης μεταξύ «ολοκληρωτισμού και ελευθερίας» επανέρχεται σαν ιστορικός μπαμπούλας  και τόσο περισσότερο τα καπιταλιστικά κοινωνικοπολιτικά αδιέξοδα το οδηγούν σε χρεοκοπία.

*

Ο «αναπροσανατολισμός της συντηρητικής σκέψης» στη φιλοτέχνηση του «αντιολοκληρωτικού» ιδεολογήματος βρίσκει, κατά τη γενική περιγραφή του εγγράφου, το έδαφος προετοιμασμένο για πάνω από μια δεκαετία από τη «νέα φιλοσοφία» και κάποιους εκπροσώπους της:

«Ακαδημαϊκές σπουδές και έντυπη αρθρογραφία για τη χρεοκοπία του Μαρξισμού στη Γαλλία αξίωσαν τους Νέους Φιλόσοφους με έναν κεντρικό ρόλο στο να πειστεί μια ολόκληρη γενιά Γάλλων διανοούμενων ότι: 

— Το Σοβιετικό κράτος είναι απόδειξη πως “η Μαρξιστική Επανάσταση είναι μύθος”, κυνική απάτη, μακριά από το μαρασμό του κράτους, επιβάλλει μια τερατώδη αντιδραστική μηχανή.

— Το τελειότερο σημάδι πνευματικής διάκρισης και ελευθερίας στον σύγχρονο κόσμο είναι το να έχεις ένα αξιοπρεπές μίσος για τη Σοβιετική Ένωση»

Σε «δημοφιλή βιβλία» τους «δυο ηγέτες του 1968», οι Μπερνάρ-Ανρί Λεβί και Αντρέ Γκλουκσμάν, «υποστήριξαν ότι δεν υπήρχε σοσιαλισμός στη Γαλλία που να μην είναι σιωπηρά (implicity, ανεπιφύλακτα) μαρξιστικός και ότι όλη η μαρξιστική σκέψη είναι σε τελική ανάλυση ολοκληρωτική».

Ήδη στην εισαγωγική συνόψιση των κύριων σημείων του εγγράφου γίνεται λόγος για τον «ρόλο κλειδί» που «έπαιξαν οι αριστεροί διανοούμενοι για περισσότερο από μια δεκαετία … στη σκλήρυνση της στάσης του κοινού απέναντι στο μαρξισμό και τη Σοβιετική Ένωση», για την «απόρριψη του μαρξισμού και ανάπτυξη βαθειάς αντιπάθειας προς τη Σοβιετική Ένωση» εκ μέρους πολλών «Νέων Αριστερών»διανοούμενων «υπό την καθοδήγηση ομάδας αποστατών από τις κομμουνιστικές γραμμές που αυτοαποκαλούνται Νέοι Φιλόσοφοι». Ως αποτέλεσμα, «ο αντισοβιετισμός έγινε, πρακτικά, η λυδία λίθος της πνευματικής νομιμότητας».

Προς τεκμηρίωση, το έγγραφο επιστρατεύει και παραθέτει την τοποθέτηση του «Νέου Αριστερού Διανοητή και αποστάτη του Ισπανικού Κομμουνιστικού Κόμματος Χόρχε Σεμπρούν»  που «καθρέφτισε τη σκέψη της σύγχρονης γενιάς απαντώντας σε ερώτηση του πνευματικού περιοδικού Le debat:

LD. Τι σημαίνει να είσαι αριστερός (διανοούμενος) στη Γαλλία σήμερα;

Σ. Σήμερα, η Λυδία λίθος της αριστερής σκέψης είναι μια κριτική στάση προς την ΕΣΣΔ, μια από τις συνέπειες της οποίας είναι η απόρριψη των κομμάτων που προέρχονται από την παράδοση της Κομιντέρν [το ΓΚΚ]… Το ουσιαστικό ζήτημα δεν είναι η βαρβαρότητα του Πινοσέτ, ούτε η κατεδάφιση της βιομηχανίας ατσαλιού της Λοραίνης, ούτε ακόμα κι η αυτοκρατορική ανασύνταξη του Ρήγκαν. Το θεμελιακό (fundamental) ζήτημα  είναι αυτό της στάσης απέναντι στην ΕΣΣΔ».

Η θριαμβολογία απογειώνεται με την «αναγνώριση» της κοινής συμβολής «νέας δεξιάς» και «νέας (“αριστερής”) φιλοσοφίας» (με «αποτελεσματικότερη» τη δεύτερη, σύμφωνα με το έγγραφο), στο να αποτελέσουν «ο αντι-μαρξισμός και ο αντι-σοβιετισμός μέρος της γαλλικής πνευματικής ορθοδοξίας».

Τόσο πολύ, ώστε μετά από αυτό, «οι Νέοι Φιλόσοφοι δεν φαίνονται πια να έχουν κάτι νέο να πουν»

*

Με αυτά και μ’ αυτά, εφόσον στη «σκέψη της σύγχρονης γενιάς» ξεκαθαρίζεται τι είναι και τι δεν είναι «πνευματική νομιμότητα και ορθοδοξία», ποιο δεν είναι και ποιο είναι «το θεμελιακό ζήτημα», το έγγραφο της CIA είναι σε θέση να συνοψίσει, «να κάνει τάλιρα» τα οφέλη της πολιτικής των ΗΠΑ από την αναγόρευση του αντισοβιετισμού σε μέρος της «γαλλικής πνευματικής ορθοδοξίας», σε «λυδία λίθο της αριστερής σκέψης»και, κατά συνέπεια, της «πνευματικής νομιμότητας» γενικά. Συνοπτικά:

—  Ένα «νέο κύμα πραγματικά φιλοαμερικανικού αισθήματος», στη Γαλλία.

— Σκλήρυνση της γαλλικής εξωτερικής πολιτικής έναντι της ΕΣΣΔ.

— Δημιουργία, διεθνώς, ευνοϊκών ιδεολογικών συνθηκών αποδοχής «της πολιτικής των ΗΠΑ στην Κεντρική Αμερική, για παράδειγμα».

— Αποδυνάμωση του δυτικοευρωπαϊκού κινήματος ειρήνης, του κινήματος για τον αφοπλισμό, ενάντια στους πυρηνικούς εξοπλισμούς.

Όμως απέναντι σε κάθε τυπική συνόψιση, σαν την παραπάνω, η γλαφυρή γλώσσα του εγγράφου είναι ασυναγώνιστη:

***

«Ο αντισοβιετισμός» αποδυναμώνει «τον παραδοσιακό αντιαμερικανισμό των αριστερών διανοούμενων» και επιτρέπει «στην αμερικανική κουλτούρα – κι επίσης την οικονομία και πολιτική – να γνωρίσει μια νέα δημοφιλία»«Αντιμαρξισμός και αντισοβιετισμός επέτρεψαν στη νεώτερη γενιά των γάλλων διανοούμενων να υιοθετήσουν πιο ανοιχτή στάση προς τις ΗΠΑ. Αυτό με τη σειρά του μεγάλωσε ένα νέο κύμα πραγματικά φιλοαμερικανικού  αισθήματος, με ρίζες στην μόδα της αμερικανικής δημοφιλούς (popular) κουλτούρας, στο σεβασμό για την αμερικανική οικονομική ζωτικότητα του 80, και στο θαυμασμό για την νέα εικόνα αυτοπεποίθησης που προβάλλουν τώρα οι ΗΠΑ στον κόσμο»

Ενώ προηγουμένως, σύμφωνα με μια κάπως «στοχευμένη» ή «κατευθυντήρια» περιγραφή, «ο αντιαμερικανισμός … θεωρούνταν σημάδι πνευματικού στάτους, που διαχώριζε τους διανοητές από τον κοινό λαό (ο οποίος ήταν γενικά ύποπτος πως κρύβει καλή γνώμη για τις ΗΠΑ ακόμα και στην περίοδο του Βιετνάμ)», τώρα «μόνο το αντίθετο είναι αληθές.. η ανεύρεση αρετών στην Αμερική – ακόμα και η αναγνώριση καλών πραγμάτων στην κυβερνητική πολιτική των ΗΠΑ  – αντικρίζεται   ως ένδειξη οξυδέρκειας»… Ο αντιαμερικανισμός «δεν είναι πια της μόδας». Ιδίως «ο σπασμωδικός αντι-αμερικανισμός – που οι διανοούμενοι της Νέας Αριστεράς αποκαλούσαν “πρωτόγονο αντι-αμερικανισμό”  – τώρα ταυτίζεται με την καθημερινή Κομμουνιστική Ουμανιτέ και θεωρείται κακή μορφή (bad form… Το «νέο κλίμα στη γνώμη της γαλλικής διανόησης», το «πνεύμα αντιμαρξισμού και αντισοβιετισμού, … κάνει δύσκολη την κινητοποίηση αξιοσημείωτης πνευματικής αντίθεσης προς την πολιτική των ΗΠΑ»«Οι απόπειρες κάποιων να αναβιώσουν σημαντική και ευρεία κριτική κατά της πολιτικής των ΗΠΑ θεωρούνται ως διαφανείς προσπάθειες εκτροπής της κριτικής από τον νόμιμο στόχο τους, τις δραστηριότητες της Σοβιετικής Ένωσης».

*

Στο πεδίο άσκησης της γαλλικής πολιτικής, «αν και η αμερικανική πολιτική ποτέ στη Γαλλία δεν είναι απρόσβλητη στην κριτική, είναι καθαρά η Σοβιετική Ένωση αυτή που τώρα αμύνεται στους διανοούμενους της Νέας Αριστεράς – και είναι πιθανό ότι θα παραμείνει σε αυτή τη θέση τουλάχιστον μεσοπρόθεσμα. Η αξιοσημείωτη ψυχρότητα του Προέδρου Μιτεράν προς τη Μόσχα εκπορεύεται, τουλάχιστον κατά ένα μέρος, από αυτή τη διαβρωτική (pervasive) στάση»«Αυτό το αντιολοκληρωτικό και αντισοβιετικό συναίσθημα μεταξύ των Γάλλων διανοουμένων θα αντιστρατευτεί κάθε σημαντική τροποποίηση της ήδη σκληρής κυβερνητικής γραμμής έναντι της Μόσχας. Ήδη, πρακτικά, οι περισσότεροι σοσιαλιστές ηγέτες πρέπει να υπολογίσουν ότι μια σκληρή γραμμή έναντι Μόσχας και ΓΚΚ είναι ο μόνος τρόπος για να γαλβανίσουν την υποστήριξη των διανοούμενων στις βουλευτικές εκλογές του 1986. Οι διανοούμενοι επίσης θα καταστήσουν και για  κάθε δεξιά κυβέρνηση δύσκολο το να κατασκευάσει μια επανάληψη της “ειδικής σχέσης” με την Μόσχα που χαρακτήριζε την προεδρία του Βαλερί Ζισκάρ Ντεσταίν».

*

Ως προς το πεδίο της διεθνούς πολιτικής, «στη μεταπολεμική περίοδο, οι Γάλλοι διανοούμενοι βοήθησαν σημαντικά στη δημιουργία και το σχηματισμό μιας διεθνούς εχθρότητας στην πολιτική των ΗΠΑ σε Ευρώπη και Τρίτο Κόσμο. Από τη Βυρηττό ως τη Λισαβόνα και το Μέξικο Σίτυ, διανοούμενοι με επιρροή άκουγαν και μιμούνταν τη σκέψη και τις προκαταλήψεις σοφών (savants) του καφενείου όπως ο Ρεζί Ντεμπραί».

Πια, «αυτό το κλίμα πνευματικής γνώμης σχεδόν σίγουρα θα καταστήσει για οποιονδήποτε πολύ δύσκολο το να κινήσει σημαντική αντίθεση μεταξύ των πνευματικών ελίτ για την πολιτική των ΗΠΑ στην Κεντρική Αμερική, για παράδειγμα» [8]

Επιπλέον, «οι Γάλλοι διανοούμενοι δεν είναι πιθανό να παραχωρήσουν το κύρος τους, όπως έκαναν πριν, σε άλλους δυτικοευρωπαίους συναδέλφους τους που βρέθηκαν σε εχθρότητα προς τις ΗΠΑ για μείζονα ζητήματα όπως ο αφοπλισμός»«Αυτό το κλίμα πνευματικής γνώμης … πιθανό να στερήσει από τους άλλους Ευρωπαίους διανοούμενους – ιδιαίτερα σε Σκανδιναβία και Δυτική Γερμανία –  εχθρικούς προς την πολιτική και τα συμφέροντα των ΗΠΑ – την ισχυρή ηγεσία που προηγουμένως απολάμβαναν από τους Γάλλους (στην περίοδο της ανάμιξης [σ.σ. sic] των ΗΠΑ στο Βιετνάμ) και την υποστήριξη που χρειάζονται τώρα για την οικοδόμηση μιας κοινής Δυτικοευρωπαϊκής συναίνεσης σε διεθνή ζητήματα όπως ο αφοπλισμός. Η εξημμένη (heated) δημόσια συζήτηση στη Δυτική Γερμανία μεταξύ του Γκλουκσμάν και ηγετικών Γερμανών διανοούμενων για τον φιλειρηνισμό και την Συνθήκη για τις Πυρηνικές Δυνάμεις (INF basing) παρείχε παραστατικές αποδείξεις για την απόσταση μεταξύ των δυο πλευρών και για την ικανότητα και ετοιμότητα [σ.σ. !!!] των Γάλλων διανοούμενων της Νέας Αριστεράς στην πειστική αμφισβήτηση στάσεων που εξυπηρετούν (play into the hands) τους Σοβιετικούς».

β) Αντιμαρξισμός

Αντισοβιετισμός και αντιμαρξισμός «πάνε μαζί» στα περισσότερα σημεία του εγγράφου, οπότε τα γενικά ζητήματα που αφορούν τον «αντιμαρξισμό» έχουν ήδη περιγραφεί.

Ωστόσο, ο αντιμαρξισμός διατηρεί στο έγγραφο ορισμένη διακριτή υπόσταση. Και, αν μπορούσε να θεωρηθεί ότι η θριαμβολογία για τον αντισοβιετισμό περιοριζόταν σε «γεωπολιτικού» τύπου αντιθέσεις  μεταξύ ΗΠΑ και ΕΣΣΔ, η ξεχωριστή ικανοποίηση για τον αντιμαρξισμό ως συστατικό της «γαλλικής πνευματικής ορθοδοξίας» υποδηλώνει κάτι διαφορετικό: Εδώ δεν πρόκειται για «γεωπολιτικά ζητήματα» αλλά για στοχοπροσήλωση  ενάντια στην θεωρητική και πρακτική άρνηση της καπιταλιστικής εκμετάλλευσης, για την ιδεολογική «νομιμοποίηση» των εκμεταλλευτικών κοινωνικών σχέσεων, πράγμα που στη συνέχεια θα επιχειρηθεί να επισφραγιστεί σε ακόμα μεγαλύτερο ιστορικό και ιδεολογικό βάθος…

*

Οι συντάκτες της έκθεσης εστιάζουν στο περιεχόμενο των πανεπιστημιακών σπουδών και επιχαίρουν για την «εξάλειψη (defunct) των Μαρξιστικών Σπουδών (scholarship) στις Κοινωνικές Επιστήμες».

Επιχαίρουν για την «απάρνηση της μέχρι σήμερα μαρξιστικής θεωρίας της ιστορικής προόδου», για την επίκληση της «μαρξιστικής παράδοσης» μόνο ως  «κριτικού αφετηριακού σημείου για την ανακάλυψη των πραγματικών μοτίβων της κοινωνικής ιστορίας», για την «εκτέλεση της ίδιας αποστολής» από την «σημαντικής επιρροής (influential) στρουκτουραλιστική σχολή συνδεμένη με τους Κλωντ Λεβί-Στρώς, Φουκώ και άλλους, στο πεδίο της ανθρωπολογίας», για την «κριτική κατεδάφιση της Μαρξιστικής επιρροής στις κοινωνικές επιστήμες», που «είναι πιθανό να διαρκέσει ως μια βαθιά συνεισφορά στις σύγχρονες σπουδές τόσο στη Γαλλία όσο και αλλού στην Δυτική Ευρώπη».

Το έγγραφο, όμως, δεν επιχαίρει μόνο για την «εξάλειψη των μαρξιστικών σπουδών από τις κοινωνικές επιστήμες». Επιχαίρει για την αποδυνάμωση των κοινωνικών επιστημών γενικά,  για την εγκατάλειψη των κοινωνικών επιστημών ως επιλογής σπουδών από τη γαλλική νεολαία: «Η Γαλλική νεολαία, που κάποτε συμμετείχε σε κάθε πρόσκαιρη πνευματική μόδα (fad), τώρα σκέφτεται καριέρες σε θετικές επιστήμες και επιχειρήσεις»

Επιχαίρει, με άλλα λόγια, το έγγραφο, για τον αυξημένο βαθμό απομάκρυνσης της νεολαίας από τις «βάσεις κατανόησης»  της κοινωνίας και της ιστορίας όπου μετέχει, για την κατεύθυνσή της να αποτελέσει γρανάζι μιας κοινωνίας και μιας ιστορίας που δεν κατανοεί. Είδαμε παραπάνω [5] και τη σύγχρονη, εγχώρια αναπαραγωγή αυτής της κατεύθυνσης.

«…Η διαρκής δημόσια συζήτηση (debate) των διανοούμενων για το νόημα της ιστορίας τους αποτελεί για τους Γάλλους μια βάση κατανόησης της γαλλικής κοινωνίας», εκτιμούσε το έγγραφο στις εισαγωγικές του γραμμές… Πλέον, η «εξάλειψη του μαρξισμού» και η εγκατάλειψη των κοινωνικών επιστημών, συνιστά μια ενθαρρυντική «βάση» για μια πιο περιορισμένη κατανόηση της γαλλικής κοινωνίας από τους Γάλλους και, γενικότερα, της κάθε κοινωνίας από τον κάθε λαό, θα μπορούσαμε να σχολιάσουμε.

*

Και, μετά τη συντριβή του μαρξιστικού υλισμού, σειρά στο έγγραφο έχει «η Ιδέα», ακόμη κι αυτή που έχει στην ιστορία καταγραφεί ως «αστική».

γ) Αντιεξισωτισμός (antiegalitarianism)…

Ο περιορισμός των θριαμβολογιών του εγγράφου της CIA στον αντισοβιετισμό θα μπορούσε να αποδοθεί, απλώς, στις γεωπολιτικές αντιθέσεις του «ψυχρού πολέμου». Η επέκταση της θριαμβολογίας στον «αντιμαρξισμό» προδίδει βαθύτερους και απώτερους κοινωνικοπολιτικούς στόχους, αφορά τον ιδεολογικό (και οργανωτικό, πρακτικό) αφοπλισμό των εργαζομένων απέναντι στο σύστημα της καπιταλιστικής εκμετάλλευσης. Όταν φτάνουμε στον «αντιεξισωτισμό» οι στόχοι ολοκληρώνονται. Στο κέντρο τους βρίσκεται η προάσπιση του εκμεταλλευτικού συστήματος «γενικά και αφηρημένα», όχι μόνο η υλιστική του αμφισβήτηση αλλά και η «ιδεαλιστική». 

Οι πνευματικές ανησυχίες της αστικής διανόησης δεν την αφήνουν να εφησυχάσει με την επικράτηση του αντισοβιετισμού και του αντιμαρξισμού ως «λυδίας λίθου της αριστερής σκέψης», της «πνευματικής νομιμότητας», ως «μέρους της πνευματικής ορθοδοξίας» [9]. Κάπου «βαθύτερα» πρέπει να αναζητηθεί το «λάθος»… Η σύγχρονη αντιδραστική μονοπωλιακή – ιμπεριαλιστική αστική τάξη ανακαλύπτει το «λάθος» στην ίδια την ιστορία «της»… Και η διανόησή της, αυτή που στη Γαλλία  «έχει χαράξει για τον εαυτό της τον ειδικό ρόλο του ερμηνευτή της πολιτικής παράδοσης, ιδιαίτερα των συνεπειών και επιπτώσεων της Γαλλικής Επανάστασης», πραγματοποιεί για λογαριασμό της πρώτης την μεγάλη πνευματική κατάδυση αντιμέτωπη πλέον με τις «συνέπειες» και «επιπτώσεις» της «πολιτικής της παράδοσης», της Γαλλικής Επανάστασης…

*

Είδαμε ότι η απόρριψη του «ολοκληρωτισμού» αποτέλεσε κοινό τόπο της γαλλικής «νέας δεξιάς» και «νέας αριστεράς».

Αποστολή που εκτέλεσε η δεύτερη, σύμφωνα με τα εύσημα που αποδίδει το έγγραφο της CIA, ήταν η ταύτιση της ΕΣΣΔ και του μαρξισμού με την έννοια του «ολοκληρωτισμού» και η αναγόρευση αυτής της θέσης σε «αριστερή» ιδεολογική «λυδία λίθο», σε «μέρος της γαλλικής πνευματικής ορθοδοξίας» και της «πνευματικής νομιμότητας». Το ότι αυτή της η υπηρεσία κατέστησε και την ίδια τη «νέα αριστερά» και «νέα φιλοσοφία» τμήμα αυτής της «πνευματικής ορθοδοξίας», δηλαδή της αστικής, κυρίαρχης ιδεολογίας, συνιστά και ερμηνευτική πτυχή της διαπίστωσης του εγγράφου, ότι αν και η επίδρασή της θα είναι σχετικά μακρόχρονη, δεν έχει ωστόσο και κάτι άλλο να πει.

Όσο για τη «νέα δεξιά» διανόηση, επιχειρώντας, στο παράδειγμα του Ρήγκαν και της Θάτσερ (αρχές δεκαετίας ’80), να επεξεργαστεί τον γαλλικό δρόμο αλλά και τη… γενική «ουσία» του φιλελευθερισμού, έφτασε να ανακαλύψει το κέντρο του   προβλήματος γενικά: Η ΕΣΣΔ και ο μαρξισμός ως «απλές παραστάσεις της εμπειρίας», θα λέγαμε, ίσως δεν της αρκούσαν. Το λάθος έπρεπε να βρεθεί στην Ιδέα:

Η «οικονομικά επεκτατική» τριετία της κυβέρνησης Μιτεράν απέδειξε την «αποτυχία του σοσιαλισμού» [10]. Το «ελιξίριο που χρειαζόταν η Γαλλία για να αναρρώσει από τη σοσιαλιστική κακοδιαχείριση» ήταν η «αναβίωση του κλασικού φιλελευθερισμού (liberalism. Η «συντηρητική ιατρική συνταγή για τις νόσους της γαλλικής κοινωνίας» ήταν η «μείωση του ρόλου της κυβέρνησης και η ώθηση των ανθρώπων (people) να γίνουν πιο αυτάρκεις». «Οι νεαροί συντηρητικοί πολιτικοί έπιασαν το ρεφρέν, υποστήριξαν στον τύπο και σε συζητήσεις με διπλωμάτες των ΗΠΑ ότι η δεξιά θα έπρεπε να οδηγήσει τους Γάλλους σε μεγαλύτερη αυτονομία». «Πρωταρχικό έργο μιας συντηρητικής κυβέρνησης θα ήταν να συρρικνώσει τον δικό της ρόλο – είτε φορολογικό είτε διαχειριστικό, διοικητικό, διευθυντικό είτε ως προς τις δαπάνες. Σύμμαχοι σε αυτή την κυβερνητική αντίληψη, οι νέοι φιλελεύθεροι επιδοκιμάζουν την αποκέντρωση των συμπαγώς συγκεντρωτικών δυνάμεων και πόρων της Γαλλικής Κυβέρνησης σε περιφερειακές (subnational) κυβερνήσεις [11], μια αργή διεργασία που πρόσφατα κέρδισε δυναμική και στους σοσιαλιστές».

«Αυτάρκεια των ανθρώπων», «αυτονομία των Γάλλων», (άλλο θέμα ότι για τους εργαζόμενους αυτονομία μπορεί να υπάρχει μόνο εφόσον οι ίδιοι είναι κάτοχοι των κοινωνικών όρων της ύπαρξής τους δηλαδή των μέσων παραγωγής), είναι το ελκυστικό ιδεολογικό περιτύλιγμα της στρατηγικής αναδιάρθρωσης του κεφαλαίου, που ακολούθησε τα επόμενα χρόνια (όχι μόνο στη Γαλλία), έχοντας βέβαια στην άλλη της όψη τη στρατηγική αποδιάρθρωση των εργαζομένων. Είναι η γαλλικά «ελκυστική» εκδοχή του θατσερικού δόγματος ότι «δεν υπάρχει κοινωνία, υπάρχουν μόνο άτομα και οικογένειες».

Παραπέρα, από εκπροσώπους της «νέας δεξιάς» υποστηρίχτηκε «ότι η πολιτισμική ύφεση στην Γαλλία συνδέεται άμεσα με τον εξισωτισμό (egalitarianism) – με τη, θεωρούμενη ως ανόητη, άρνηση της ουσιαστικής υπεροχής κάποιων ανθρώπων και την επιβολή της δρομαίας (maninthestreet) μετριοκρατίας (mediocracy) στη Γαλλική κοινωνία». Η δε «προτίμηση της Νέας Δεξιάς για τον κλασικό φιλελευθερισμό» [12] συνίσταται, κατά το έγγραφο, «στο όραμα μιας κοινωνίας στην οποία η κυβέρνηση αρνείται να επιβάλει μια τεχνητή ισότητα στους πολίτες και στην οποία τα άτομα είναι ελεύθερα να πραγματώσουν τα πλήρη πλεονεκτήματα των ταλέντων τους».

Η κοινωνική ανισότητα, λοιπόν, η «ουσιαστική υπεροχή κάποιων ανθρώπων» και η μειονεκτική θέση των υπόλοιπων, είναι ζήτημα ατομικών «ταλέντων».  Κάθε μετριασμός της ανισότητας είναι «τεχνητός», πόσο μάλλον οι προϋποθέσεις της κατάργησής της. Δεν είναι η ισότητα «φυσική», αλλά «φυσική» είναι η ανισότητα. Στο σημείο αυτό η πνευματική δραστηριότητα φτάνει στο τέλος της:

 «Κάποιοι Νέοι Δεξιοί διανοούμενοι υποστηρίζουν επίσης ότι, επειδή η ισότητα είναι τεχνητή, απαιτεί από την κυβέρνηση έναν ισχυρό ρόλο εξαναγκαστικής επιβολής. Αυτό, πιστεύουν, είναι η πηγή του ολοκληρωτισμού».

Επιτέλους βρέθηκε. Ακολουθώντας ανάποδα, προς τα πίσω, την ιστορική πλημμυρίδα του «ολοκληρωτισμού», φτάσαμε στην πηγή της: την ισότητα [13].

*

Στο πλαίσιο του «αντιολοκληρωτικού» κοινού τόπου «νέας αριστεράς» και «νέας δεξιάς», όπως φαίνεται στο έγγραφο, η πρώτη έκανε αρκετή προσπάθεια για την ιδεολογική «καθιέρωση» της ταύτισης κομμουνισμού – φασισμού, ΕΣΣΔ – χιτλερικής Γερμανίας, Στάλιν – Χίτλερ, μέχρι που πια «δεν είχε κάτι άλλο να πει».

Η «νέα δεξιά», κοιτώντας πραγματικά τη δουλειά της, ικανή για ακόμα ένα βήμα στη «σκέψη» της πριν την τελική της αυτοκατάργηση, αναγορεύει σε πηγή του ολοκληρωτισμού την ισότητα.

Τι σχέση έχει όμως με την ισότητα ο φασισμός, ο ναζισμός, ο χιτλερισμός, η «ιδεολογία» της ανώτερης φυλής που θέλει να εγκαθιδρυθεί ως η «ιδεολογία» της ανώτερης κοινωνικής τάξης, της κοινωνικής ταξικής διαίρεσης και εκμετάλλευσης, ως η «ιδεολογία» της εξαναγκαστικής επιβολής των όρων της κοινωνικής ανισότητας σε συνθήκες διακινδύνευσης της «φυσικής» τους διατήρησης;

Εδώ οι δυνατές απαντήσεις είναι δυο: Είτε η ιστορική διαστρέβλωση που, αντιστρέφοντας την πραγματικότητα, θα εμφανίζει τον ναζισμό ως «εξισωτικό κίνημα» είτε η αναγόρευση του «ολοκληρωτισμού» ως αποκλειστικά κομμουνιστική ιδιότητα.

«Στα δημοφιλή βιβλία τους οι Γκλουκσμάν και Λεβί υποστηρίζουν ότι η μηχανή τρέφεται από την εύπιστη ανθρωπότητα εν μέρει μέσω των σοφιστειών διεφθαρμένων διανοούμενων. Στην πραγματικότητα, λέει ο Λεβί, “Η μόνη επιτυχής επανάσταση αυτού του αιώνα είναι ο ολοκληρωτισμός”, του οποίου το Σοβιετικό κράτος αποδείχθηκε ο ανθεκτικός και τέλειος κύριος. Ως εκ τούτου, επίσης, η εξίσωση των Νέων Φιλοσόφων εκλαϊκεύτηκε από τον Γκλουκσμάν, “Χίτλερ = Στάλιν, Στάλιν = Χίτλερ.”»

Όπως φαίνεται, ο Χίτλερ δεν γνώριζε την  μυστική πηγή του «ολοκληρωτισμού», την ισότητα, γι’ αυτό και δεν κατάφερε να μακροημερεύσει. Αντίθετα με την ΕΣΣΔ, που χάρη στην επίγνωση αυτού του μυστικού όπλου είχε φτάσει μετά από σχεδόν 60 χρόνια ύπαρξης (και τι ύπαρξης) να αναγορεύεται από την «νέα φιλοσοφία» ως «ο ανθεκτικός και τέλειος κύριος του ολοκληρωτισμού».

Στην οικονομική και κοινωνική ισότητα των ανθρώπων πρέπει, λοιπόν, να αναζητήσουν την «ανθεκτικότητα και τελειότητά» τους οι μελλοντικές επαναστάσεις (οι, επομένως, εξ ορισμού «ολοκληρωτικές», τουλάχιστον σύμφωνα με τα πορίσματα της γαλλικής «νέας δεξιάς»), ενάντια στην «ουσιαστική υπεροχή κάποιων»: υπεροχή όχι λόγω «ταλέντου», βέβαια, αλλά λόγω της ιδιοποίησης του κοινωνικού παραγωγικού πλούτου. Ενάντια σε αυτή την «ουσιαστική υπεροχή κάποιων», η οποία αποτελεί (τι να κάνουμε;) την κοινή «ηθική» αρχή τόσο της σύγχρονης αστικής δημοκρατίας όσο και του φασισμού, τον κοινό «ηθικό» παρονομαστή των δυο αυτών ιστορικών πολιτικών μορφών της δικτατορίας του κεφαλαίου στην εποχή του καπιταλιστικού ιμπεριαλισμού.

***

Η Γαλλική Επανάσταση αντιμετώπισε την εκκλησία και τη θρησκεία σαν πνευματική εγγύηση της φεουδαρχικής ανισότητας. Η σύγχρονη αστική τάξη, στον «κολοφώνα» της σκέψης της, -πληροφορούν οι συντάκτες του εγγράφου τους αποδέκτες του -, μέσω εκπροσώπων της «νέας δεξιάς» διανόησης τίθεται αντιμέτωπη με τον χριστιανισμό ως «πηγή της εξισωτικής (egalitarian) εξασθένισης του ευρωπαϊκού πολιτισμού»

Για τον δουλοπάροικο αγρότη του 18ου αιώνα η χριστιανική ισότητα των ανθρώπων έναντι του «θεού» αποτελούσε εμπόδιο για την πραγματική κοινωνική ισότητα που, τότε, ταυτιζόταν με την απαλλοτρίωση της φεουδαρχικής ιδιοκτησίας. Για την σύγχρονη μονοπωλιακή, ιμπεριαλιστική αστική τάξη η χριστιανική ισότητα έναντι του «θεού» αποτελεί ανεπιθύμητο ιδεολογικό ίχνος που της φέρνει στον νου την μελλοντική της εξαφάνιση. Όντως διδακτικό για το περιεχόμενο των «αστικών εκσυγχρονισμών» στην αναντίστρεπτα αντιδραστική εποχή της αστικής τάξης… Διδακτικό για το περιεχόμενο της αντιπαράθεσης και των συμβιβασμών του σκοταδιστικού πλέον, ψευδοεπιστημονικού «ορθολογισμού» της με τους μηχανισμούς του ανορθόλογου θρησκευτικού σκοταδισμού [14].

Ο οποίος τελευταίος, άλλωστε, κατά έναν τρόπο προβάλλεται ταυτόχρονα ως πηγή πολιτισμικής αναγέννησης:

 «Η πιο εσωτερική (esoteric) πλευρά της διανόησης της Νέας Δεξιάς επικέντρωσε εκπληκτική ενέργεια σε αναζήτηση μιας πολιτισμικής ανανέωσης, υποστηρίζοντας πως ό,τι είναι ουσιαστικά λάθος στη Γαλλία, είναι πως ο πολιτισμός της (culture) διαβρώθηκε από εξωτερικές επιρροές και υποβαθμίστηκε λόγω παραμέλησης. Συντηρητικοί συγγραφείς, πολλοί από αυτούς συνδεδεμένοι με τα Group for Research and Study of European Civilization (GRECE) και Horloge Club [15]  … ενθάρρυναν την δεξιά ανθρωπολογία, η οποία πέρα από την Επανάσταση βλέπει τον Χριστιανισμό ως πηγή της εξισωτικής (egalitarian) εξασθένισης του Ευρωπαϊκού πολιτισμού. Οι Πάουελς και Μπενουά πολλές φορές εγκωμίασαν τον “οξυδερκή (perceptive) ελιτισμό” των προχριστιανικών Ευρωπαϊκών κοινωνιών ως πηγή πολιτισμικών (cultural) αρετών στις οποίες οι σύγχρονοι Ευρωπαίοι θα έπρεπε να στραφούν για αναβίωση (revival) και ανανέωση».

*

Η μάχη είναι, βέβαια, σκληρή: «Ο ελιτισμός [16] στη σκέψη της Νέας Δεξιάς είναι σχεδόν σίγουρα ένας σημαντικός λόγος που λίγοι διανοούμενοι έκαναν τη διαδρομή από την αριστερά στην GRECE. Κατά την άποψή μας, υπάρχει μικρή πιθανότητα να την κάνουν πολλοί στο μέλλον, παρά τις περιστασιακές ομοιότητες και συμμαχίες ως προς την οπτική γωνία. Πρόσφατα, διανοούμενοι της Νέας Δεξιάς υποβάθμισαν τα αντιεξισωτικά και ακόμα και αντίχριστιανικά στοιχεία της σκέψης GRECE/Horloge, αλλά οι αριστεροί διανοούμενοι και οι συντηρητικοί όπως ο Ρεβέλ που θεωρούν τους εαυτούς τους “ανθρώπους της αριστεράς” είναι ακόμα σφιχτά δεμένοι με την ισότητα ως την ουσία της δημοκρατικής-ρεπουμπλικανικής παράδοσης στη Γαλλία. Οι συντηρητικοί πολιτικοί αποφεύγουν ευκαιρίες ευαρέσκειας προς τους πιστούς των λειτουργιών της Horloge, και ακόμη και ο Πάουελς σπάνια τώρα αναμασά τις αρετές του παγανισμού και των ελίτ».

 «Ο Ραϋμόν Αρόν, ο σεβαστός πρύτανης της σύγχρονης φιλοσοφικής σκέψης στη Γαλλία, εξέφρασε απέχθεια κατά των διανοούμενων της Νέας Δεξιάς, συχνά εξισώνοντας τον ελιτίστικο αντιεξισωτισμό τους με τις χειρότερες αντιδημοκρατικές τάσεις στον Γαλλικό συντηρητισμό. Η Άνι Κρίγκελ συνενώθηκε με τον Αρόν στον φόβο ότι  ελλοχεύουν ρατσιστικά και φασιστικά συναισθήματα στην εχθρότητα της Νέας Δεξιάς προς τις ξένες πολιτισμικές (cultural) επιρροές και στη σκέψη τους για τη γενετική, την κληρονομικότητα, την εθνολογία…»

Τίποτα, ωστόσο, δεν κρίθηκε ακόμη: «…Αλλά ο Αρόν είναι νεκρός, ο Ντεμπραί [17] δεν λαμβάνεται στα σοβαρά ως διανοητής, και η Κρίγκελ δεν κατάφερε ποτέ να την ακολουθήσει ένα μεγάλο κοινό. Εναντίον αυτών των κριτικών οι Νέοι Δεξιοί μπορούν να επικαλεστούν τη δόξα του Μισέλ Φουκώ, του εμβριθέστερου και με την μεγαλύτερη επιρροή διανοητή της Γαλλίας. Ο  Φουκώ τους εγκωμίασε για το ότι, μεταξύ άλλων, υπενθύμισαν στους φιλόσοφους τις “αιματηρές” συνέπειες που έρρευσαν από την ορθολογιστική κοινωνική θεωρία του Διαφωτισμού του 18ου αιώνα και της Επαναστατικής περιόδου».  

Με άλλα λόγια, ο αντιεξισωτισμός δεν έχει αποτελέσει συστατικό της γαλλικής «πνευματικής ορθοδοξίας» και «νομιμότητας», όμως ποτέ δεν είναι αργά.

***

Πέρα από την γενική περιγραφή της αδυναμίας ιδεολογικής επικράτησης ενός θεωρητικού – πολιτικού λόγου που όχι απλώς θα ήταν αλλά και θα φαινόταν ότι είναι «δεξιός», η «εργαλειακή» χρησιμότητα της ορολογίας περί «αριστερής πνευματοκρατίας» ή «αριστερής ιδεολογικής ηγεμονίας»  αφορά σε πρώτο πλάνο ανάγκες της «εντός των τειχών» διπολικής ιδεολογικής και πολιτικής αντιπαράθεσης και, σε δεύτερο πλάνο, – όχι πάντως «δεύτερο» με την ειδική έννοια της χρονικής διαδοχής -, στοχεύει τον ιδεολογικό-πολιτικό λόγο που απειλεί τα ίδια τα «τείχη» της εξουσίας του κεφαλαίου.

Όμως, σαν αποτέλεσμα όλης της παραπάνω ανάπτυξης, οι συντάκτες του εγγράφου (για λογαριασμό και χρήση των αποδεκτών του), διαπερνώντας τα περιβλήματα των «ευκαιριακών», «συγκυριακών» πολιτικών μορφών και χρήσεων του ιδεολογήματος,  φτάνουν στον πυρήνα της «πνευματοκρατίας» που τους απασχολεί: στον «εξισωτισμό», το τελευταίο της προπύργιο…

Η «ερευνητική εργασία» αρχίζει με τη γαλλική επανάσταση και τον «ειδικό ρόλο» που λόγω αυτής κατέχει η γαλλική διανόηση, και καταλήγει με την τοποθέτηση της γαλλικής επανάστασης και των κεντρικών ιδεολογικών αρχών της στο στόχαστρο.

*

Το καθεστώς της καπιταλιστικής εκμετάλλευσης επιδιώκει την οριστική ιδεολογική του ασφάλεια με τη νομιμοποίηση και αποδοχή της κοινωνικοοικονομικής ανισότητας που αποτελεί βάση και προϊόν των εκμεταλλευτικών σχέσεων. Επιδιώκει να ξεριζώσει από την κοινωνική συνείδηση την πεποίθηση ότι οι άνθρωποι «γεννιούνται ίσοι», ότι ο βαθμός της μεταξύ τους ανισότητας αποτελεί μέτρο ιστορικής παρέκκλισης από το σκοπό της ανθρώπινης ύπαρξης και δραστηριότητας, ότι η ανθρώπινη δραστηριότητα αποσκοπεί στην πραγματοποίηση των κοινωνικοοικονομικών προϋποθέσεων της ισότητας των ανθρώπων.

Αυτή η συγκεκριμένη, η εξισωτική «πνευματοκρατία», αυτή η «ιδεολογική ηγεμονία» του «εξισωτισμού», αποτελεί  τελική ουσία και τελικό στόχο των επιτυχιών του «αντισοβιετισμού» και του «αντιμαρξισμού», αναγορευόμενη για τις ανάγκες της πνευματικής «ορθοδοξίας και νομιμότητας» σε πηγή του «ολοκληρωτισμού».

Αυτή, επίσης, αποτελεί την πηγή κάθε πνευματικής ζωτικότητας και η άρνησή της έχει ως «ανεξήγητη» συνέπεια την πνευματική «ύφεση».

δ) …και ύφεση (decline) της πνευματικής ζωής

Το έγγραφο χρησιμοποιεί σαν προμετωπίδα την φράση:

«Υπάρχει ένας λήθαργος στην πνευματική ζωή αυτής της χώρας, και μάλιστα θεαματικός. Ποτέ πριν δεν γνώρισα τέτοια σιωπή, τέτοιο κενό. Είναι σαν οικογένεια στην όποια πέθανε κάποιος. Αλέν Τουρέν»

Συμπτώματα αυτού του «λήθαργου» περιγράφονται στο έγγραφο εκτενώς.

Ανάμεσά τους  μπορούμε να εντάξουμε και την επισήμανση της ουσιαστικής εξάντλησης του λόγου των «νέων φιλοσόφων» στον αντιμαρξισμό και τον αντισοβιετισμό: Στις αρχές της δεκαετίας του ’70 «άνοιγαν δρόμο», αλλά από τότε, αντιμαρξισμός και αντισοβιετισμός «συνέχισαν τη δική τους ζωή και έγιναν τόσο πολύ μέρος της Γαλλικής πνευματικής ορθοδοξίας που οι Νέοι Φιλόσοφοι (σσ. ως Νέοι Ορθόδοξοι πλέον…) δεν φαίνονται πια να έχουν κάτι νέο να πουν».

*

Οι «νέοι φιλόσοφοι», κατά τα άλλα, «αντιστάθμισαν τον συχνά δυσνόητο λόγο τους με το να γίνουν συναρπαστικές προσωπικότητες των μμε, υπερασπιζόμενοι τις απόψεις τους στα πολύωρα πνευματικού περιεχομένου τηλεοπτικά και ραδιοφωνικά προγράμματα που ορέγονται οι Γάλλοι». Εκτός από τον αντιμαρξισμό και τον αντισοβιετισμό, την «σαρωτική καταγγελία της τυφλότητα της αριστεράς, όπως την αποκάλεσε ο Λεβί», δεν έπαυαν να πρεσβεύουν «συνεχή αντιπάθεια για τον Γκωλισμό και μια αποδοχή του καπιταλισμού μόνο ως το μικρότερο κακό», ωστόσο «η επιρροή τους ήταν πρωτίστως αρνητική, από τη στιγμή που λίγα είχαν να προσφέρουν με μορφή πρακτικών προτάσεων για ένα νέο πρόγραμμα».

Αναφορικά προς την παρουσία τους στα μμε,  ο Ρεζί Ντεμπραί, στις «διατριβές του εναντίον των σύγχρονων πνευματικών αποστατών, τους καταλογίζει εγκατάλειψη του γραπτού λόγου προκειμένου να γίνουν ετοιμόλογες προσωπικότητες των μμε (glib media personalities) (mediatics). Κατηγορεί ειδικά τους αριστερούς Νέους Φιλόσοφους ότι έχουν αναμορφωθεί πνευματικά από την TV σε ρηχές ομιλούσες κεφαλές ανίκανες για ακριβολογημένη φιλοσοφική συγγραφή».

*

Δύσκολα μπορεί κανείς να αρνηθεί ότι το έγγραφο επιχαίρει για ορισμένα συμπτώματα του «λήθαργου», της «ύφεσης της πνευματικής ζωής».

— Σαφώς επιχαίρει όταν, μάλλον ως «έμφαση στο δευτερεύον», περιλαμβάνει σε υποσημείωση την πληροφορία, ότι «η πλατιάς δημοσιότητας επίθεση του Λανγκ στον “αμερικάνικο πολιτιστικό ιμπεριαλισμό” το 1981 και κατόπιν η σύγκληση μιας διεθνούς διάσκεψης  αριστερών διανοουμένων, επέσυρε αιχμηρές κριτικές, ιδιαίτερα από την Wall Street Journal, για την παρούσα ένδεια της γαλλικής πολιτιστικής παραγωγής, ειδικά σε σύγκριση με τα αμερικανικά επιτεύγματα. Αυτές οι κατηγορίες προκάλεσαν μια μεγάλη προσφορά αυτοκριτικής εκ μέρους Γάλλων διανοούμενων, όπως οι Μπεζανσόν και Ριγκλέ». Η «πνευματική ύφεση» οδήγησε μέρος της γαλλικής διανόησης στα πρόθυρα της μετάνοιας…

— Επιχαίρει, επίσης, για τα αποτελέσματα των φοιτητικών εκλογών, από τις οποίες εκλέχτηκε μεγάλος αριθμός «μη-ιδεολογικοποιημένων είτε συντηρητικών» εκπροσώπων.

— Παρομοίως, για τον δείκτη αυξανόμενης αβεβαιότητας ως προς την επαγγελματική αποκατάσταση των εκπαιδευτικών: «Η επαγγελματική σταδιοδρομία των διανοούμενων, στο παρελθόν σχεδόν εγγυημένη για όσους φοιτούσαν σε σχολές της ελίτ, καθώς φαίνεται δεν είναι πια διασφαλισμένη. Η κυβέρνηση Φαμπιούς, για παράδειγμα, εξήγγειλε πρόσφατα ένα πρόγραμμα ανεύρεσης εργασίας στα τοπικά και εθνικά κυβερνητικά όργανα  (local and national governments) και στις επιχειρήσεις για τους άνεργους απόφοιτους της ENS», δηλαδή της «Ecole Normale Superieure», της «γαλλικής σχολής με το μεγαλύτερο γόητρο για την εκπαίδευση διδασκόντων και διανοητών». «Οι σοσιαλιστές επίσης κινήθηκαν για τον αποκλεισμό των αλλοδαπών κατοίκων από εκπαιδευτικά επαγγέλματα χαμηλής βαθμίδας, κατά πάσα πιθανότητα για να ελευθερώσουν δυσεύρετες θέσεις για Γάλλους δασκάλους».

— Τη ίδια στιγμή, «οι νεώτεροι αδελφοί και αδελφές των ταραχοποιών ξεχειλίζουν τις αίθουσες διδασκαλίας των επιχειρηματικών σπουδών και των θετικών επιστημών ακόμα και σε πρώην κόκκινα πανεπιστήμια…».

«Άλλωστε, υπήρξε μια δημοφιλής τάση φυγής από την ιδεολογία προς μια πιο πραγματιστική (pragmatic) προσέγγιση των πολιτικών προβλημάτων, κι αυτό έτεινε να υπονομεύσει το ανάστημα των διανοουμένων κάθε κατεύθυνσης» [18].

— Φυσικό, κατά τα άλλα, να επιχαίρει το συγκεκριμένο έγγραφο, για την εκτίμησή του, ότι «η αποστασία των νέων διανοουμένων από το Μαρξισμό και το ΓΚΚ άφησε τους ηλικιωμένους Μαρξιστές μανδαρίνους μόνο στήριγμα της παράδοσης. Οι Σαρτρ, Ρολάν Μπαρτ, Ζακ Λακάν, Λουί Αλτουσέρ – η τελευταία κλίκα Κομμουνιστών  σοφών [19] – βρέθηκαν υπό τα αμείλικτα πυρά των πρώην προστατευόμενων, αλλά κανείς δεν είχε τα κότσια για μια άμυνα οπισθοφυλακής υπέρ του Μαρξισμού. Οι κριτικοί – με προεξέχοντες μεταξύ τους τούς Νέους Φιλοσόφους – είχαν μεγάλη επιτυχία στο να πείθουν την παρούσα γενιά για την “ανοησία” (foolishness) του Σαρτρ, τα κακά του Μαρξισμού και τη βαρβαρότητα του Σοβιετικού Κομμουνισμού …». Ως αποτέλεσμα, η Κομμουνιστική Νεολαία  αποδυναμώνεται, ακόμα και στα πανεπιστήμια. «Τώρα, κανένας διανοούμενος κύρους δεν ανήκει και δεν στηρίζει το ΓΚΚ» [20].

*

Οι συζητήσεις των Γάλλων διανοούμενων, πλέον (1985), αν πιστέψουμε το έγγραφο, περιστρέφονται γύρω από τον εαυτό τους και την αδυναμία τους να παραγάγουν πνευματικό λόγο. Οι ερμηνείες που δίνονται διάφορες: Ένα «είδος νωθρότητας» πολλών αριστερών διανοούμενων χαρακτηρίζεται (από το έγγραφο) ως επακόλουθο της εκ μέρους τους «σθεναρής απόρριψης της ιδεολογίας και του κομματικού δεσμού»

Η «γενική πτώση του πνευματικού αναστήματος» αποδίδεται από κάποιους διανοούμενους «στην άνοδο μιας τεχνολογικά υψηλής οικονομίας και κοινωνίας στη Γαλλία», παρά τα πάσης φύσεως ιδεολογικά ζητήματα που γεννά η άνοδος της τεχνολογίας, σημειώνουμε.

Ενώ κάποιοι διανοούμενοι υποστηρίζουν ότι η διανόηση (κυρίως η «αριστερή») απλώς «γεμίζει μπαταρίες», άλλοι «σημειώνουν ύφεση (decline)  της πνευματικής ζωτικότητας» και (σ.σ. μάλλον ταυτολογικά) αποδίδουν την αδυναμία των Γάλλων διανοούμενων «να κινητοποιηθούν και να συμμετέχουν σε μια ζωντανή συζήτηση», στο ότι «δεν είναι πια τόσο ικανοί όσο κάποτε» ως αποτέλεσμα «μιας δεκαετούς πολιτισμικής αδράνειας που ήρθε να χαρακτηρίσει τη Γαλλία», «ενός κύκλου πολιτισμικής ύφεσης (decline)», αφού «πράγματι δεν υπάρχουν Φλωμπέρ, Προυστ, Μποντλαίρ» και «δεν υπάρχει λόγος να περιμένουμε τέτοιους σύντομα»

 «Τον περασμένο χρόνο στο Παρίσι ένα συνέδριο, οργανωμένο για να εξεταστεί το ζήτημα της “Γαλλικής ταυτότητας”, γρήγορα στράφηκε στον λήθαργο των Γάλλων διανοούμενων και τις επιπτώσεις του στον μελλοντικό πολιτικό ρόλο τους». Υπήρξε γενική συμφωνία – αριστερών και δεξιών – ότι δεν βλέπουν μέλλον. Απογοητευμένοι μαρξιστές οδηγήθηκαν σε «ουδετερότητα» ενώ και οι φιλελεύθεροι («λιγότερη κυβέρνηση – περισσότερη ατομική αυτάρκεια») δεν πολυεπηρεάζουν την πνευματική είτε την κοινή γνώμη, σύμφωνα με δημοσκοπήσεις και αναφορές των μμε [21].

*

Όλα τα περιγραφόμενα συμπτώματα της «πνευματικής ύφεσης» συνιστούν, ουσιαστικά, την διάδοχη κατάσταση αυτής «που μια πρόσφατη κριτική την αποκάλεσε αριστερή πνευματοκρατία».

Είναι όμως παράδοξο που την λεγόμενη «αριστερή πνευματοκρατία», κάτω από τον τίτλο της οποίας εννοείται εν προκειμένω επίσης μια ιστορική περίοδος όπου ο μαρξισμός και η υπεράσπιση της ΕΣΣΔ δεν είχαν υπαχθεί  εκτός πνευματικής «ορθοδοξίας και νομιμότητας», διαδέχθηκε η «πνευματική ύφεση»;

Η έκθεση, στα εισαγωγικά «κύρια σημεία» της, επισημαίνει μια (εμφανιζόμενη ως) χρονική σύμπτωση που όμως δεν είναι απλώς χρονική και δεν είναι απλώς σύμπτωση:

«Η ευρεία αποδοχή αυτής της περισσότερο κριτικής προσέγγισης στο μαρξισμό και τη Σοβιετική Ένωση συνοδεύτηκε από μια γενική ύφεση (decline)  της πνευματικής ζωής στη Γαλλία…».

Η σύνδεση, έστω αθέλητα διατυπωμένη, είναι σαφής.

Αντιμαρξισμός και αντισοβιετισμός, ως συστατικά της πνευματικής «ορθοδοξίας και νομιμότητας», αποτελούν την ονομαστική μορφή του αποκλεισμού – από αυτήν την «ορθοδοξία και νομιμότητα» – του κεντρικού ιστορικού προβλήματος της εποχής: της απελευθέρωσης της εργασίας και του κόσμου από τον ζυγό της καπιταλιστικής εκμετάλλευσης.

Τι πιο φυσικό, όμως, από την πνευματική παρακμή, όταν το «πνεύμα» αποστρέφεται  το κεντρικό ιστορικό πρόβλημα  της εποχής του, με όλες τις θεωρητικές, ιδεολογικές, ηθικές ή όποιες άλλες «πνευματικές» προεκτάσεις του;

Αντισοβιετισμός και αντιμαρξισμός δεν μπορεί παρά να αποτελούσαν και να αποτελούν κεντρικά συστατικά της κυρίαρχης, αστικής ιδεολογίας και της «πνευματικής ορθοδοξίας» της, μόνο που πέρα από αυτά τα συστατικά δεν υπάρχει ουσιαστικός πνευματικός λόγος ικανός να αρθρωθεί. Παραφράζοντας ελαφρά  μια πρόταση του εγγράφου, πέρα από αυτά τα συστατικά, «δεν φαίνεται πια να υπάρχει κάτι νέο να ειπωθεί». 

Πέρα από αυτά τα συστατικά μένει μόνο, αφενός, ο τετραγωνισμός του κύκλου: η «παραδοσιακή» ιδέα της ισότητας πάνω στο πραγματικό έδαφος των σύγχρονων εκμεταλλευτικών σχέσεων, έστω και «αποδεκτών μόνο ως το μικρότερο κακό».

Μένει, αφετέρου, ως ασφαλιστική δικλείδα της οριστικής αυτοαναίρεσης του πνεύματος, η συνεπάγωγη ρητή ή άρρητη απόρριψη της ίδιας του της ιστορικής «ιδεαλιστικής» αφετηρίας: της ισότητας, έχοντας το «πνεύμα» ανακαλύψει σε αυτήν την αιτία της «εξασθένισής» του…

Δυστυχώς για την πνευματική ζωή που περιγράφει το έγγραφο της CIA, ευτυχώς για την πνευματική ζωή γενικά, εκεί που πεθαίνει το πνεύμα της ισότητας, εκεί που αρχίζει η απολογητική των εκμεταλλευτικών κοινωνικών σχέσεων, ακόμα και με τη μορφή του «μικρότερου κακού», εκεί πεθαίνει το πνεύμα γενικά. Εκεί που δεν επικρατεί αυτό το πνεύμα, δεν υπάρχει κανένα άλλο πνεύμα παρά μόνο το «πνεύμα» της αντιπνευματικότητας για να επικρατήσει.

———————————————-

[1] –>https://www.cia.gov/library/readingroom/docs/CIA-RDP86S00588R000300380001-5.PDF

[2] Λένιν, Ιμπεριαλισμός ανώτατο στάδιο του καπιταλισμού, σελ. 129, ΣΕ

[3] Εύλογο, επομένως, και το σύγχρονο ενδιαφέρον των ΗΠΑ για την ελληνική επανάσταση και τη «νοηματοδότησή» της:

Ριζοσπάστης 21-8-2020: «…ο πρέσβης των ΗΠΑ στην Ελλάδα, Τζ. Πάιατ, …συναντήθηκε και με την υπουργό Πολιτισμού, Λ. Μενδώνη, με θέματα τις εκδηλώσεις για τα 200 χρόνια από την Επανάσταση του 1821…».

–>https://www.rizospastis.gr/story.do?id=10899007

 [4] Με τον όρο «αριστερά» το έγγραφο εννοεί βασικά τους σοσιαλιστές και τους κομμουνιστές.

Πέρα από το τι εννοεί το έγγραφο, τότε ακόμα (1985), η διάκριση ως ένα βαθμό εξακολουθούσε, τουλάχιστον θεωρητικά-τυπικά, να διατηρεί την «παραδοσιακή» της έννοια, αντιπροσωπεύοντας αντίστοιχα τη ρεφορμιστική και την επαναστατική ιδεολογία και πολιτική στο εργατικό κίνημα.

Ωστόσο, επίσης σε έναν βαθμό, οι έννοιες είχαν σημειώσει ορισμένη «υποχώρηση»: Η δεκαετία του ’80 ήταν ίσως αυτή στην οποία ο «ρεφορμισμός», τουλάχιστον στην Ευρώπη,  ταυτίστηκε οριστικά – μέχρις σημείου εξαφάνισής του «ως τέτοιου» – με έναν από τους πόλους διαχείρισης του καπιταλισμού. Ενώ την ίδια ώρα, με τη συμβολή και του «ευρωκομμουνισμού», η έννοια της σοσιαλιστικής επανάστασης διαποτιζόταν θεωρητικά και πολιτικά από τη δογματική «βουλησιαρχία» του «ειρηνικού δρόμου».

[5] Ο πρόσφατος περιορισμός και κατάργηση του μαθήματος της κοινωνιολογίας (όπως άλλωστε και των καλλιτεχνικών μαθημάτων) από τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, αποτελεί δείγμα της επίθεσης στο περιεχόμενο των σπουδών, σε «αρμονία» με την ιδεολογική  στρατηγική που εκπορεύεται από το έγγραφο της ΚΥΠ των ΗΠΑ.

Η επίθεση στην «βάση της κατανόησης της κοινωνίας», δηλαδή – σύμφωνα με το έγγραφο της CIA – η επίθεση στο «νόημα της ιστορίας», συμπληρώνεται με  τη σχετικά πρόσφατη (2018) «αποκήρυξη», από τον σημερινό πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, του ενδιαφέροντος της νεολαίας για την ιστορία: «Πείτε μου τώρα, το παιδί των 17 ετών που θα ψηφίσει για πρώτη φορά, που τον ενδιαφέρει πως θα είναι η Ελλάδα το 2030. Αν τον ενδιαφέρει το τι έγινε το 1963».

–>https://nd.gr/nea/synenteyxi-toy-proedroy-tis-nd-k-kyriakoy-mitsotaki-ston-tileoptiko-stathmo-skai-0

Αλλά και  η εξαγγελία εισαγωγής στο νηπιαγωγείο, όχι της γνωριμίας με την ύπαρξη ξένων γλωσσών και ξένων πολιτισμών γενικά, όχι της γνωριμίας με τη μητρική γλώσσα του τυχόν μετανάστη και πρόσφυγα συμμαθητή των μικρών παιδιών, αλλά της διδασκαλίας τής μιας και μόνης παιδαγωγικά «κατάλληλης» για το νηπιαγωγείο ξένης γλώσσας: της αγγλικής, επιτείνει την «εντύπωση» ότι η εξεταζόμενη «ερευνητική εργασία» θα μπορούσε να χρησιμεύει σαν κυβερνητικό εγχειρίδιο για την υλοποίηση μιας ιδεολογικής – πολιτισμικής στρατηγικής όχι απλώς του κεφαλαίου γενικά, αλλά και των ΗΠΑ ειδικότερα.

[6] Ο σύγχρονος εγχώριος ψυχολογισμός, σε μια εμφανή έκπτωσή του συγκριτικά με τον γαλλικό των δεκαετιών του ’50 – ’60, για τις ανάγκες αντιμετώπισης του «φαντάσματος» της «αριστερής ιδεολογικής ηγεμονίας», εκτός από παρόμοια αναμασήματα, καταφεύγει (από… εντελώς ανιδεόληπτες και ψυχικά στέρεες θέσεις) στο «ερμηνευτικό» σχήμα των «αριστερών ιδεοληψιών» ή ακόμα και της «ψυχικής νόσου» π.χ. των αντιχουντικών αγωνιστών.

Σύμφωνα με την, σημερινή, Υφυπουργό Εργασίας Δόμνα Μιχαηλίδου (29-3-2018):

 «Είχαμε μια αγιοποίηση του αγώνα, του αγώνα της δικτατορίας, η οποία ουσιαστικά έγινε επειδή δεν έγινε ο αγώνας την ώρα που έπρεπε να γίνει. Άρα τι έχουμε; Έχουμε μια σχέση η οποία καταρρίπτει τις διαστάσεις που της ανήκουν, αυτή της αντίστασης, και παίρνει διαστάσεις υπερβολής όπως αυτή της απώλειας ενός αγαπημένου προσώπου. Το δεύτερο κομμάτι της πρότασης …  έχει σχέση με τη μετατροπή σε βαθιά ψυχική νόσο, οποία πολύ φοβάμαι ότι είναι μια μετατροπή σε μια συλλογική ψυχική νόσο … διότι έχει δημιουργηθεί αυτό το συλλογικό αφήγημα μέσα από τη συλλογική μνήμη, αυτής της ιστορικότητας. Ακούω συνέχεια, «ιστορικό στέλεχος της αριστεράς», «ιστορικός αγώνας», κι αναρωτιέμαι, για ποια ιστορία μιλάμε; ποιος έγραψε αυτή την ιστορία; Την έγραψαν αυτοί οι άνθρωποι των οποίων η απώλεια του αισθήματος της δικτατορίας είναι αντίστοιχο με μια απώλεια δικού τους ανθρώπου; Και ποιοι; Αυτοί ακριβώς οι οποίοι είναι οι ψυχικά νοσούντες; … Η έκβαση αυτή της συλλογικής μνήμης φοβάμαι ότι φανερώνει μια συλλογική ψυχική νόσο παρά μια μεμονωμένη».

–>https://www.dailymotion.com/video/x7cybou

Ενδιαφέρουσα, στα παραπάνω, και η «επιμελώς» μονόπλευρη θεώρηση της Ιστορίας ως «γραφής», όχι ως πράξης…

 [7] Η πολιτική αντίθεση προς την «ενότητα της αριστεράς» και την κυβερνητική συνεργασία  σοσιαλιστών – κομμουνιστών αναδείχνει ένα ζήτημα πολιτικών «συνωνύμων»:

Αφενός, εν προκειμένω, πρόκειται για την πολιτική θέση που καταδικάζει το σοσιαλιστικό κόμμα γι’ αυτή τη συνεργασία. Η οποία θέση συναντά την αμερικανική επιδοκιμασία χωρίς άλλους, εμφανείς στο έγγραφο, υπολογισμούς για τις συνέπειες αυτής της «ενότητας» και συνεργασίας στα συνεργαζόμενα κόμματα και τους γενικούς πολιτικούς συσχετισμούς. Στη θέση τέτοιων πολιτικών υπολογισμών βρίσκεται στο έγγραφο η ίδια η περιγραφή της ονομαζόμενης «ιστορικής μεταβολής».

Αφετέρου, πρόκειται για την πολιτική αντίθεση από την άποψη του συνεπούς ρόλου ενός ΚΚ που δρα σε καπιταλιστική χώρα.

Είναι δυο διαφορετικά πράγματα η κριτική στους «σοσιαλιστές» για τη συμμετοχή κομμουνιστών στην κυβέρνησή τους και η κριτική στους κομμουνιστές για τη συμμετοχή τους σε μια «σοσιαλιστική» κυβέρνηση. 

Η κριτική της «αριστερής διανόησης» και της «νέας φιλοσοφίας», όπως εμφανίζεται στο έγγραφο, προέρχεται από την πρώτη αφετηρία.

[8] Ενδεικτικά, ως προς την πολιτική των ΗΠΑ στην Κεντρική Αμερική, μόλις πριν δυο χρόνια, 1983, είχε γίνει η στρατιωτική εισβολή των ΗΠΑ στη Γρενάδα, ενώ όλη τη δεκαετία του ’80 βρίσκεται σε εξέλιξη η πολιτική και υλική επεμβατική ενίσχυση (συνδεμένη και με το γνωστό σκάνδαλο «Ιρανγκέιτ») του πολέμου των «κόντρας» ενάντια στην επανάσταση των σαντινίστας στη Νικαράγουα.

Τα σχετικά αποσπάσματα του εγγράφου προϊδεάζουν για το τι εκτιμήσεις θα μπορούσε να διαβάζουμε μετά από λίγες δεκαετίες σε αποχαρακτηρισμένα έγγραφα που γράφονται σήμερα, για το βαθμό διευκόλυνσης που παρέχει π.χ. η στάση της ελληνικής διανόησης στην πολιτική των ΗΠΑ σε Μέση Ανατολή, ΝΑ Μεσόγειο, Βαλκάνια, ΒΑ Ευρώπη και, βεβαίως, Ελλάδα.

[9] Δεν είναι αβάσιμες, βέβαια, οι θριαμβολογίες του εγγράφου της ΚΥΠ των ΗΠΑ για το «νέο» στίγμα της «γαλλικής πνευματικής ορθοδοξίας» και την «λυδία λίθο της πνευματικής νομιμότητας», ούτε και αφορούν αφηρημένα την «σκέψη». Οι καρποί αυτής της «πνευματικής ορθοδοξίας» και «νομιμότητας» έγιναν εμφανείς στη διάρκεια των βομβαρδισμών της Γιουγκοσλαβίας, όταν η «νέα» γαλλική διανόηση, «αριστερή» και «δεξιά», στήριξε την ιμπεριαλιστική επίθεση έως το βαθμό της ιδεολογικής κακοποίησης των «συναδέλφων» της που αντιτάχθηκαν στη ΝΑΤΟϊκή επέμβαση.

Σύμπτωμα αυτής της «ορθοδοξίας» και «λυδίας λίθου» συνιστά και η αντιμετώπιση που δέχθηκε ο Ιγνάσιο Ραμονέ μετά την έκδοση του βιβλίου του «Φιντέλ Κάστρο. Βιογραφία σε δύο φωνές ή Εκατό ώρες με τον Φιντέλ»,  καρπός πέντε χρόνων καταγραφής και δουλειάς, και εκατοντάδων ωρών συζητήσεων με τον ηγέτη της κουβανικής επανάστασης. Ύστερα από τη γαλλική έκδοση του βιβλίου (2007), και απροσχημάτιστα εξαιτίας αυτής,  τερματίστηκε το ραδιοφωνικό του πρόγραμμα στη δημόσια γαλλική ραδιοφωνία, παύτηκε από διδάσκων στο πανεπιστήμιο Παρίσι 7, διώχθηκε από τη διεύθυνση της Le  Monde diplomatique και διακόπηκε γενικά η συνεργασία του με αυτήν. Έναν χρόνο πριν, μετά την πρώτη (ισπανική) έκδοση του βιβλίου (2006) είχε για τον ίδιο λόγο διακοπεί η συνεργασία του από τις εφημερίδες El Paíκαι Φωνή της Γαλικίας. Το ότι ο ίδιος ο Ιγνάσιο Ραμονέ αμύνεται απέναντι στους διώκτες του χαρακτηρίζοντας «σταλινικές» τις πρακτικές τους, ενδεχομένως πιστώνεται στους ίδιους ως μια ακόμη ιδεολογική «νίκη», αποτελώντας πτυχή της ίδιας «πνευματικής ορθοδοξίας», μέσω της οποίας το -περιβεβλημένο με δημοκρατικό τύπο – καθεστώς της δικτατορίας του  μονοπωλιακού κεφαλαίου πραγματώνεται στο πεδίο της ιδεολογίας.

Βλ., Ραμονέ: Ακριβά το πλήρωσα που έδωσα φωνή στον Φιντέλ Κάστρο

–>http://prensa-rebelde.blogspot.com/2016/12/blog-post_70.html

Ignacio Ramonet, Caro pagué por dar voz a Fidel Castro, Periódico La Jornada
Viernes 9 de diciembre de 2016, p. 48

–>https://www.jornada.com.mx/2016/12/09/mundo/048n1mun

[10] Τρία χρόνια (1981-1984) χρειάστηκε ο «σοσιαλισμός» για να «αποτύχει» στη Γαλλία. Στην Ελλάδα «απέτυχε» αυθημερόν (στις 18 σοσιαλισμός!) αν και η ζωή του παρατάθηκε για περίπου 30 χρόνια (1981-2010) με μικρά «καπιταλιστικά» διαλείμματα. Ενώ και η «αριστερά» της «1ης φοράς» χρειάστηκε μόνο λίγους μήνες από τον Ιανουάριο ως τον Αύγουστο του 2015 για να περάσει από τις «αυταπάτες» του «σχισίματος των μνημονίων με τη συμφωνία των εταίρων» στον πραγματισμό του 3ου μνημονίου και της επισφράγισης των δυο προηγούμενων, βοηθούμενη από την κοινοβουλευτική «αστική ευγένεια» των δεξιών «αντιπάλων» της.

[11] Στην κατεύθυνση της περιφερειακής («υποεθνικής» κατά το έγγραφο) διοικητικής («κυβερνητικής») κατάτμησης των εθνικών κρατών εντάσσονται και οι εγχώριες μεταρρυθμίσεις «Καποδίστριας», «Καλλικράτης» κλπ. Αυτή η «υποεθνική» κατάτμηση αποτελεί, ταυτόχρονα, οργανικό εξάρτημα της «υπερεθνικής»  πολιτικής κυριαρχίας των μονοπωλίων μέσω διακρατικών ιμπεριαλιστικών ενώσεων όπως η Ευρωπαϊκή Ένωση κ.ά.

[12] Βέβαια ο «κλασικός» φιλελευθερισμός – της εποχής του ελεύθερου καπιταλιστικού συναγωνισμού – δεν είναι καθόλου «κλασικός» στην εποχή των μονοπωλίων. Η αντιγραφή και επικόλλησή του από τη μια εποχή στην άλλη ουσιαστικά συνεπάγεται ένα κοινωνικό τέρας που συνδυάζει την απάλειψη των κοινωνικών «πλεονεκτημάτων» του με τη διόγκωση των κοινωνικών αδιεξόδων του.

[13] Το ζήτημα αποκτά μια ιδιαίτερη σημασία και από το γεγονός ότι η «νέα» (αν και… προπολεμική σύμφωνα με την εισαγωγική αφήγηση του εγγράφου) γαλλική «σκέψη» του 1985 αποτελεί και τη «σύγχρονη», «φρέσκια», «άφθαρτη», «νέα» κυβερνητική «σκέψη» της Ελλάδας του σήμερα.

Από το βήμα της 82ης Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης, το 2017, ο (σημερινός πρωθυπουργός) Κυριάκος Μητσοτάκης,  αφού χαρακτήρισε «τεράστια πληγή» την «διεύρυνση των ανισοτήτων τα τελευταία χρόνια», αμέσως στη συνέχεια αναγόρευσε τις ανισότητες σε συστατικό της ανθρώπινης φύσης, λέγοντας επί λέξει:  «Δεν τρέφω αυταπάτες για μια κοινωνία χωρίς ανισότητες. Κάτι τέτοιο είναι αντίθετο στην ανθρώπινη φύση και όσοι το επιχείρησαν καταστρατήγησαν τελικά την ίδια τη Δημοκρατία και τα ατομικά δικαιώματα». Ιδού λοιπόν ο «εξισωτισμός» (το ιδεολογικό θεμέλιο της Γαλλικής Επανάστασης, το ουσιαστικό συστατικό κάθε δημοκρατίας που δεν έχει μετατραπεί σε άδειο κοινοβουλευτικό πουκάμισο) ως πηγή του «ολοκληρωτισμού».

–>https://nd.gr/nea/omilia-toy-proedroy-tis-neas-dimokratias-k-kyriakoy-mitsotaki-stin-82i-deth

Για μια ακριβέστερη καταγραφή των πραγματικών πολιτικο-ιδεολογικών συσχετισμών, σημειώνουμε ότι σε απάντησή του ο τότε πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας δεν αμφισβήτησε τον ουσιαστικό πυρήνα του ιδεολογήματος Μητσοτάκη («δε ξέρω που το ‘χουν βρει αυτό γραμμένο»), αλλά υπεραμύνθηκε των «κατακτήσεων του σύγχρονου πολιτισμού μας» όπως «η αναδιανομή του πλούτου, η κοινωνική προστασία, η στήριξη των μικρών απέναντι στους μεγάλους, των ανίσχυρων απέναντι στους ισχυρούς».

–>https://www.avgi.gr/arheio/253719_al-tsipras-eimaste-edo-gia-na-kinisoyme-pros-ta-mpros-ton-troho-tis-istorias-video

Τον είχε όμως προλάβει ο αντίπαλός. Την «αντιεξισωτική» διακήρυξή του ο κ. Μητσοτάκης είχε αμέσως συμπληρώσει με την «διευκρίνιση» ότι «το μέρισμα ευημερίας πρέπει να μοιραστεί με όσο το δυνατόν πιο δίκαιο τρόπο», με διαβεβαιώσεις ότι «για εμάς η αλληλεγγύη είναι η άλλη όψη της ελευθερίας» και για την «αναγνώριση της κοινής μοίρας που δένει όλες τις Ελληνίδες και όλους τους Έλληνες»: μικρούς και μεγάλους, ανίσχυρους και ισχυρούς, όπως θα έλεγε και ο κ. Τσίπρας. Η κοινωνικοοικονομική ισότητα «αντίθετη στην ανθρώπινη φύση», καταστατικός κοινωνικός θεσμός επομένως «οι μικροί και οι μεγάλοι», οι «ανίσχυροι και οι ισχυροί»… Δε μένει παρά η δήθεν αντιπαράθεση για την «προστασία» και τη «στήριξη» των δε απέναντι στους μεν, για την «αλληλεγγύη» των δεύτερων προς τους πρώτους…

Απομένει επίσης το ερώτημα του κ. Τσίπρα,  «που το ‘χουν βρει αυτό γραμμένο». Ενδεχομένως το έχουν βρει γραμμένο στην έκθεση της CIA του 1985 για τη γαλλική διανόηση. Στη συνέχεια της οποίας, μάλιστα, εμφανίζονται ορισμένες επιφυλάξεις για τον «ελιτισμό» μιας ευθείας διακήρυξης του «αντιεξισωτισμού». Ωστόσο, στην κοινωνικο-οικονομική «ελίτ» απευθυνόταν ο κ. Μητσοτάκης με τη συγκεκριμένη ομιλία του στη ΔΕΘ. Επομένως, και «ολίγος ελιτισμός» εν προκειμένω δεν αντενδείκνυται.

[14] Στο περιεχόμενο μιας τέτοιου είδους αντιπαράθεσης, συνδεμένης με εντεινόμενες ιμπεριαλιστικές αντιθέσεις και επιδιώξεις, εντάσσεται πρόσφατα και η ηχηρή στοχοθέτηση θρησκευτικών αισθημάτων των μουσουλμανικών πληθυσμών εντός και εκτός Γαλλίας.

Η γαλλική άρχουσα τάξη, ενώ εξοστρακίζει την ισότητα από την πνευματική της «ορθοδοξία» και «νομιμότητα», ανεμίζει υπό όρους φάρσας τη σημαία της «ελευθερίας του (“ορθόδοξου” και “νόμιμου”) λόγου», εφόσον βέβαια δεν πρόκειται για  την εναντίωση στον βομβαρδισμό της Γιουγκοσλαβίας ή για τις συζητήσεις με το Φιντέλ.

Η κατασκευή του χρήσιμου εχθρού κρίνεται προφανώς «ωφέλιμη» για την προώθηση των ιμπεριαλιστικών επιδιώξεων στο εξωτερικό και την ένταση της αντιλαϊκής, αντεργατικής (αντιεξισωτικής!) καταστολής στο εσωτερικό.

Η «έμψυχη», – άθρησκη ή θρησκευόμενη, χριστιανική ή μουσουλμανική -, πρώτη ύλη της βιομηχανίας του ιμπεριαλιστικού πολέμου,  πρέπει να πειστεί, ότι ο καυγάς δεν αφορά ενεργειακά κοιτάσματα και αγωγούς, αλλά τα γένια του προφήτη και τη ζωγραφική τους. Ότι πρόκειται για αναβίωση του πολέμου μεταξύ εικονολατρίας και εικονομαχίας, κι όχι για την αρπαγή των πηγών του κοινωνικού πλούτου.

[15] «Ομάδα Έρευνας και Μελέτης Ευρωπαϊκού Πολιτισμού» και «Λέσχη του Ρολογιού». Οργανισμοί της «νέας δεξιάς» διανόησης προσδιοριζόμενοι ως «δεξαμενές σκέψης» με ακροδεξιό (αν και «μεταμοντέρνο») θεωρητικό λόγο και πρακτική «εισοδισμού» στα κέντρα άσκησης της αστικής πολιτικής.

[16] Εν προκειμένω, όταν διαβάζουμε «ελιτισμός» μπορούμε να εννοήσουμε και τα μη ελκυστικά για τις μάζες ιδεολογήματα, τα οποία ναι μεν εκφράζουν την ταξική αλήθεια των εκφραστών τους, αλλά δημιουργούν ορισμένη δυσκολία στην ιδεολογική ενσωμάτωση των εργαζομένων καθώς και του τμήματος της διανόησης που υπηρετεί – με τις απόψεις του – τη λειτουργία αυτής της ενσωμάτωσης.

Έτσι και στη συνέχεια του κειμένου, η μεταφυσική χριστιανική ισότητα ενώπιον του Θεού δεν προκαλεί πρακτικές πολιτικές δυσκολίες, επομένως δεν συντρέχει άμεσος λόγος μεταφυσικών ιδεολογικών μετώπων που ενδεχομένως προσκρούουν σε «προλήψεις» του βασικού συντηρητικού target group, παρότι, στο δευτερεύον «αριστερό» target group ενδεχομένως θα ασκούσαν μια απατηλή γοητεία.

Συχνά, άλλωστε, είναι για τον κυρίαρχο αστικό λόγο αποδοτικότερη η ανάπτυξη των θεωρητικών ιδεολογημάτων στη βάση ενός σιωπηρού αλλά ήδη διατυπωμένου θεμελιακού υπόβαθρου, παρά η εξασθένηση της επίδρασης των ιδεολογημάτων χάριν επαναλαμβανόμενης εμμονής στο υπόβαθρο που προκαλεί δυσάρεστα ιδεολογικά αντανακλαστικά.

Κατά τα άλλα ο «τελικός στόχος» είναι διατυπωμένος: κάποιοι «υπερέχουν ουσιαστικά» από τους υπόλοιπους, πράγμα το οποίο η κοινωνία οφείλει να  αναγνωρίσει πολιτικά. Η «ουσιαστική υπεροχή» της «ελίτ» στο κοινωνικό βασίλειο, δεν προτίθεται πάντως να αφήσει χάρισμα στα κατώτερα όντα ούτε την «βασιλεία των ουρανών»: Όχι η «τεχνητή ισότητα» αλλά η «ουσιαστική υπεροχή κάποιων» οφείλει να εξουσιάζει τόσο την πολιτική και την οικονομία όσο και το κοινωνικό πνεύμα…

[17] Στο προηγούμενο παράθεμα, πριν την αναφορά στον Ρ. Αρόν, αφαιρέσαμε μια αναφορά του εγγράφου στον Ρ. Ντεμπραί κρίνοντάς την, στο σημείο εκείνο, εμβαλωματική και ικανή να προκαλέσει σύγχυση, αφού η κριτική του Ντεμπραί αφορά όχι τη «νέα δεξιά», που είναι εκεί το θέμα, αλλά τη «νέα αριστερά» και τους «νέους φιλοσόφους» της. Την παραθέτουμε στο μέρος το σχετικό με την «ύφεση της πνευματικής ζωής».

[18] «Εκτός από τον ιμπεριαλισμό υπάρχει κι η μοναξιά», ήταν η ελληνική (ορθόδοξη και «πνευματώδης») εκδοχή της «φυγής από την ιδεολογία» την ίδια χρονική περίοδο, στην οποία αναφέρεται το έγγραφο. Η αντίστροφη τοποθέτηση, «εκτός από τη μοναξιά υπάρχει κι ο ιμπεριαλισμός», προφανώς δεν διέθετε ποτέ «ορθόδοξα» πιστοποιητικά, τουλάχιστον από αυτά που εκδίδουν έγγραφα σαν και αυτό. Φυσικά, την «φυγή από την ιδεολογία» ακολουθεί είτε, κατ’ εξαίρεση, ο ατομικός αναχωρητισμός είτε, κατά κανόνα, ο «πραγματισμός» της ατομικής προσαρμογής και της (επιτυχούς ή ανεπιτυχούς) επιδίωξης ατομικού οφέλους από την πραγματικότητα, όποια κι αν είναι αυτή. 

[19] «Σοφοί», «savants», με πλάγια έμφαση στο πρωτότυπο, όπως και στα σημεία όπου υπάρχουν αναφορές στον Ρεζί Ντεμπραί. Διακινδυνεύοντας μια ερμηνεία,  ίσως να πρόκειται για επιτηδευμένη εννοιολογική απόχρωση της αγγλικής ή της αμερικάνικης αγγλικής, μια απόχρωση (savant) πολιτισμικά πιο «αρχαϊκή» από ό,τι του διανοούμενου (intellectual), και η έμφαση να ανταποκρίνεται στον ενεργό ιδεολογικό ρόλο του εγγράφου: Οι κομμουνιστές, οι αντίπαλοι του αμερικάνικου ιμπεριαλισμού,  μπορούν να είναι «πολύξεροι», μπορούν να είναι «σοφοί του καφενείου», το να κατέχουν όμως τον «υψηλό» τίτλο του «διανοούμενου» προσκρούει στην «πνευματική ορθοδοξία και νομιμότητα» που «λυδία λίθος» και μέρος της είναι ο αντικομμουνισμός, ο αντισοβιετισμός, ο «αντιολοκληρωτισμός».

[20]. Παρά το συζητήσιμο πλευρών αυτού του σημείου, όπως και άλλων στο έγγραφο, στις πραγματικές αιτίες των πραγματικών φαινομένων, θα πρέπει, πέραν και της ιδεολογικής «πίεσης» που σημασιοδοτούν οι όροι πνευματική «ορθοδοξία» και «νομιμότητα»,   να υπολογιστούν και άλλοι παράγοντες,  όπως ο οπορτουνισμός, η τάση «σοσιαλδημοκρατικοποίησης» μέσω του ευρωκομμουνισμού, επομένως ορισμένος βαθμός άρρητης οικειοποίησης των βάσεων της πολεμικής.

[21] Το έγγραφο δεν παραλείπει μια εκτίμηση για «ζητήματα που μπορούν να κρατήσουν τους διανοούμενους σε τριβή»: Τέτοια είναι: Η ανάμιξη στην πολιτική – χαρακτηριστικό των αριστερών – αλλά όχι κομματική ή ιδεολογική ανάμιξη. Το ιδεολογικό ζήτημα της Γαλλικής πολιτιστικής ταυτότητας, «στενά δεμένης με τα συναισθηματικά ζητήματα των ξένων επιρροών στη Γαλλία, της μετανάστευσης και του ρατσισμού»«Αντι-μεταναστευτική ρητορική και ρατσισμός συνδεμένα με την άνοδο του ακροδεξιού Εθνικού Μετώπου γαλβάνισαν  πολλούς αριστερούς διανοούμενους στη δράση, κυρίως σε διαμαρτυρίες στους δρόμους οργανωμένες από μια αντιρατσιστική ομάδα αποκαλούμενη ΣΟΣ Ρατσισμός».

Κατά τα άλλα (το έγγραφο) ψυχρά παραθέτει τι μπορεί να ενδιαφέρει την πολιτική των ΗΠΑ σε σχέση με τη γαλλική πολιτική και την μελλοντική επιρροή της «νέας αριστεράς» σ’ αυτήν: Στήριξη προσπάθειας μετριοπαθών σοσιαλιστών για κεντροαριστερή συμμαχία και αντίθεση σε κάθε προσπάθεια σκληρής γραμμής σοσιαλιστών για «ενότητα της αριστεράς» (εντός εισαγωγικών στο πρωτότυπο) με το κομμουνιστικό κόμμα στις επικείμενες εκλογές. Η δραστηριότητα της νέας αριστεράς πιθανά θ’ αυξήσει τις διαφωνίες μεταξύ των δυο αριστερών κομμάτων και στο εσωτερικό του  Σοσιαλιστικού Κόμματος καθώς και την εκλογική αποστασία από αμφότερα τα στρατόπεδα, σοσιαλιστικό και κομμουνιστικό.


τεχνολογικά θαύματα

Κάποτε, στα δύσκολα και σκληρά χρόνια του «ψυχρού πολέμου», οι επιστήμονες της ΝΑΣΑ προβληματίστηκαν με το δυσεπίλυτο πρόβλημα των συνεπειών που είχε η έλλειψη βαρύτητας στα γνωστά μας στυλό μιας χρήσης, με τα οποία εξοπλίζονταν οι αστροναύτες για τις χειρόγραφες σημειώσεις τους στις επανδρωμένες διαστημικές αποστολές. Η έλλειψη βαρύτητας επιδρούσε στον σωλήνα μελανώσεως των στυλό, ούτως ώστε το μελάνι να «αιωρείται» τρόπον τινά στο εσωτερικό του και να διακόπτεται έτσι η ομαλή ροή του προς την περιστρεφόμενη μπίλια της αιχμής, με αποτέλεσμα την αχρήστευση του συστήματος γραφής. Οι κατευθύνσεις των επιτελών της ΝΑΣΑ κινήθηκαν προς δυο κατευθύνσεις: Αφενός, προς την κατεύθυνση της κατασκευής μιας περίπλοκης υδραυλικής συσκευής, που θα ασκούσε την κατάλληλη πίεση στην μελάνη και θα αποκαθιστούσε την ομαλότητα της ροής της. Αφετέρου, προς την κατεύθυνση της βιομηχανικής κατασκοπίας: Οι μυστικοί πράκτορες των Ηνωμένων Πολιτειών επιφορτίστηκαν με το δύσκολο και επικίνδυνο καθήκον, να εξακριβώσουν  τις σοβιετικές μεθόδους γραφής υπό συνθήκες έλλειψης βαρύτητας στον διαστημικό σταθμό «ΜΙΡ». Οι δυο επιχειρήσεις εκτυλίχθηκαν παράλληλα. Έτσι, την στιγμή που στους θαλάμους τεχνητής έλλειψης βαρύτητας της ΝΑΣΑ διεξάγονταν οι τελικές δοκιμές της νέας υδραυλικής γραφοσυσκευής της ΝΑΣΑ, αξίας εκατομμυρίων δοαλαρίων, κατέφθαναν και οι πληροφορίες των πρακτόρων της αμερικανικής αντικατασκοπίας. Η αποκωδικοποίηση των μηνυμάτων τους επιβεβαίωσε αυτό που πάντοτε υποψιάζονταν τα επιστημονικά στελέχη των ΗΠΑ για το υποδεέστερο τεχνολογικό επίπεδο της «ερυθράς άρκτου»: Τα συμπεράσματα του πολιτειακού δικτύου  πληροφοριακών κόμβων στην Μόσχα, συνέκλιναν χωρίς εξαίρεση στην αναμφίβολη διαπίστωση ότι οι σοβιετικοί κοσμοναύτες κατά την παραμονή τους στον διαστημικό σταθμό ΜΙΡ δεν χρησιμοποιούν στυλό αλλά μολύβι.  [*]

***

Οι νεώτεροι ούτε που θα τη θυμούνται την εποχή της μανιβέλας.

Εκείνη την μακρινή εποχή, όπου ο άνθρωπος ήταν υποταγμένος στον μόχθο της άχαρης και μονότονης χειρονακτικής προσπάθειας και για ν’ ανοίξει το παράθυρο του αυτοκινήτου  υποχρεωνόταν να γυρίζει τη μανιβέλα και ξανά το ίδιο για να κλείσει το παράθυρο, έτσι που μετά από μια διαδρομή με τους ±100 «ίππους» του τετρατρόχου του έφτανε στον προορισμό του σωστό σωματικό ράκος…

Ώσπου μια τεχνολογική επανάσταση μετέτρεψε το ανοιγοκλείσιμο των παραθύρων στην ξεκούραστη, ευχάριστη και δημιουργική ασχολία που όλοι γνωρίζουμε. Πια αρκεί το απαλό πάτημα ή ακόμα και το απλό άγγιγμα ενός κουμπιού και το παράθυρο ανοίγει. Ακόμα ένα άγγιγμα και το παράθυρο κλείνει!

*

Πόσο πολύ, στ’ αλήθεια, αυτή η τεχνολογική επανάσταση εξαφάνισε τον χειρονακτικό μόχθο από το άνοιγμα και το κλείσιμο των παραθύρων του αυτοκινήτου, πόσο πολύ μετέτρεψε το ανοιγοκλείσιμό τους σε ευχάριστη και δημιουργική ασχολία…

Και πόσο πολύ γέμισε τον τόπο με αυτοκίνητα που τα παράθυρά τους δεν ανοίγουν πια, γιατί όταν ο ηλεκτρικός μηχανισμός χαλάει μένεις με μονίμως κλειστό παράθυρο, μέχρι από το σύνολο των ιεραρχημένων αναγκών σου να σου περισσέψουν 150 ευρώ για να τον αντικαταστήσεις, τη στιγμή που θα μπορούσες με 5 ευρώ να επιδιορθώσεις τη χαλασμένη χειροκίνητη μανιβέλα…

Και σε τι ανώτατα ύψη απόλαυσης και δημιουργικότητας μπορεί να φτάσει η ασχολία του ανοιγοκλεισίματος των παραθύρων στο μέλλον, όταν κι αυτός ο «χειροκίνητος» μηχανισμός του πλήκτρου ή της  αφής θα δώσει τη θέση του στο αυτόματο ανοιγοκλείσιμο των παραθύρων με νοητικές εντολές

σηματα-λογου-εγκεφαλου

Εν προκειμένω, οι προθέσεις των επιστημόνων, που διεξάγουν έρευνες σχετικές με την αναγνώριση νοητικών σημάτων και τη μετατροπή τους σε «κείμενο», επικεντρώνονται στη διευκόλυνση της επικοινωνίας ασθενών με σοβαρές αναπηρίες. Είναι όμως γνωστή και πολλαπλά αποδεδειγμένη η ριζική διάσταση  μεταξύ των τεχνολογικών εφαρμογών που οραματίζονται οι αφοσιωμένοι επιστήμονες και των εφαρμογών που επιφυλάσσει στα επιτεύγματά τους η εξουσία του καπιταλιστικού κέρδους.  Το καπιταλιστικό κέρδος θα προτιμούσε π.χ. να μεταχειριστεί (για ακόμη μια φορά) σαν «ασθενείς με σοβαρές αναπηρίες» τους οδηγούς των αυτοκινήτων και να τους ξανα-απαλλάξει από τον «μόχθο» και την «μονοτονία» αντικαθιστώντας το πάτημα ενός κουμπιού με την «ευχάριστη και δημιουργική» ασχολία των νοητικών εντολών: «παράθυρο άνοιξε!», «παράθυρο κλείσε!». Και η καπιταλιστική εξουσία,  από κοντά, θα «πουλούσε» αυτή την «απίθανη διευκόλυνση της καθημερινής ζωής», για να εισπράξει σε αντάλλαγμα  νέες δυνατότητες ασφυκτικής επιτήρησης του ανθρώπου ως τις νοητικές λειτουργίες του. Πάντοτε «για το καλό του»!

*

Προς το παρόν και για την ώρα, το ζήτημα με τα παράθυρα θα ήταν απλώς χαριτωμένο αν σου περισσεύανε τα 150 ευρώ (και αν, στην πραγματικότητα, περίσσευε και από την κοινωνία ένα τέτοιο αξιακό μέγεθος δαπανώμενο για ν’ ανοιγοκλείνουν τα παράθυρα των αυτοκινήτων)… Και αν, επίσης, ο βαθμός της κοινωνικής απονάρκωσης δεν είχε φτάσει στο σημείο, ώστε π.χ. να υπάρχουν εργαζόμενοι πρόθυμοι να εμφυτεύσουν εθελοντικά  στο  δάχτυλό τους ένα μικροτσίπ, προκειμένου να «απελευθερωθεί» από τον «μόχθο» και την «βαριά χειρωνακτική δραστηριότητα» και να μετατραπεί σε «εύκολη, ευχάριστη και δημιουργική» η ασχολία του ανοίγματος της πόρτας του γραφείου τους  ή της αγοράς καφέ από το αυτόματο μηχάνημα της εταιρείας.

τσιπο-εργαζομενοι

Απλές και ευχάριστες «καινοτομίες» («καθαγιασμένες» μάλιστα σε άλλες περιπτώσεις, όπως στο «επίκαιρο» όνομα της «υγείας»), που σέρνουν πίσω τους την εγκαθίδρυση όλων των μηχανισμών της εξατομικευμένης κρατικής-κοινωνικής επιτήρησης, στους στόχους των οποίων και συγκλίνει επιτελικά ένα πλήθος εφαρμογών της τεχνολογίας (βιοτεχνολογία, γενετική μηχανική, ψηφιακά μέσα, τεχνητή νοημοσύνη, ρομποτική κ.ά.), σε συνδυασμό με εφαρμογές των «επιστημών του ανθρώπου» που σχετίζονται με την συμπεριφορά, την επικοινωνία κ.ά.

Όπως, πολύμορφα, στον ίδιο στόχο συγκλίνουν και «εφαρμογές» της κυρίαρχης  ιδεολογίας, που αποσκοπούν στην εξάλειψη κάθε φυσικού μέτρου και δεσμού σε σχέση με την κοινωνικότητα, στην εξομοίωσή τους μέσα σ’ ένα φαινομενικό λογικό «μηδέν», και συμβάλλουν στις ιδεολογικές προϋποθέσεις αποδοχής του «κάθε τι» από την κοινωνική συνείδηση, δηλαδή στις ιδεολογικές προϋποθέσεις αποδοχής της γενικής ατομικής χειραγωγησιμότητας.

***

Πόσο ξεκούραστα, δημιουργικά, απολαυστικά, θα λειτουργούν στο «φανταστικό» μέλλον οι  συσκευές αναγνώρισης σκέψης διασυνδεμένες με έναν κεντρικό server, ικανό να αναγνωρίζει τις εσωτερικές μας ανησυχίες, επιθυμίες κλπ, ικανό «διαδραστικά» να τους δίνει αυτόματες «νοητικές» απαντήσεις, ικανό να μας προσφέρει «νοητικές» διαφημίσεις, άλλες «προτάσεις» και μια ολόκληρη σειρά «επιλογών», πάντοτε προσαρμοσμένες στο «νοητικό προφίλ» μας και πάντοτε «συνιστώμενες για εμάς ατομικά».

Και πάντα σε συμμόρφωση προς τη νόμιμη κρατική και εταιρική «πολιτική προστασίας των προσωπικών δεδομένων», την οποία για να την «αποδεχτούμε πριν συνεχίσουμε» πρέπει απλώς να σκεφτούμε «ΟΚ»… Πόσο απαλλαγμένη από σωματικό μόχθο, πόσο δημιουργική και πόσο απαλλαγμένη από εκτελεστικότητα, πόσο πνευματική, δημιουργική, ευχάριστη ως ασχολία, το να «σκέφτεσαι ΟΚ» (ή οτιδήποτε άλλο σου ζητάνε ή σου υπαγορεύουν έως το επίπεδο των νοητικών αντανακλαστικών) «προτού συνεχίσεις» και «για να συνεχίσεις»

Error! Πριν συνεχίσετε πρέπει να κάνετε reboot. Για να συνεχίσετε σκεφτείτε ΟΚ.

=========================================================================

[*] Επείγουσα προσθήκη, περ. μια ώρα μετά τη δημοσίευση: Για την αφήγηση σχετικά με το διαστημικό στυλό κλπ, δεν αναφέρεται «πηγή» γιατί όπως μάλλον είναι προφανές, πρόκειται απλώς για ανέκδοτο…


πόσα λεφτά είναι 5 τρισ;

Ούτε εγώ μπορώ ούτε κανείς ανάμεσά μας μπορεί να καταλάβει πόσα είναι 5 τρισεκατομμύρια δολάρια, και σε τίποτα δεν βοηθάει αν πούμε ότι 5.000.000.000.000 δολάρια, προς 1,09 δολάρια στο ευρώ, είναι τέσσερα τρισεκατομμύρια πεντακόσια ογδόντα επτά δισεκατομμύρια εκατον πενήντα πέντε εκατομμύρια εννιακόσιες εξήντα τρεις χιλιάδες τρακόσια δυο ευρώ και εβδομήντα πέντε λεπτα. Δεν θα βοηθούσε ν’ αντιληφθούμε το «νόημα» αυτού του ποσού (την… ποιότητα της ποσότητας), ούτε κι αν διευκρινίζαμε ότι πρόκειται για το ποσό που αποφάσισε να διαθέσει στην «παγκόσμια οικονομία» η Ομάδα των 20 πλουσιότερων χωρών του κόσμου (G20), στο πλαίσιο – σύμφωνα με το ρεπορτάζ – «στοχευμένης οικονομικής, χρηματοπιστωτικής πολιτικής και άλλων οικονομικών μέτρων για περιορισμό όχι μόνον των σοβαρών χρηματοπιστωτικών αλλά και κοινωνικών επιπτώσεων της πανδημίας»

*

Μιά σύγκριση που θα μπορούσε κάπως να βοηθήσει: Το ποσό αυτό είναι 123,9 φορές τα 37 δισ. ευρώ που περικόπηκαν μέσα σε μια δεκαετία από το σύστημα υγείας της Ιταλίας, της χώρας που ανήκει στην «Ομάδα των 20» και μετράει αυτή τη στιγμή πάνω από 11.591 νεκρούς και 101.739 κρούσματα της πανδημίας.

Είναι 152.905 φορές τα 30.000.000 ευρώ που δίνει η ελληνική κυβέρνηση στις ιδιωτικές επιχειρήσεις υγείας και 60.757 φορές η έκτακτη ενίσχυση του Υπουργείου Υγείας με 75,5 εκατομμύρια ευρώ, που ανακοίνωσε η κυβέρνηση στις 20 Μαρτίου.

Είναι 603,57 ευρώ για κάθε έναν από τους περίπου 7,6 δισεκατομμύρια κατοίκους των 193 κρατών- μελών του ΟΗΕ, ένα ποσό που στο σύνολο του ελληνικού πληθυσμού (περίπου 10,8 εκατομμύρια κάτοικοι) θα αντιστοιχούσε με πάνω από 6,5 δισεκατομμύρια ευρώ και στο σύνολο του πληθυσμού π.χ. των ΗΠΑ (περίπου 330 εκατομμύρια κάτοικοι) θα αντιστοιχούσε με σχεδόν 200 δισεκατομμύρια ευρώ.

*

Είναι προφανές ότι αυτό το ποσό των 5 τρισεκατομμυρίων δολαρίων αποτελεί μόνο ένα μικρό κλάσμα από τα χρηματικά αποθέματα των χωρών της «Ομάδας των 20» και ένα ακόμα μικρότερο κλάσμα αν συνυπολογιστούν τα χρηματικά αποθέματα που διαθέτει το παγκόσμιο «κράτος εν κράτει» των μονοπωλιακών επιχειρηματικών ομίλων. Και πρέπει να υπογραμμιστεί, ότι στο σύνολό τους αυτά τα χρηματικά αποθέματα αντιπροσωπεύουν οικονομική αξία που έχει παραγάγει η συνολική παγκόσμια κοινωνική εργασία και είναι ικανά να κινητοποιήσουν οικονομικούς πόρους αντίστοιχης αξίας για την παραγωγή νέου πλούτου και για την υλοποίηση οποιουδήποτε κοινωνικά αναγκαίου σκοπού.

Αλλά ας περιοριστούμε εν προκειμένω στο συγκεκριμένο ποσό των 5 τρισεκατομμυρίων δολαρίων και ας αναρωτηθούμε με το φτωχό μας το μυαλό:

Πόσον ακόμα καιρό θα διαρκούσε η πανδημία, αν αυτά τα 5 τρισεκατομμύρια δολάρια αυτήν εδώ τη στιγμή κατευθύνονταν  στην οργάνωση μιας υγειονομικής εκστρατείας με στόχο τη ριζική της αντιμετώπιση παντού, σε ολόκληρο τον κόσμο, σε κάθε χώρα της γης; Αν με αυτά τα 5 τρισεκατομμύρια δολάρια και με τη διεθνή συνεργασία των κρατών συγκεντρωνόταν και κατανεμόταν το αναγκαίο υγειονομικό προσωπικό, εξασφαλίζονταν τα αναγκαία υλικά μέσα (τεστ, αντιδραστήρια, μέσα προστασίας, κλίνες, φαρμακευτικό υλικό), διενεργούνταν υγειονομικοί έλεγχοι στην κάθε γωνιά της γης που έχει πληγεί από τη διάδοση του ιού, εντοπίζονταν και αξιολογούνταν τα κρούσματα, απομονώνονταν από τον κοινωνικό τους περίγυρο και λάμβαναν την απαραίτητη θεραπευτική αγωγή… 

Η απάντηση που μπορεί να δώσει το δικό μου φτωχό μυαλό, είναι ότι μέσα σε έναν μήνα από τώρα η πανδημία θα είχε τεθεί υπό έλεγχο παγκόσμια και σε ένα σχετικά βραχύ χρονικό διάστημα θα είχε εξαλειφθεί πλήρως.

Δεν πρόκειται για φαντασιοκοπία. Πρόκειται – λέει το δικό μου το φτωχό το μυαλό μου – για ρεαλιστική εκτίμηση, και ο ρεαλισμός της δεν αναιρείται από το γεγονός ότι ένα τέτοιο «σχέδιο» δεν πρόκειται να πραγματοποιηθεί.

Αλλά γιατί δεν πρόκειται να πραγματοποιηθεί;

*

Όπως αναφέρεται παραπάνω, σύμφωνα με το ρεπορτάζ, η «Ομάδα των 20» αποφάσισε τη διάθεση του ποσού των 5 τρισεκατομμυρίων δολαρίων «στο πλαίσιο της στοχευμένης οικονομικής, χρηματοπιστωτικής πολιτικής και άλλων οικονομικών μέτρων για περιορισμό όχι μόνον των σοβαρών χρηματοπιστωτικών αλλά και κοινωνικών επιπτώσεων της πανδημίας». Κι αυτό, σύμφωνα και με τον τίτλο του ρεπορτάζ, μεταφράζεται σε: «σωσίβιο» 5 τρισ. στους μονοπωλιακούς ομίλους.

Με τη γλώσσα της ίδιας της «Ομάδας των 20», ο σκοπός βρίσκεται όχι στον «περιορισμό» και την εξάλειψη της πανδημίας, αλλά στον «περιορισμό» των «επιπτώσεών της» οι οποίες περιγράφονται ως επιπτώσεις «όχι μόνο χρηματοπιστωτικές αλλά και κοινωνικές». Και στο σημείο αυτό μάλλον έχουμε το δικαίωμα να προβούμε στην εξής ερμηνεία: Στη γλώσσα (και στην αντίληψη) της «Ομάδας των 20» οι χρηματοπιστωτικές και οι κοινωνικές επιπτώσεις της πανδημίας ουσιαστικά και σε τελική ανάλυση ταυτίζονται.

Μπορεί να θεωρηθεί «λογικό»: Ένα πλήθος επιχειρήσεων σταματάνε, οι «επενδυτές» δεν παίρνουν πίσω τα κεφάλαιά τους προσαυξημένα με το προσδοκώμενο κέρδος, οι τράπεζες δεν παίρνουν πίσω τα δάνειά τους προσαυξημένα με τον προσδοκώμενο τόκο, οι δανειστές των κρατών περιέρχονται σε ανάλογη ανασφαλή θέση. Οι επιχειρήσεις θα οδηγούνταν στην καταστροφή αν απ’ τα συσσωρευμένα τους κέρδη πλήρωναν τους εργαζόμενους για να «κάθονται». Οπότε μένουν χωρίς δουλειά και χωρίς εισόδημα δεκάδες εκατομμύρια εργαζόμενοι οι οποίοι – τουλάχιστον σ’ ένα ικανό ποσοστό τους – πρέπει κουτσά-στραβά να επιβιώσουν για να προσφέρουν ξανά τις υπηρεσίες τους κατά την στιγμή της «επανεκκίνησης της οικονομίας».

Σύφωνα λοιπόν με αυτή την σχηματική και «απλοϊκή» αλλά, νομίζω, όχι λάθος περιγραφή οι «χρηματοπιστωτικές και κοινωνικές επιπτώσεις της πανδημίας» εμφανίζονται αξεχώριστες μεταξύ τους, και είναι επόμενο σε αυτές – και όχι στην εξάλειψη της πανδημίας – να κατευθυνθεί το χρηματικό ποσό που αντιστοιχεί κατά κεφαλή σε 603,57 ευρώ για κάθε κάτοικο του πλανήτη… Μόνο που η «λογική» αυτή αφορά την «οικονομία των ιδιωτών» [1] (όπου ως «ιδιώτης» νοείται τόσο, ας πούμε, o ημιαπασχολούμενος των 300 ευρώ μισθό το μήνα όσο, με την ευκαιρία, και η τράπεζα των 270 εκατομμυρίων ευρώ κέρδος το χρόνο)… [2] Μόνο, επίσης, που «λογική» της «οικονομίας» των ιδιωτών, καθόλου δεν είναι λογική της οικονομίας γενικά… [3] Μόνο, τέλος, που η «λογική» της «οικονομίας» των ιδιωτών βρίσκεται σε σύγκρουση με κάθε λογική που θα δικαιούνταν να αποτελεί τη λογική της οικονομίας γενικά.

Και δεν είναι παρά η πολιτική κυριαρχία του μονοπωλιακού κεφαλαίου αυτή που, σε συνθήκες πανδημίας, επιβάλλει την εφαρμογή της πρώτης «λογικής» αντί της δεύτερης και εναντίον της δεύτερης.

*

 Για τη μία «λογική», για την «οικονομία» των ιδιωτών, ο «ιδιώτης» βγάζει ένα καθαρό ετήσιο κέρδος π.χ. 270 εκατομμύρια ευρώ, το οποίο είναι αποτέλεσμα της «αξιοποίησης του κεφαλαίου του» και γι’ αυτό του ανήκει. Για τη λογική της οικονομίας γενικά, αυτά τα 270 εκατομμύρια ευρώ αποτελούν αποτέλεσμα της κοινωνικής εργασίας, γι’ αυτό ανήκουν στην κοινωνία και πρέπει να διατεθούν για τις ανάγκες της.

Για τη «λογική» της «οικονομίας» των ιδιωτών, οι «ιδιώτες», οι επιχειρηματικοί όμιλοι, πληρώνουν τους εργαζόμενους στα όρια της επιβίωσης και για όσο από την εργασία τους  μπορούν να ιδιοποιούνται το προσδοκώμενο κέρδος. Και όταν αυτή η ιδιοποίηση διακόπτεται, τα συσσωρευμένα κέρδη μένουν στους «ιδιώτες», ενώ οι εργαζόμενοι μένουν χωρίς δουλειά και χρήματα για να ζήσουν. Για τη λογική της οικονομίας γενικά, η εργασία όλων παράγει τα μέσα συντήρησης όλων καθώς και οτιδήποτε ανυψώνει τη ζωή όλων πάνω από τα όρια της συντήρησης. Και σε συνθήκες κινδύνου για την ανθρώπινη ύπαρξη, η κινητοποίηση των οικονομικών πόρων της κοινωνίας οργανώνεται με σκοπό την εξάλειψη του κινδύνου και την εξασφάλιση – όσο διαρκεί ο κίνδυνος – της συντήρησης όλων.

Για τη «λογική» της «οικονομίας» των ιδιωτών, χρειάζεται να δαπανηθούν 5 τρισ. από τα κράτη προκειμένου με αυτά, οι κοινωνίες τώρα, να καλύψουν την μαύρη τρύπα που αφήνουν πίσω τους οι «ιδιώτες» καθώς εγκαταλείπουν εσπευσμένα την ίδια τους την «οικονομία».  Για τη λογική της οικονομίας γενικά, το σταμάτημα της παραγωγής σε σειρά κλάδων λόγω υγειονομικού κινδύνου, αντιμετωπίζεται με τη συνέχιση της παραγωγής των αναγκαίων ειδών για τον πληθυσμό και με την ένταση της παραγωγής όσο χρειάζεται στους κλάδους που έχουν ως αντικείμενο την αντιμετώπιση και εξάλειψη του υγειονομικού κινδύνου. 

********

Για να κατανοήσουμε τη λογική της οικονομίας γενικά, την οικονομία της κοινωνικοποιημένης εργασίας και τη λογική της, μπορούμε να ανατρέξουμε στην ιστορικά οικεία μας, μέχρι και τα μέσα περίπου του 20ου αιώνα, οικογενειακή «πατριαρχική» παραγωγή μιας αγροτικής οικογένειας που παράγει για τις δικές της ανάγκες όσα απαιτούνται για την ύπαρξή της: γέννημα, ζώα, πανί, ρούχα κλπ. [4] Η οικογενειακή δουλειά κατανέμεται ανάμεσα στα μέλη της οικογένειας σύμφωνα με τις δυνατότητές τους, και το αποτέλεσμα της δουλειάς ανήκει σε όλη την οικογένεια και, μέσα στα ποσοτικά του όρια, κατανέμεται στα μέλη της  σύμφωνα με τις ανάγκες τους. Στο πεδίο της κοινωνίας, τη θέση της «οικογένειας» παίρνει η ίδια η κοινωνία και τη θέση των «μελών της οικογένειας» παίρνουν τα άτομα, το σύνολο των ατόμων που απαρτίζουν την  κοινωνία, με τη διαφορά ότι, εκεί που τα όρια της πατριαρχικής οικογένειας αποτελούν όρια της ελευθερίας των μελών της και της ίδιας, εδώ η ελευθερία όλων στηρίζεται στην ελευθερία του κάθε ατόμου να δρα και να αναπτύσσεται εντός των διευρυνόμενων ορίων όλης της κοινωνίας.

Αν, τώρα, η πατριαρχική μας οικογένεια τύχει και κρυολογήσει, το απόθεμά της  σε χαμομηλάκι είναι διαθέσιμο για όλα τα μέλη της, όπως είναι διαθέσιμο για όλα τα μέλη της και το απόθεμά της σε μέσα συντήρησης, ενώ επίσης η οικογένεια πρέπει να κατανείμει στα μέλη της και τις εργασίες που δεν μπορούν να αναβληθούν στη διάρκεια του κρυολογήματος…

Η ίδια αυτή οικογένεια θα μπορούσε, επίσης, να μας φανεί χρήσιμη για την κατανόηση της «οικονομίας» των ιδιωτών και της δικής της «λογικής»:

Αν ένα μέλος της ιδιοποιούνταν τα σταροχώραφα και τα υπόλοιπα μέλη της δούλευαν για λογαριασμό του, κάθε ένα από αυτά τα μέλη-εργάτες θα πληρωνόταν με μια φέτα ψωμί ημερομίσθιο και το μέλος-ιδιοκτήτης θα είχε κάθε μέρα δικό του κέρδος ένα καρβέλι, για να το πουλάει έξω απ’ το σπίτι και να συσσωρεύει χρήματα, για να αγοράσει κι άλλα χωράφια και να πολλαπλασιάσει σε καρβέλια το καθημερινό κέρδος του. Όσο ο καιρός πάει καλά, κανένας δεν έχει παράπονο… Τα μέλη-εργάτες έχουν κάθε μέρα τη φέτα τους το ψωμί και το μέλος-ιδιοκτήτης συσσωρεύει καρβέλια και χρήμα, πράγμα που αποτελεί και την υπερηφάνια όλης της οικογένειας… Ώσπου έρχεται μιά χρονιά ανομβρίας. Το μέλος-ιδιοκτήτης, χώρια που στο μπαούλο τού έχουν περισσέψει και αρκετά καρβέλια για να περάσει τις δυσκολες μέρες, ξοδεύει κι ένα μέρος από το χρηματικό απόθεμα που συγκέντρωσε και προμηθεύεται μαρμελάδα για ν’ αλείφει στο ψωμί του.  Τα μέλη-εργάτες, όμως, δεν είχαν φροντίσει να βάζουν στην άκρη ένα ψιχουλάκι από την καθημερινή τους φέτα, και τώρα δεν έχουν καθόλου δικό τους ψωμί. Το μέλος ιδιοκτήτης, αν θέλει, αν τους χρειάζεται για μετά την ανομβρία, μπορεί έως τότε να τους δίνει κάθε μέρα μια μπουκιά ψωμί. Βέβαια, καμιά υποχρέωση δεν έχει να τους δώσει από το δικό του το ψωμί. Το κάνει γιατί, στο  κάτω-κάτω, «μια οικογένεια είμαστε», αλλά όπως είναι και δίκαιο, τα μέλη-εργάτες θα τού το ανταποδόσουν με τη δουλεία τους όταν οι βροχές ξαναρχίσουν. Εκτός αν θέλουν να αγοράζουν το ψωμί τους, από αυτόν ή από άλλα σπίτια, εφόσον προηγουμένως δανειστούν με τόκο, από τον πατέρα της οικογένειας, που έχει αναλάβει το ρόλο του τραπεζίτη…

…Διότι, δεν το είπαμε απ’ την αρχή: Τραπεζίτης στην οικογένεια είναι ο πατέρας, ο οποίος μέχρι πριν κρατούσε στα χέρια του το χρηματικό της απόθεμα. Και για να πούμε την αλήθεια, ο γιος-ιδιοκτήτης, όταν πήρε στην ιδιοκτησία του τα σταροχώραφα, είχε δανειστεί από τον πατέρα-τραπεζίτη ένα ποσό για τα πρώτα έξοδα της καλλιέργειας, έτσι που από το κάθε καρβέλι κέρδος που του έμενε κάθε μέρα, κοντά μισό καρβέλι το κρατούσε ο πατέρας-τραπεζίτης για τόκους. Τώρα με την ανομβρία διακόπηκε η παραγωγή του ψωμιού και μαζί της και η παραγωγή αυτού του ξεχωριστού καρβελιού που έμενε στον γιο-ιδιοκτήτη κάθε μέρα και που κοντά το μισό ήταν οι τόκοι του τραπεζίτη-πατέρα. Όμως δεν είναι δίκαιο να ζημιωθεί ο τραπεζίτης-πατέρας εξαιτίας της ανομβρίας, όταν δάνειζε τα χρήματά του δεν είχαν πει τίποτα για «ανομβρία». Ή μήπως πρέπει τώρα να ψάξει κι αυτός για δάνειο από άλλους πατέρες-τραπεζίτες, τη στιγμή που έχει κι αυτός υποχρεώσεις που τρέχουν: τις δόσεις για κάτι χωριά που είχε αγοράσει στους περακάμπους. Πατέρας-τραπεζίτης και γιος-ιδιοκτήτης συμφωνούν μεταξύ τους, για τον «περιορισμό των χρηματοπιστωτικών αλλά και κοινωνικών επιπτώσεων» της ανομβρίας, να διαθέσουν από τα χρηματικό απόθεμα «όλης της οικογένειας» το ποσό των 4.587.155.963.302,75 ευρώ.

Στη θέση της ανομβρίας μπορούμε να βάλουμε το γενικό κρυολόγημα της οικογένειας, και στη θέση του ψωμιού το χαμομήλι. Εδώ συμβαίνει το εξής: Η κόρη, που έως πριν μάζευε χαμομήλι για όλη την οικογένεια, κατόπιν δανείστηκε κι αυτή από τον πατέρα-τραπεζίτη ένα ποσό για τα πρώτα έξοδα και προσέλαβε για το μάζεμα του χαμομηλιού τους 5 από τους 10 γιους-εργάτες. Αυτοί οι 5 κάθε μέρα πληρώνονταν απ’ την κόρη τόσο ώστε να μπορούν  να αγοράσουν μια φέτα ψωμί από τον γιο-ιδιοκτήτη (σε χρήμα, όχι σε χαμομήλι, τι να το κάνει αυτός το χαμομήλι, αυτός δεν πουλάει χαμομήλι, πουλάει ψωμί). Για αυτή την αμοιβή οι γιοί-εργάτες μάζευαν για την κόρη-χαμομηλού τόσο χαμομήλι όσο έφτανε ώστε να της μένει κάθε μέρα κέρδος τόσο χαμομήλι όσο μάς κάνει κι ένα καρβέλι ψωμί (μείον το κοντά μισό καρβέλι που είχε κι αυτή να πληρώνει για τόκους του πατέρα-τραπεζίτη). Τώρα, με το κρυολόγημα, συμβαίνει με το χαμομήλι ό,τι συνέβαινε και με το ψωμί στην ανομβρία. Οι γιοί-εργάτες, δε φτάνει που τότε είχαν μείνει χωρίς μπουκιά ψωμί, τώρα μένουν και χωρίς μια κούπα χαμομήλι. Αλλά και με αυτόν τον πυρετό ποιος μπορεί να πάει για δουλειά στα χωράφια; 

Για να μην τα πολυλογούμε, κόρη-χαμομηλού, γιος-ιδιοκτήτης και πατέρας-τραπεζίτης, για να μην κολλήσουν το κρυολόγημα από την εστία διάδοσης που αποτελούν οι γιοί-εργάτες, αποσύρονται στα εξοχικά τους, αφήνοντας έξω απ’ την πόρτα του σπιτιού τον γιο-αστυνομικό να προσέχει την καραντίνα των υπόλοιπων. Και μέσω τηλεδιάσκεψης οι τρεις συμφωνούν μεταξύ τους στα γνωστά: για τον «περιορισμό των χρηματοπιστωτικών αλλά και κοινωνικών επιπτώσεων» του κρυολογήματος, να διαθέσουν από τα χρηματικό απόθεμα «όλης της οικογένειας» το ποσό των 4.587.155.963.302,75 ευρώ.

*

Πώς να τελειώσουμε την ιστορία μας; Ας δοκιμάσουμε αυτό:

Η τάξη των μελών-εργατών της οικογένειας (ο θεός να την κάνει τέτοια) απαιτεί από την τάξη των μελών-καπιταλιστών της, να διαθέσουν όλο το χαμομήλι που χρειάζεται για να τελειώσει το κρυολόγημα, κι όλο το ψωμί που χρειάζονται για να ζήσουν ως τότε.

Και προβληματίζεται για την «οικονομία» των ιδιωτών και τη «λογική» της και για το αν έχει αυτή οποιαδήποτε σχέση με την οικονομία γενικά και τη δική της (δική τους) λογική.

*

«Καπιταλιστική οικονομία»: Αντίφαση εν τοις όροις.

======================================

[1] Οικονομία των ιδιωτών: Economy of the idiots, idiotic economy

[2] Καθαρά κέρδη 270 εκατομμυρίων ευρώ για το 2019 ανακοίνωσε η Τράπεζα Πειραιώς. Μια που, καθώς αναμένεται, θ’ αρχίσουμε τ’ απογεύματα στις 7 να χειροκροτάμε από τα μπαλκόνια τους πολιτικούς που προσφέρουν σε δυο δόσεις από έναν μισθό τους «κατά του κορονοϊού», ας υπολογίσουμε και το ότι τα παραπάνω ετήσια κέρδη της Τ.Π. αντιστοιχούν σε μηνιαίο ποσό καθαρών κερδών 22.5 εκατομμυρίων ευρώ. Και, φυσικά, η Τ.Π. είναι μία μόνο από τις τράπεζες, οι τράπεζες είναι λίγες μόνο από όλους τους μονοπωλιακούς επιχειρηματικούς ομίλους, και τα καθαρά κέρδη ενός από αυτούς – όπως η Τ.Π. – είναι λίγα μόνο από τα συνολικά τους κέρδη. 

[3] Μαρξ – Ιδρυτική διακήρυξη της Διεθνούς Ένωσης των Εργατών: «…εκδήλωνε στην πραγματικότητα τη μεγάλη έριδα ανάμεσα στην τυφλή κυριαρχία των νόμων της προσφοράς και της ζήτησης που αποτελούν την πολιτική οικονομία της αστικής τάξης, και στον έλεγχο της κοινωνικής παραγωγής από  την κοινωνική πρόβλεψη, που αποτελεί την πολιτική οικονομία της εργατικής τάξης»

[4] Μαρξ, Το Κεφάλαιο, Α΄ τόμος, σελ. 91, ΣΕ: «Για να εξετάσουμε την κοινή, δηλ. την άμεσα κοινωνικοποιημένη εργασία δε χρειάζεται ν’ ανατρέξουμε στην πρωτόγονη μορφή της που τη βρίσκουμε στο κατώφλι της ιστορίας όλων των πολιτισμένων λαών. Ένα πιο κοντινό παράδειγμα αποτελεί η αγροτική πατριαρχική παραγωγή μιας αγροτικής οικογένειας που παράγει για τις δικές της ανάγκες γέννημα, ζώα, πανί, ρούχα κλπ. Τα διάφορα αυτά πράγματα αποτελούν για την οικογένεια διάφορα προϊόντα της οικογενειακής της εργασίας, δεν αποτελούν όμως το ένα για το άλλο εμπορεύματα. Οι διάφορες εργασίες που παράγουν αυτά τα προϊόντα, η γεωργία, η χτηνοτροφία, το κλώσιμο, η υφαντική, η ραφτική κλπ είναι κοινωνικές λειτουργίες στη φυσική τους μορφή, γιατί είναι λειτουργίες της οικογένειας που έχει το δικό της αυθόρμητο καταμερισμό της εργασίας, ακριβώς όπως και η εμπορευματική παραγωγή. Οι διακρίσεις φύλου και ηλικίας καθώς και οι φυσικοί όροι της εργασίας που αλλάζουν μαζί με την εναλλαγή των εποχών του έτους, ρυθμίζουν τον καταμερισμό της εργασίας μέσα στην οικογένεια και το χρόνο εργασίας του κάθε ξεχωριστού μέλους της οικογένειας. Το ξόδεμα όμως των ατομικών εργατικών δυνάμεων που μετριέται με τη χρονική τους διάρκεια εμφανίζεται εδώ ανέκαθεν σαν κοινωνικός καθορισμός των ίδιων των εργασιών, γιατί οι ατομικές εργατικές δυνάμεις δρουν εδώ από ανέκαθεν μόνο σαν όργανα της κοινής εργατικής δύναμης της οικογένειας. …»


Ομοπονδία Νοσοκομειακών Γιατρών: Καμιά δέσμευση από την κυβέρνηση

Η ΟΕΝΓΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΗΛΕΔΙΑΣΚΕΨΗ ΜΕ ΤΗΝ ΗΓΕΣΙΑ ΤΟΥ ΥΠ. ΥΓΕΙΑΣ

Καμία ουσιαστική δέσμευση για την πραγματική «θωράκιση» του δημόσιου συστήματος Υγείας και την αντιμετώπιση της πανδημίας

ypourgeio-ygeias-sygkentrwsh-1

Από την πρόσφατη κινητοποίηση της ΟΕΝΓΕ στο υπ. Υγείας

«Οι υπουργοί Υγείας αναμάσησαν το γνωστό αφήγημα περί «επιχειρησιακής ετοιμότητας» του δημόσιου συστήματος Υγείας σα να έκαναν τηλεοπτικό διάγγελμα. «Ξέχασαν» ότι συνομιλούν με τους νοσοκομειακούς γιατρούς, που καθημερινά έρχονται αντιμέτωποι με μία πραγματικότητα που απέχει παρασάγγας από την εικονική πραγματικότητα που προσπαθούν να παρουσιάσουν. Καμία ουσιαστική δέσμευση ότι έστω και τώρα θα πάρουν όλα εκείνα τα μέτρα που είναι επιβεβλημένα για την πραγματική «θωράκιση» του δημόσιου συστήματος Υγείας και την αντιμετώπιση της πανδημίας», αναφέρει σε ανακοίνωσή της η Ομοσπονδία Ενώσεων Νοσοκομειακών Γιατρών Ελλάδας (ΟΕΝΓΕ), αναφορικά με την τηλεδιάσκεψη που είχε η Εκτελεστική της Γραμματεία, την Τρίτη 24 Μάρτη, με τον υπουργό Υγείας Β. Κικίλια και τον υφυπουργό Υγείας Β. Κοντοζαμάνη.

Παράλληλα, όπως τονίζει η ΟΕΝΓΕ, «η κυβέρνηση θα έχει την αποκλειστική ευθύνη αν δεν πάρει όλα εκείνα τα μέτρα για να γίνει το σύστημα Υγείας «οχυρό ζωής». Έχει ευθύνη να το κάνει τώρα! Πριν να είναι πολύ αργά!».

Στην ανακοίνωσή της η ΟΕΝΓΕ αναφέρει συγκεκριμένα τα εξής:

«Οι υπουργοί Υγείας αναμάσησαν το γνωστό αφήγημα περί «επιχειρησιακής ετοιμότητας» του δημόσιου συστήματος υγείας σα να έκαναν τηλεοπτικό διάγγελμα. «Ξέχασαν» ότι συνομιλούν με τους νοσοκομειακούς γιατρούς, που καθημερινά έρχονται αντιμέτωποι με μία πραγματικότητα που απέχει παρασάγγας από την εικονική πραγματικότητα που προσπαθούν να παρουσιάσουν. Καμία ουσιαστική δέσμευση ότι έστω και τώρα θα πάρουν όλα εκείνα τα μέτρα που είναι επιβεβλημένα για την πραγματική «θωράκιση» του δημόσιου συστήματος Υγείας και την αντιμετώπιση της πανδημίας.

Καμία δέσμευση:

Για την επίταξη ΤΩΡΑ, πριν να είναι πολύ αργά, των κρεβατιών, των κλινικών, των εργαστηρίων, του ιατροτεχνολογικού εξοπλισμού του ιδιωτικού τομέα μαζί με το προσωπικό ώστε να ενταχθούν στον κρατικό σχεδιασμό για την αντιμετώπιση της πανδημίας του κορονοϊού.

Για την επίταξη ΤΩΡΑ των 350 κρεβατιών ΜΕΘ του ιδιωτικού τομέα.

Για την απαγόρευση διενέργειας διαγνωστικών test για κορονοϊό στον ιδιωτικό τομέα. Για διενέργεια test μόνο βάσει επιστημονικών ενδείξεων, απολύτως δωρεάν και με ευθύνη των κρατικών φορέων σε μεγάλες ομάδες πληθυσμού σύμφωνα με τις τρέχουσες οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας και σε όλους ανεξαιρέτως τους υγειονομικούς.

Καμία δέσμευση:

Για τον διορισμό ΤΩΡΑ με Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου, κατά παρέκκλιση των διατάξεων που ισχύουν, όλων των υποψήφιων για τις 943 θέσεις μόνιμων γιατρών στο ΕΣΥ.

Για τον διορισμό σε μόνιμες θέσεις επιμελητών Β’ όσων επικουρικών γιατρών προσλαμβάνονται για την αντιμετώπιση της επιδημίας.

Καμία απάντηση για τον τρόπο με τον οποίο θα εξασφαλιστεί η επάρκεια σε μέσα ατομικής προστασίας των υγειονομικών.

ΩΣ ΕΔΩ ΜΕ ΤΗΝ ΑΤΟΜΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ!

Έχει σοβαρές ευθύνες Η ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ όταν με την πρόσφατη ΠΝΠ διπλασιάζει την αποζημίωση που παίρνουν οι κλινικάρχες για τη διάθεση κρεβατιών ΜΕΘ των ιδιωτικών κλινικών στον ΕΟΠΥΥ. Από 800 ευρώ, το ποσό που θα πληρώνει το Δημόσιο σαν «ενοίκιο» πάει στα 1.600 ευρώ τη μέρα! Όταν δίνει 30 εκατ. ευρώ ζεστό κρατικό χρήμα στα ιδιωτικά εργαστήρια για τον διαγνωστικό έλεγχο για τον κορονοϊό και την ίδια στιγμή δίνει μόλις 75 εκατ. έκτακτη κρατική επιχορήγηση στα νοσοκομεία.

Έχει ευθύνη Η ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ όταν σε αυτές τις δύσκολες στιγμές παζαρεύει με τους εμπόρους της Υγείας οι οποίοι αισχροκερδούν εκμεταλλευόμενοι την πανδημία.

Θα έχει την αποκλειστική ευθύνη αν δεν πάρει όλα εκείνα τα μέτρα για να γίνει το σύστημα Υγείας «οχυρό ζωής». Έχει ευθύνη να το κάνει τώρα! Πριν να είναι πολύ αργά!».

902gr

===========================================================

Στο μεταξύ, αποκαλυπτικό είναι και το ακόλουθο ρεπορτάζ για το «πάρτυ» κερδοσκοπίας των ιδιωτικών επιχειρηματικών μονάδων στο χώρο της υγείας, τη στιγμή που κάθε άλλο κοινωνικό δικαίωμα (πλην του «δικαιώματος» της καπιταλιστικής κερδοφορίας) τίθεται σε αμφισβήτηση στο όνομα της επιδημίας:

Είναι αισχρό να κερδοσκοπούν τα ιδιωτικά μεγαθήρια της Υγείας με ευθύνη της κυβέρνησης

«Θα στηριχτούμε στις δυνάμεις του Εθνικού Συστήματος Υγείας (…) Ο ιδιωτικός τομέας λειτουργεί υπό την απόλυτη καθοδήγηση του υπουργείου Υγείας…».

Aυτά ανέφερε ο πρωθυπουργός στο τελευταίο του διάγγελμα, στις 19 Μάρτη.

Η ένταξη των ιδιωτικών κλινικών στον κρατικό σχεδιασμό έπρεπε ήδη να είχε γίνει. Καθώς επίσης αυτό που έπρεπε να είχε ήδη γίνει ήταν η άμεση προμήθεια όλων των νοσοκομείων με τον απαραίτητο εξοπλισμό για την αποφυγή ενδο-νοσοκομειακής μετάδοσης του ιού και σε νοσηλευόμενους και σε προσωπικό.

Δυστυχώς η καθημερινότητα απέχει ακόμα από τα αυτονόητα. Μέχρι και πριν λίγες μέρες, στα ιδιωτικά νοσοκομεία διενεργούνταν κανονικά μη επείγοντα χειρουργεία, αφού η εργοδοσία εκμεταλλευόμενη την αναστολή των δημόσιων νοσοκομείων βρήκε τρόπο να πλουτίσει.

Υπάρχουν ακραία παραδείγματα, π.χ. σε μεγάλη κλινική την περασμένη βδομάδα έγιναν πάνω από δέκα αισθητικές πλαστικές επεμβάσεις!

Σε κάποιες κλινικές, τα κανονικά χειρουργεία «βαφτίζονται» επείγοντα (π.χ. αντί για λίπωμα, απόστημα), αψηφώντας στο όνομα του κέρδους και τις εκκλήσεις του προσωπικού και τις ελλείψεις της αιμοδοσίας, βάζοντας σε κίνδυνο σε περίπτωση επιπλοκών και τη ζωή των ασθενών.

Αισχροκέρδεια με τα τεστ για τον κορονοϊό

Για την προστασία του προσωπικού δεν λαμβάνεται κανένα μέτρο. Σε αυτόν τον τομέα οι εργαζόμενοι του ιδιωτικού τομέα Υγείας είναι σε ακόμα χειρότερη θέση από το Δημόσιο. Πέρα από μία και μόνο χειρουργική μάσκα, η οποία χρησιμοποιείται για όλη τη βάρδια, στα υπόλοιπα μέσα ατομικής προστασίας (γυαλιά, στολή) σημειώνονται σαφείς ελλείψεις και σε περίπτωση χρησιμοποίησής τους, τότε αυτό γίνεται εκ περιτροπής από το προσωπικό!

Οι δειγματοληψίες σε εργαζόμενους στην ιδιωτική Υγεία που παρουσιάζουν συμπτώματα στη μεγάλη πλειοψηφία των κέντρων γίνονται με χρέωση (!) και πολύ επιλεκτικά, ακόμα και αν έρθουν σε επαφή με επιβεβαιωμένο κρούσμα. Αξιοποιούν για αυτό τους γιατρούς των κλινικών και γιατρούς εργασίας. Π.χ. σε παχύσαρκη εργαζόμενη με βήχα και δύσπνοια της είπαν να γυρίσει στη δουλειά της κανονικά!

Το αποκορύφωμα αφορά το πλιάτσικο και την αισχροκέρδεια με τα τεστ για τον κορονοϊό. Εως τώρα όλα τα ιδιωτικά διαγνωστικά που διαφημίζουν ότι κάνουν το τεστ, παίρνουν μόνο το δείγμα από τον ασθενή και το στέλνουν είτε στο Παστέρ είτε στην Ιατρική Σχολή. Δεν έχουν δικά τους εργαστήρια και αντιδραστήρια. Δηλαδή χρεώνουν απλώς τη λήψη του φαρυγγικού επιχρίσματος και μετά το υλικό δουλεύεται εκεί που στέλνουν και τα δημόσια νοσοκομεία. Μάλιστα έχουν και υψηλή ταρίφα, αλλά και… «φιλική τιμή» για το ίδιο το προσωπικό τους.

Κάποια τρανταχτά παραδείγματα:

— «Ιατρικό Αθηνών»: Στέλνει στο Παστέρ και περιμένουν από μέρα σε μέρα τα δικά τους αντιδραστήρια.

— «Ερρίκος Ντυνάν»: Η εξέταση κοστίζει 275 ευρώ για το κοινό, 77 για το προσωπικό. Τα στέλνει όλα στο Παστέρ.

— «Υγεία»: 310 ευρώ, επίσης τα στέλνει στο Παστέρ και στην Ιατρική Σχολή.

— «Ιασώ General»: Χρέωση 300 ευρώ για το κοινό και 150 ευρώ για το προσωπικό. Κάνει και κατ’ οίκον επισκέψεις για λήψη δείγματος με 350 ευρώ. Σε μία μέρα την προηγούμενή βδομάδα έκανε 187 κατ’ οίκον δειγματοληψίες (187×350 = 65.450 ευρώ). Τα στέλνει στο Παστέρ. Ξεμένει από κιτ λήψης δειγμάτων και έχει κρατήσει κάποιες δεκάδες για τους… VIP πελάτες του.

— «Μητέρα»: Δεν χρεώνουν δείγματα στο προσωπικό, τα έστελναν στο «Αlab», ένα ιδιωτικό που έκανε την εξέταση (ας ελπίσουμε pcr – δηλαδή μοριακό έλεγχο – και όχι rapid test, που μπορεί να δώσει πολλά περισσότερα ψευδώς αρνητικά αποτελέσματα) και τώρα στην Ιατρική Σχολή.

— «Βιοϊατρική»: Είναι το μόνο που έχει μοριακό τμήμα και κάνει τα τεστ από την Παρασκευή 20/3. Νωρίτερα και από εκεί πήγαιναν τα δείγματα για να δουλευτούν στην Ιατρική και το Παστέρ. Το διαφήμιζε μάλιστα και ο Πορτοσάλτε στον «ΣΚΑΪ», ότι μόνο με 120 ευρώ κάνεις τη δουλειά σου χωρίς καν να βγεις από το αυτοκίνητο…

— «Ιατροί κατ’ οίκον 1144»: Διαφημίζουν ότι κάνουν pcr, ότι συνεργεία με ειδικό εξοπλισμό και στολές πραγματοποιούν δειγματοληψίες κατ’ οίκον και τα μεταφέρουν σε εξειδικευμένο εργαστήριο. Κι αυτοί τα πηγαίνουν στο Παστέρ.

Στο βωμό του κέρδους καταπατούνται οι έννοιες της Πρόληψης και της δημόσιας Υγείας

Τα ζητήματα που προκύπτουν είναι πολύ σοβαρά:

1. Είναι αισχρό από την κυβέρνηση το να στέλνει κόσμο στα ιδιωτικά διαγνωστικά. Τη στιγμή που καλεί όσους έχουν ήπια συμπτώματα κρυολογήματος και γρίπης να μείνουν σπίτι και να μην κάνουν το τεστ, λέει ανοιχτά πως όποιος θέλει μπορεί να πάει στα ιδιωτικά. Οι οδηγίες που βγαίνουν από τον ΕΟΔΥ, όλο και περιορίζουν τα κριτήρια ορισμού του ύποπτου κρούσματος για το οποίο θα σταλεί δείγμα από δημόσιες μονάδες. Ο ίδιος ο Τσιόδρας είπε: «Δεν θα κάνουμε το τεστ σε ήπια συμπτώματα, για όποιον θέλει υπάρχουν τα ιδιωτικά». Δηλαδή κριτήριο γίνεται η τσέπη…

2. Αρνούνται να κάνουν τεστ σε υγειονομικούς, βγάζουν πρωτόκολλα και κόφτες για να περιορίσουν τα τεστ (τρεις τύποι κινδύνου έκθεσης, λέει ο ΕΟΔΥ), περιορίζουν τα κριτήρια μόνο στις ευπαθείς ομάδες, στη βαριά νόσο κ.λπ. και την ίδια στιγμή τα ιδιωτικά στέλνουν ανεξέλεγκτα. Καθημερινά φτάνουν καταγγελίες στα εκλεγμένα συνδικαλιστικά όργανα, που λένε πως οι επιτροπές λοιμώξεων των δημόσιων νοσοκομείων ή διάφοροι υπεύθυνοι – προϊστάμενοι κ.λπ., αρνούνται να διενεργήσουν τεστ για τον SARS-CoV-2 σε υγειονομικούς που εμφανίζουν συμπτώματα ή έχουν εκτεθεί σε επιβεβαιωμένα κρούσματα. Υπάρχουν ακόμα περιπτώσεις που μετά την άρνηση να γίνει στο δημόσιο νοσοκομείο πήγαν σε ιδιωτικό και βγήκε θετικό τεστ (όπως σε εργαζόμενο του ΚΑΤ και του «Αλεξάνδρα»).

3. Λένε να μη συρρέουν στα νοσοκομεία, για να μην υπάρχει διασπορά. Αραγε στα ιδιωτικά δεν διασπείρεται η νόσος;;

4. Πόσο επιβαρύνονται τα 2 πιστοποιημένα εργαστήρια διενέργειας pcr για τον SARS-CoV-2 (Παστέρ και Ιατρική Σχολή) όταν δέχονται χιλιάδες δείγματα από τον ιδιωτικό τομέα; Αλόγιστη χρήση δηλαδή, με βασική ένδειξη την ταρίφα που πληρώνει ο κόσμος. Οι ιδιώτες πληρώνονται αδρά και προκαλούν συμφόρηση στα ίδια εργαστήρια που στέλνει και το ΕΣΥ. Δεν λειτουργούν απλά παράλληλα στο ΕΣΥ, λειτουργούν ενάντια στον συλλογικό σχεδιασμό.

5. Σαν να μην έφταναν τα παραπάνω, αντί για επίταξη η κυβέρνηση με την πρόσφατη ΠΝΠ διπλασιάζει την αποζημίωση που παίρνουν οι κλινικάρχες για τη διάθεση κρεβατιών ΜΕΘ των ιδιωτικών κλινικών στον ΕΟΠΥΥ. Από 800 ευρώ, το ποσό που θα πληρώνει το Δημόσιο σαν «ενοίκιο» πάει στα 1.600 ευρώ τη μέρα! Στη βάση μάλιστα των σχετικών ΠΝΠ, το υπουργείο Υγείας δεσμεύει πιστώσεις ύψους 30 εκατ. ευρώ ως έκτακτη επιχορήγηση του ΕΟΠΥΥ, «για την αντιμετώπιση δαπανών αποζημίωσης ιδιωτικών θεραπευτηρίων – κλινικών, καθώς και ιδιωτών για την πραγματοποίηση κλινικού και εργαστηριακού ελέγχου».

Στον βωμό του κέρδους των ιδιωτικών κλινικών καταπατούνται οι έννοιες της πρόληψης και της προστασίας της δημόσιας Υγείας. Οσο λειτουργούν οι ιδιωτικές κλινικές με σκοπό τον πλουτισμό των μετόχων και δεν επιτάσσονται στις ανάγκες του δημόσιου συστήματος, τόσο θα κινδυνεύει η ζωή των ασθενών και των εργαζομένων σε αυτές.

Τώρα χρειάζεται επίταξη των ιδιωτικών κλινικών, παροχή δωρεάν ιατρικών υπηρεσιών και εξοπλισμός τους με το απαραίτητο υλικό για την προστασία του ιατρονοσηλευτικού προσωπικού και την ελαχιστοποίηση του ρίσκου της ενδο-νοσοκομειακής μετάδοσης του κορονοϊού.

Η πανδημία δεν σταματά με την ατομική ευθύνη, θέλει μέτρα δραστικά και ενίσχυση και ισχυροποίηση της δημόσιας Υγείας: Αμεση επίταξη του ιδιωτικού τομέα. Αμεση επίταξη κλινών, κλινικών, κρεβατιών ΜΕΘ και εργαστηρίων του ιδιωτικού τομέα. Διενέργεια τεστ για κορονοϊό σε όλο το προσωπικό. Απαγόρευση της διενέργειας τεστ στον ιδιωτικό τομέα, επίταξη όλης της ποσότητας αντιδραστηρίων και κιτ που διαθέτουν. Διενέργεια τεστ μόνο βάσει επιστημονικών ενδείξεων, απολύτως δωρεάν και με ευθύνη των κρατικών φορέων σε μεγάλες ομάδες πληθυσμού, σύμφωνα με τις τρέχουσες οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας.

902gr

***

 


κρούσματα υπευθυνότητας…

Οι υπεύθυνοι κόβουν τις άδειες των στρατιωτών για να μη διαδοθεί και διασπαρεί ο ιός σε οκογένειες και τόπους κατοικίας… Λογικό. Αλλά τους φοιτητές που κατοικούν στις φοιτητικές εστίες, τους στέλνουν στους τόπους καταγωγής τους… προφανώς για να διευκολυνθεί η μετάδοση και διασπορά του ιού; Μέρες τώρα γίνεται προσπάθεια να «πεισθεί» η κυβέρνηση για την επικινδυνότητα του μέτρου αυτού, που ταυτόχρονα ξεσπιτώνει φοιτητές οι οποίοι δεν έχουν καν άλλο σπίτι, αλλά η κυβέρνηση «δεν καταλαβαίνει».

Νωρίτερα ο ΕΟΔΥ, δηλαδή η κυβέρνηση, είχε απευθυνθεί στους υγειονομικούς «διδάσκοντάς» τους, ότι αν στα νοσοκομεία δεν έχουν γάντια, τότε να πλένουν τα χέρια τους. Με τέτοιες οδηγίες και δείγματα γραφής, η κυβέρνηση απευθύνει και έκκληση σε εθελοντές πρόθυμους άραγε να εκτεθούν στα βέλη του ιού χωρίς ασπίδα και, φυσικά, να εκθέσουν κατόπιν και τον προσωπικό τους περίγυρο.

Τους αυτοαπασχολούμενους επιστήμονες σχεδιάζει να τους επιφέρει ζωτικό πλήγμα αποκλείοντάς τους από την αποζημίωση των 800 ευρώ, αλλά κι αυτούς (οικονομολόγους, λογιστές, μηχανικούς, δικηγόρους, ιατρούς, εκπαιδευτικούς, ερευνητές) θα τους «διδάξει», λέει, το… ίντερνετ, ώστε να μάθουν, λέει, να δουλεύουν εξ αποστάσεως… Η θανατηφόρα επιδημία, εν προκειμένω, χρησιμοποιείται σαν φτηνό εργαλείο (φτηνό με την έννοια της πολιτικής φτήνιας) για την υλοποίηση – μετά το τέλος της – σχεδιασμών κάθε άλλο παρά «αυτονόητων» όπως η τηλε-εργασία σε διάφορους κλάδους.

Πρόκειται βέβαια για την ίδια κυβέρνηση που, λόγω… κατάρτισης, δυσκολεύτηκε να πάρει θέση για το αν πρέπει ή δεν πρέπει, εν μέσω της επιδημίας του κορονοϊού, να μαζεύεται ο κόσμος στις εκκλησίες και να γλύφει το ίδιο κουταλάκι.

Για ανταπόκριση στις διαπιστώσεις του Π.Ο.Υ., ότι πρέπει να ελεγχθεί κάθε ύποπτο κρούσμα, να απομονώθεί και να αντιμετωπιστεί κάθε επιβεβαιωμένο κρούσμα και να τεθεί σε παρακολούθηση και σε καραντίνα κάθε στενή επαφή, ούτε λόγος… Κάτι τέτοιο απλώς «δεν παίζει» για τις κυβερνητικές επιλογές κατανομής των χρηματικών και υλικών πόρων.

Όσο για τις υποδομές των ιδιωτικών κέντρων υγείας, παραμένει το ερώτημα αν θα επιταχθούν ή αν η κυβέρνηση θα τις πληρώνει (θα τις πληρώνουμε) με ένα – δυο χιλιάρικα την «κλίνη» ημερησίως… [*]

Εκεί που η κυβέρνηση δίνει τις πραγματικές της «εξετάσεις», είναι στα δισ. με τα οποία για ακόμη μια φορά τροφοδοτούνται οι επιχειρηματικοί όμιλοι… Είναι στη θέσπιση μέτρων που αποσκοπούν στην κλιμακούμενη αποδιάρθρωση των εργασιακών σχέσεων…  Είναι στην ενεργοποίηση κατασταλτικών σχεδιασμών που αρχίζουν από τον περιορισμό των λαϊκών κινητοποιήσεων και φτάνουν ως τον πιο στενό έλεγχο της προσωπικής/κοινωνικής ζωής… Οι οποίοι σχεδιασμοί μπαίνουν στο «δοκιμαστήριο» της υγειονομικής κρίσης – όπου με τον φόβο της αρρώστιας και του θανάτου αντλείται «συμπεριφορική» συναίνεση ακόμα και για ό,τι μπορεί να βρίσκεται έξω από τα όρια της λογικής – για να επιβληθούν με «φυσικότητα» στις συνθήκες της διαρκούς κρίσης που συνιστά ο καπιταλιστικός τρόπος παραγωγής για την εργαζόμενη κοινωνική πλειοψηφία…

Είναι επικίνδυνη η διαχείριση που ασκεί η κυβέρνηση, είναι επικίνδυνη κάθε κυβερνητική διαχείριση που υλοποιεί τους σχεδιασμούς του μονοπωλιακού κεφαλαίου. Όχι μόνο για την βαθειά ανικανότητά της να ανταποκριθεί με επάρκεια στην αντιμετώπιση της επιδημίας, αλλά επίσης γιατί την ίδια την επιδημία την μεταχειρίζεται σαν «ευκαιρία» υλοποίησης τέτοιων σχεδιασμών, με στόχο μετά το πέρας της ο λαός να βρεθεί πιο αδύναμος και οι καταπιεστές του πιο ισχυροί.

=========================

[*] …Ίσως διότι, όπως είπε και ο Τραμπ, όταν του έθεσαν αντίστοιχο ερώτημα, «η εθνικοποίηση των επιχειρήσεων δεν είναι καλή έννοια». Δεν είναι «καλή έννοια», είναι… κακή έννοια! Ούτως ώστε, γιατί να μη βγει στην ΤιΒί και ο αντικυβερνήτης του Τέξας δηλώνοντας πρόθυμος να πεθάνει για τη διάσωση της οικονομίας; Όχι βέβαια κυριολεκτικά ο ίδιος, αλλά… εξονόματος των ηλικωμένων που «πρέπει» να αφεθούν στην (κοινωνική) μοίρα τους… Αν αυτός ο κυνισμός ενδημεί στις ΗΠΑ, στα καθ’ ημάς δεν υπάρχει έλλειψη ως προς την ίδια πολιτική και την ίδια κυρίαρχη ιδεολογία. Το πολύ να λείπει ο κυνισμός, τουλάχιστον σ’ αυτή την ποσότητα και μ’ αυτή τη συγκεκριμένη μορφή. Στην Ιταλία, εντός δηλαδή των «συνόρων» της Ευρωπαϊκής Ένωσης, οι εργαζόμενοι αναγκάζονται να προχωρήσουν σε απεργία για να πάψουν όσες παραγωγικές δραστηριότητες δεν είναι απαραίτητες εν μέσω δεκάδων χιλιάδων κρουσμάτων και χιλιάδων νεκρών. Στη Βρετανία οι εργαζόμενοι συνεχίζουν να στοιβάζονται σαν «αγέλη» μέσα στα μέσα μαζικής μεταφοράς. Όλα αυτά εκεί, και οι παραλλαγές τους εδώ, προς χάρη της «οικονομίας» ενός συστήματος που είναι εξ ορισμού ανοικονόμητο.


Από τη Θάτσερ στον Τζόνσον κι από τα «άτομα και τις οικογένειες» στην «αγέλη»

Υπάρχει κοινωνία τελικά;

Σύμφωνα με τη Θάτσερ, στα χρόνια που προηγήθηκαν της καπιταλιστικής «παγκοσμιοποίησης», όχι! «Δεν υπάρχει κοινωνία, υπάρχουν μόνο άτομα και οικογένειες».

Σε συνθήκες κορονοϊκού καπιταλισμού το δόγμα «δεν υπάρχει κοινωνία, υπάρχουν άτομα» αναπτύχθηκε ως το στάδιο της «επιστημονικής» ολοκλήρωσής του:

Δεν υπάρχει κοινωνία, υπάρχει αγέλη:

Αφότου η κινέζικη εμπειρία είχε ήδη κάνει γνωστή σ’ ολόκληρο τον κόσμο τη μεταδοτικότητα και το βαθμό θνησιμότητας αλλά και τις προϋποθέσεις αντιμετώπισης του  κορονοϊού, η βρετανική κυβέρνηση  προσανατολίστηκε στην «λύση» να προσβληθεί ένα 60% των Βρετανών, έτσι ώστε από τον πληθυσμό των «ατόμων» και των «οικογενειών» να αποκτηθεί «ανοσία αγέλης».

Στην επιχείρηση «εκλαΐκευσης» αυτής της πολιτικής συνέδραμε και ένας σύμβουλος της βρετανικής κυβέρνησης με την ιδιότητα τού «συμπεριφορικού κοινωνιολόγου». Κι έτσι, εκτός των άλλων, μάθαμε επιτέλους και αυτό που για πολύ καιρό απλώς υποψιαζόμαστε: ότι οι κυβερνήσεις των «πρώτων» καπιταλιστικών κρατών κυβερνάνε και διαχειρίζονται τις κρίσεις με τη συνδρομή «συμπεριφοριστών». Κατά συνέπεια όχι μόνο «δεν υπάρχει κοινωνία» παρά «αγέλη», αλλά κι αυτή η «αγέλη» αποτελείται από «σκυλιά του Παυλόφ» στα χέρια των κυβερνητικών «συμπεριφοριστών».

Εν προκειμένω, λοιπόν, ο συμπεριφοριστής μας, πρότεινε στην κυβέρνηση «να ενθαρρύνει  μέσα στις οικογένειες» τη συζήτηση για το θανάτο των ηλικιωμένων σαν «σχέδιο σεβασμού της αυτονομίας τους και του δικαιώματός τους να είναι οι ίδιοι που θα λάβουν τέτοιες αποφάσεις και όχι κάποιοι άλλοι για λογαριασμό τους».

Προτού, όμως, οι «οικογένειες» αρχίσουν να επιδοτούνται για τον θάνατο των ηλικιωμένων τους, προτού τα τηλεοπτικά παράθυρα και πάνελ προλάβουν να κατακλυστούν από ειδικούς που θα ανέλυαν τα πλεονεκτήματα ενός τέτοιου εθνικού στόχου, μια επιδημιολογική μελέτη προέβλεψε ότι «χωρίς περιοριστικά μέτρα η έκρηξη της επιδημίας θα προκαλέσει περισσότερους από 500.000 θανάτους στην Βρετανία (και 2,2 εκατομμύρια στις Ηνωμένες Πολιτείες)».

Ο αριθμός των ενδεχόμενων 500.000 θανάτων «έπεισε» την βρετανική κυβέρνηση να ανακοινώσει «μέτρα περιορισμού της επιδημίας».  Αυτό που παραμένει άγνωστο είναι, κατά πόσον κρίνονται ικανοποιητικές από την κυβέρνηση  οι έστω «περιορισμένες» συνέπειες της χρονικής καθυστέρησης λόγω της πολιτικής «ανοσίας της αγέλης» και «σεβασμού της αυτονομίας των ηλικωμένων». 

Και, παρεμπιπτόντως, άγνωστος παραμένει και ο ρόλος των «συμπεριφοριστών» κυβερνητικών συμβούλων, όχι μόνο των Βρετανών, σε άλλες πρόσφατες κρίσεις: μνημόνια, προσφυγικό κλπ… Από μόνος του , πάντως, ο εντοπισμός της συνδρομής τους μάλλον είναι αρκετά διαφωτιστικός για την ερμηνεία μιάς σειράς «πτυχών» της διαχείρισης  (και αξιοποίησης) των κρίσεων, μαζί και της τωρινής στο βαθμό που – εκτός των άλλων – μια σειρά μέτρα που λαμβάνονται στο όνομα της αντιμετώπισής της προορίζονται να αποκτήσουν μονιμότερο χαρακτήρα και μετά από αυτήν.    

***

Μας έχουν πει ότι βρισκόμαστε σε «πόλεμο» και μάλιστα εναντίον ενός εχθρού «αόρατου» όπως αποκαλούν την τρέχουσα πανδημία…

Όπως και σε άλλες περιπτώσεις πολέμων, εντός ή εκτός εισαγωγικών,  ισχύει η γενική αρχή: ο πόλεμος αποτελεί συνέχιση της πολιτικής με διαφορετικά μέσα (βίαια μέσα, εφόσον πρόκειται κυριολεκτικά για «πόλεμο»). Το είδος της πολιτικής, που ασκείται στο έδαφος συγκεκριμένων κοινωνικο-οικονομικών σχέσεων, προσδιορίζει τον χαρακτήρα της  πολεμικής της συνέχισης. Και αντίστροφα, επίσης, η διεξαγωγή του πολέμου παρέχει συμπεράσματα για το είδος, τον χαρακτήρα και το περιεχόμενο, της ασκούμενης πολιτικής.

Από μόνο του θα μπορούσε να θεωρηθεί «υπερβολή» το να έλεγε κανείς ότι, ως προς το είδος της πολιτικής που συνεχίζει ο «πόλεμος» κατά της πανδημίας, η βρετανική κυβέρνηση «μίλησε» εξονόματος ολόκληρου του καπιταλιστικού ιμπεριαλιστικού κόσμου. Τα γεγονότα όμως κάθε άλλο παρά σε «υπερβολή» συνηγορούν.

Η ΕΕ και τα κράτη-μέλη της, το ΝΑΤΟ και τα κράτη-μέλη του, οι ΗΠΑ, όλο αυτό το σύμπλεγμα των κρατών που αποτελεί την ατμομηχανή της ιμπεριαλιστικής επιθετικότητας, τις «επίκαιρες» και «νωπές» τελευταίες τρεις  δεκατίες έχει επιδείξει «απαράμιλλη» ικανότητα σε επιχειρήσεις καταστροφής.

Αν είναι για ν’ αρπάξουνε τα πετρέλαια, τον ορυκτό πλούτο, τα εδάφη οποιασδήποτε περιοχής του κόσμου, τότε σε απειροελάχιστο χρόνο ενεργοποιούν προσωπικό δεκάδων και εκατοντάδων χιλιάδων ανθρώπων, εφοδιασμένων ατομικά και ομαδικά με τον πιο σύγχρονο και ακριβό τεχνολογικό εξοπλισμό, ενεργοποιούν υποδομές αμύθητης αξίας, δαπανούν αφειδώλευτα άφθονο υλικό «μιάς χρήσης», δεν τσιγκουνεύονται το χρόνο: οι επιχειρήσεις καταστροφής διαρκούν όσο χρειάζεται η υλοποίηση των στόχων τους και τις ακολουθεί μακρόχρονη συνέχιση για την «εμπέδωση» των όσων επιτεύχθηκαν.

Η σύγκριση είναι καταλυτική:

–> Στους δεκάδες – εκατοντάδες χιλιάδες στρατιώτες των ιμπεριαλιστικών αποστολών και επεμβάσεων δεν πρόκειται να τους λήψει το ατομικό κράνος και μάλιστα συχνά εφοδιασμένο, κάθε κράνος, με σύγχρονα τεχνολογικά συστήματα. Κάθε μέλος του προσωπικού των πολεμικών επιχειρήσεων διαθέτει οπλισμό «αστακού» και μπορεί να ξοδεύει άφθονες σφαίρες (μιάς χρήσης!) εναντίον του «εχθρού» χωρίς να τις τσιγκουνεύεται.

Από το ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό που καλείται στον «πόλεμο» της πανδημίας να προστατεύσει την υγεία των λαών, λείπουν οι μάσκες και οι ρόμπες μιας χρήσης, βαλβίδες για τους αναπνευστήρες, τα τεστ ανίχνευσης του ιού διατίθενται σε περιορισμένη ποσότητα.

–> Στη Φαλούτζα, μετά την ιμπεριαλιστική επέμβαση κατά του ιρακινού λαού το 2003, για ένα παρατεταμένο χρονικό διάστημα το προσωπικό της πολεμικής επιχείρησης «εκκαθάριζε»  τις εστίες αντίστασης «πόρτα-πόρτα».

Ο υγειονομικός έλεγχος πόρτα-πόρτα για την κοινωνική-γεωγραφική ανίχνευση και την άμεση αντιμετώπιση των εστιών μετάδοσης του ιού, αποτελεί «ουτοπία» για χώρες που συγκαταλέγονται στα G-5, G-10, G-20, G-30 των «ισχυρότερων κρατών του πλανήτη», σημειωτέον ότι κάπου εκεί, στο G-30 με G-40 συγκαταλέγεται και η χώρα μας. Κι όμως, είναι πλέον ξεκάθαρο ότι για να τεθεί η πανδημία σε έλεγχο και να «κερδηθεί ο πόλεμος» η συνταγή είναι: «Τεστ, τεστ, τεστ! …Χωρίς τεστ απλώς δεν έχουμε ιδέα πώς να εντοπίσουμε τα ύποπτα κρούσματα και πώς να απομονώσουμε τις στενές επαφές». Για να τεθεί η πανδημία υπό έλεγχο απαιτείται σε κάθε χώρα η «εξέταση δεκάδων χιλιάδων ανθρώπων κάθε μέρα».

–> Στη διάρκεια των βομβαρδισμών τις Γιουγκοσλαβίας επί 78 μέρες το 1999, η αφθονία των «υλικών» ήταν τόση, ώστε σε ορισμένες περιπτώσεις επιστρέφοντας απ’ την αποστολή τους τα βομβαρδιστικά άδειαζαν το φορτίο των αχρησιμοποίητων βομβών τους στη θάλασσα προκειμένου να προσγειωθούν με ασφάλεια στις βάσεις τους.

Στην περίπτωση της πανδημίας αποτελεί ερώτημα η επάρκεια των αντιδραστηρίων για την πραγματοποίηση των τεστ ανίχνευσης του ιού, κι αυτό για όσους έχουν ήδη προσβληθεί και για το περιβάλλον τους, κι όχι μ’ ένα πρόγραμμα μαζικών ελέγχων με στόχο των περιορισμό και τερματισμό της μετάδοσης.

–> Αεροπλανοφόρα, βομβαρδιστικά, βόμβες, πύραυλοι κ.ο.κ., υποστηριζόμενα από τεράστια εκτεταμένα δίκτυα στρατιωτικών βάσεων, χρησιμοποιούνται, φθείρονται, καταστρέφονται και αναπληρώνονται σε όλο και μεγαλύτερη έκταση, οι πολεμικοί προϋπολογισμοί αυξάνονται παντού χρόνο με το χρόνο, τεράστιοι αριθμοί στρατιωτικού προσωπικού είναι ανά πάσα στιγμή σε ετοιμότητα να επέμβουν όπου γης με πλήρη επιμελητειακή υποστήριξη.

Στον αντίποδα αυτών, νοσοκομεία κλείνουν ή αφήνονται να «ξεφτίσουν», στα ελληνικά νοσοκομεία παραμένουν κενές 7.000 οργανικές θέσεις γιατρών και 30.000 θέσεις νοσηλευτικού προσωπικού, στην Ιταλία που σήμερα μαστίζεται όσο καμιά άλλη χώρα από τη μετάδοση του ιού, μέσα σε δέκα χρόνια  έγιναν στον τομέα της υγείας περικοπές 37 δισ. ευρώ, χάθηκαν 70.000 κλίνες και έκλεισαν 359 τμήματα νοσοκομείων. Στον τομέα της υγείας όχι μόνο δεν υφίστανται «δυνάμεις ταχείας επέμβασης», αλλά και η ανυπαρξία τους την ίδια την κρίσιμη στιγμή βρίσκει πολιτική και «θεωρητική» στήριξη στην «ανοσία της αγέλης» και τον… «σεβασμό της αυτονομίας των ηλικιωμένων». [*]

***

Ποια λοιπόν πολιτική αντικατοπτρίζει η «πολεμική» της συνέχιση στη μια και στην άλλη περίπτωση. Ποια πολιτική καθρεφτίζεται στην περίπτωση της «μάχης» των καπιταλιστικών μονοπωλιακών ομίλων και των κρατών τους για τον παγκόσμιο έλεγχο του ορυκτού πλούτου, των ενεργειακών πηγών και δρόμων μεταφοράς, στην περίπτωση της «μάχης» τους για την αποτελεσματικότερη γενική απομύζηση της κοινωνικής εργασίας. Και ποια πολιτική, στην περίπτωση της μάχης για την υγεία και τη ζωή των λαών.

Προφανώς, και στις δυο περίπτώσεις καθρεφτίζεται και συνεχίζεται η ίδια πολιτική. Τελειοποιημένη όταν πρόκειται για το αιματοκύλισμα των λαών, κουρελιασμένη όταν έχει σαν στόχο την υπεράσπιση της ζωής τους. Οι λαοί της Ευρώπης, των ΗΠΑ κ.α. την ώρα αυτής της κρίσης, βρίσκονται αντιμέτωποι με τις συνέπειες του καπιταλιστικού ιμπεριαλισμού στο εσωτερικό των ίδιων των ιμπεριαλιστικών κρατών. Για τους λαούς «ο κύριος εχθρός βρίσκεται μέσα στη χώρα», καιρός να καταλάβουν ότι το ίδιο ισχύει και για τους ιμπεριαλιστές.

***

Λίγα λόγια ακόμα: Τον κινέζικο καπιταλισμό δεν χρειάζεται να πάει κανείς πολύ μακριά για να τον συναντήσει. Οι εργαζόμενοι στην COSCO, στο λιμάνι του Πειραία, καθημερινά τον αντικρίζουν, επίσης τον αντικρίζουν (όπως και κάθε «άλλον» καπιταλισμό) κάθε φορά που κινητοποιούνται για την υπεράσπιση των δικαιωμάτων τους .

Ωστόσο, ας ερμηνεύσουν οι ανταγωνιστές αυτού του καπιταλισμού, ας ερμηνεύσει π.χ. η «Ευρώπη», – από τη μια -, την ικανότητα της Κίνας να στήνει μέσα σε λίγες μέρες έκτακτες, εκτεταμένες και αποτελεσματικές νοσοκομειακές δομές και μέσα από από ένα σχεδιασμένο, γενικευμένο υγειονομικό πρόγραμμα να φτάνει στον έλεγχο μιας αρχικά αχαλίνωτης επιδημίας και, – απ’ την άλλη -, τη δική τους ανικανότητα (αν όχι αδιαφορία) να λειτουργήσουν στοιχειωδώς οι ήδη υπάρχουσες υγειονομικές δομές τους, ώστε η ευρωπαϊκή ήπειρος, και η Ιταλία μόνη (πραγματικά μόνη μέσα στην «Ενωμένη Ευρώπη» του κεφαλαίου), να μετρά σήμερα περισσότερα θύματα της πανδημίας απ’ ό,τι η Κίνα.

Δεν πρόκειται εδώ για τη διαφορά μεταξύ «αυταρχισμού» και «δημοκρατίας». Πρόκειται για ιστορικό απόθεμα ικανοτήτων, – από τη μια -, και για ιστορικά αναπτυγμένο έλλειμμα, από την άλλη. 

Τι είδους ιστορικό απόθεμα και τι είδους ιστορικό έλλειμμα είναι επίσης αυτό που, – απ’ τη μια -, επιτρέπει στην «φτωχή», «απομονωμένη», επαναστατική Κούβα μια εκστρατεία όπου 28.000 φοιτητές έχουν ήδη επισκεφθεί 1 εκατομμύριο ανθρώπους για υγειονομικό έλεγχο και που, – απ’ την άλλη -, εξαναγκάζει την Ελλάδα του «σκληρού πυρήνα του ευρώ» να απευθύνει κυβερνητικές οδηγίες του είδους «όποιος έχει ήπια συμπτώματα απλώς να κάτσει στο σπίτι».

Δεν πρόκειται ούτε για διαγωνισμό «μαρμάρινων σταυρών». Πρόκειται για ερωτήματα που αποσκοπούν στη λήψη, έστω και καθυστερημένα, των απαραίτητων μέτρων ώστε το «αμερικάνικο», το «ευρωπαϊκό», το «εθνικό», το «διεθνές» σύστημα υγείας ν’ ανταποκριθεί σε ό,τι έχει ήδη «επικοινωνιακά» ονομαστεί  «τραγωδία», ενώ είναι η ρέουσα ιστορία κι όχι κάποια καλλιτεχνική της μίμηση… Πρόκειται σε τελική ανάλυση για έκκληση. 

Πρόκειται για αλληλεγγύη προς τους λαούς που μαστίζονται από την εχθρότητα του κεφαλαίου προς την ίδια την ύπαρξη των υπηκόων του.

================================

[*] (edit 22-3-2020): Και, στην άλλη όψη του νομίσματος: επίκληση της «ατομικής ευθύνης» και κατασταλτικά μέτρα…

 

 


συμπυκνωμένη η εθνική μας ανυποληψία

Η είδηση από τον Ριζοσπάστη:

Τον περασμένο Οκτώβρη ο πρέσβης των ΗΠΑ Τζέφρι Πάιατ, επισκεπτόμενος την Αλεξανδρούπολη, είχε συναντηθεί με τον πρόεδρο του Επιμελητηρίου Εβρου και τού είχε εκφράσει έντονη δυσαρέσκεια για το θέμα της αδελφοποίησης με το Επιμελητήριο της Συμφερόπολης στην Κριμαία. Η συμφωνία αυτή είχε υπογραφεί το 2016 και ο Αμερικανός πρέσβης την είχε χαρακτηρίσει «απαράδεκτη», προσθέτοντας μάλιστα ότι «είναι ένα θέμα που πρέπει να λυθεί». Στη φετινή τους συνάντηση, ο πρόεδρος του Επιμελητηρίου ανακοίνωσε στον Πάιατ πως το ζήτημα λύθηκε, με τον πρέσβη να δηλώνει στον προσωπικό του λογαριασμό στο «Twitter» ικανοποιημένος «για την απόφαση του Επιμελητηρίου να διαλύσει τη σχέση του με το Επιμελητήριο της Συμφερόπολης στην παράνομα κατεχόμενη Κριμαία».

*

Ποιοί ιστορικοί δεσμοί; ποιά συμφωνία; ποιά αδελφοποίηση και ποια φιλία; Τι είδους θέση στη διεθνή πολιτική, τι διεθνή αξιοπιστία, τι είδους διεθνή υπόληψη της Ελλάδας καθρεφτίζει και συμπυκνώνει αυτό το μικρό περιστατικό, όπου ένα τοπικό ελληνικό επιμελητήριο υπόσχεται το 2016 αμοιβαία αδελφοσύνη με το αντίστοιχο μιας ξένης χώρας, ακολουθεί το 2018 η «κατσάδα» του πρέσβη των ΗΠΑ, και το 2019 «το ζήτημα λύνεται» με τη διάλυση της «αδελφοσύνης» του Επιμελητηρίου Έβρου με το Επιμελητήριο Συμφερόπολης…

Η «τοπική» διάσταση των γεγονότων δεν συσκοτίζει την ουσία των φαινομένων. Στην πραγματικότητα η διάσταση μόνο τοπική δεν είναι, και το «τοπικό» περιστατικό συμπυκνώνει όλη τη διεθνή «μας» ανυποληψία, την ανυποληψία της διεθνούς πολιτικής της ελληνικής αστικής  τάξης για να ακριβολογούμε, μόνο που η κυριαρχία της τελευταίας καθιστά την ανυποληψία αυτή «εθνική», και είτε εντός είτε εκτός εισαγωγικών σε ανυποληψία δική μας για όσο η αστική τάξη είναι κυρίαρχη τάξη της ελληνικής κοινωνίας και για όσο ο ελληνικός λαός παραμένει ζεμένος στο άρμα αυτής της κυριαρχίας.

Δεν έχει υπόληψη, βρίσκεται στα κατώτατα επίπεδα του εξευτελισμού του ένας άνθρωπος είτε ένας λαός ολόκληρος, που τη μια μέρα δίνει το χέρι σε μια συμφωνία αμοιβαίας αδελφότητας και την άλλη μέρα παίρνει το λόγο του πίσω συμμορφούμενος με τις υποδείξεις του προαγωγού του, εν προκειμένω του πρέσβη των ΗΠΑ.

Και βέβαια το πρόβλημα δεν περιορίζεται στη διοίκηση του Επιμελητηρίου του Έβρου, παρά τις δικές της ευθύνες για αυτή την ντροπιαστική μεθόδευση. Το πρόβλημα στην ολότητά του αφορά την ίδια την κυβέρνηση  που ανέχεται τέτοιες παρεμβάσεις του πρέσβη των ΗΠΑ. Αφορά τη σημερινή κυβέρνηση που «επί των ημερών της» ολοκληρώθηκε αυτό το «μικρό» αισχρό περιστατικό. Αφορά την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ που τον Οκτώβρη του 2018, αν διατηρούσε ίχνος στοιχειώδους αξιοπρέπειας, όφειλε δημόσια να χαρακτηρίσει ανεπιθύμητες αυτού του είδους τις δραστηριότητες και παρεμβάσεις του πρέσβη των ΗΠΑ, τις υποδείξεις του για το ποια και ποια φιλία θα έχει και δεν θα έχει το κάθε τοπικό επιμελητήριο της χώρας, όφειλε να χαρακτηρίσει ανεπιθύμητο και τον ίδιο τον πρέσβη που ασκεί τέτοιου είδους δραστηριότητα μέσα στην ελληνική επικράτεια.

Και στο κάτω-κάτω για ποιον πρέσβη μιλάμε; Μιλάμε για αυτόν τον πρέσβη που πριν έρθει να αξιοποιήσει την επαγγελματική του εμπειρία στην Ελλάδα, υπήρξε ο διπλωματικός προϊστάμενος όλης της ιμπεριαλιστικής ραδιουργίας που οδήγησε στην πραξικοπηματική ανατροπή της νόμιμης ουκρανικής κυβέρνησης, με χρησιμοποίηση ελεύθερων σκοπευτών-δολοφόνων στην υπηρεσία του κατοπινού «νέου συνασπισμού εξουσίας», με την ανάδειξη του φασιστικού πολιτικού συρφετού στο πολιτικό προσκήνιο, με ειδεχθή εγκλήματα όπως η μαζική δολοφονία δεκάδων ανθρώπων στην Οδησσό, με διεθνείς συνέπειες που οδήγησαν μια περιοχή της ευρωπαϊκής ηπείρου σε συνθήκες πολέμου ικανού ανά πάσα στιγμή να ενταθεί και να γενικευθεί σαν συστατικό της παγκόσμιας ιμπεριαλιστικής επιθετικότητας και των ιμπεριαλιστικών ανταγωνισμών…

…Μιλάμε για την ανεπιθύμητη πολιτική των ΗΠΑ και για ένα πρόσωπο που στην σταδιοδρομία του συγκεντρώνει όλα τα χαρακτηριστικά που καθιστούν ανεπιθύμητη την παρουσία του και τη δραστηριότητά του, όπως εκφράστηκε και με τις απαράδεκτες και «αναρμόδιες» αξιώσεις του προς το Επιμελητήριο Έβρου.

*

Το τοπικό περιστατικό είναι ενδεικτικό της συνολικής εθνικής ανυποληψίας της χώρας μας. Δεν υπάρχει ευκολότερο πράγμα από μια αναδρομή σε παρόμοια «κεντρικά» κρούσματα των τελευταίων δεκαετιών. Να θυμηθούμε την ελληνική συμμετοχή στη ΝΑΤΟϊκή πολεμική μηχανή κατά του λαού της Σερβίας; Να θυμηθούμε τη διέλευση των ΝΑΤΟϊκών «χερσαίων» προς τη Σερβία για χάρη της οποίας διέλευσης τα κόμματα της πλουτοκρατίας κουρέλιασαν κι αυτό το ίδιο το σύνταγμά «τους»; Να θυμηθούμε τη φρεγάτα που από τον αποκλεισμό της Σερβίας στην Αδριατική «έσπευδε» στα Δωδεκάνησα σε μια – επιτέλους – «εθνική» αποστολή αποσώβησης των χειρότερων στα Ίμια; Να θυμηθούμε την παράδοση του Οτσαλάν στους Τούρκους πράκτορες στο Ναϊρόμπι; Να θυμηθούμε τις αλλεπάλληλες  εξοπλιστικές «αγορές του αιώνα» που για τις ΝΑΤΟϊκές επιθετικές κι όχι τις εθνικές αμυντικές ανάγκες υποθηκεύουν οικονομικά και πολιτικά τη χώρα για αιώνες;  Να θυμηθούμε τον τραγέλαφο της αγοράς των S-300 που αντί για τον προορισμό τους στην Κύπρο καταχωνιάστηκαν στην Κρήτη και σήμερα χρησιμοποιούνται σε ιμπεριαλιστικές πρόβες πολέμου κατά του… Ιράν; Να θυμηθούμε το ξεπούλημα των ναυπηγείων με έτοιμες κρατικές παραγγελίες και με αντίτιμο το «υποβρύχιο που γέρνει»; Να θυμηθούμε τη «στρατηγική» του «καλού παιδιού» των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ για να «δώσουν» στην ελληνική άρχουσα τάξη το «όνομα» της Μακεδονίας και τι πήρε τελικά η ελληνική άρχουσα τάξη με αυτή της τη «στρατηγική»; Να θυμηθούμε την επανένταξη στο στρατιωτικό σκέλος του ΝΑΤΟ πέντε μόλις χρόνια μετά την ΝΑΤΟϊκή μεθόδευση της τουρκικής εισβολής. Να θυμηθούμε την ίδια την προδοσία της Κύπρου από τα «εξαπατημένα» γιουσουφάκια των αμερικανο-ΝΑΤΟϊκών προστατών της αστικής τάξης;

Και είναι ακόμα μακρύς ο κατάλογος των όσων προηγήθηκαν και των όσων έπονται.

*

Την πολιτική της εθνικής μας ανυποληψίας τη «δικαιολογούν» όλα αυτά τα χρόνια, κι ακόμα περισσότερο σήμερα, σαν πανάκεια για τη λύση των «εθνικών» θεμάτων της χώρας. Αν είναι δυνατόν, οποιαδήποτε χώρα, να προασπίσει τα «εθνικά» της θέματα με μια πολιτική εξευτελισμού τέτοια που μόνο τον διεθνή εμπαιγμό θα άξιζε και όχι οτιδήποτε άλλο! Και σήμερα, καθώς τα εθνικά θέματα γίνονται αντικείμενο των μονοπωλιακών συμφερόντων που λυμαίνονται τον ορυκτό πλούτο της περιοχής, ήδη προετοιμάζουν το ιδεολογικό έδαφος της εχώρησης εθνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων επιστρατεύοντας επιπλέον την απατηλή «επικοινωνιακή» διάχυση τυπολογικών σχημάτων περί δημογραφικών πλεονεκτημάτων και μειονεκτημάτων, περί συσχετισμών υπεροπλίας (παρά τις τόσες «αγορές του αιώνα» στη διάρκεια τριών-τεσσάρων μόνο δεκαετιών) κ.ο.κ.

Δεν πρόκειται για αυτά. Πρόκειται για την ίδια τους την πολιτική: τη διαρκή, σταθερή, μόνιμη, διαχρονική πολιτική τους και την μοναδική δυνατή της προέκταση, την μοναδική δυνατή της συνέχιση με οποιαδήποτε μέσα, τα μοναδικά δυνατά της αποτελέσματα… «Ο πόλεμος είναι συνεχιση της πολιτικής με άλλα μέσα», αλλά εδώ δεν γίνεται λόγος για τον πόλεμο. Γίνεται λόγος για την πολιτική, της οποίας ο πόλεμος αποτελεί συνέχιση με βίαια μέσα. Γίνεται λόγος για τις επιδιώξεις και τα αποτελέσματα της πολιτικής, που προδιαγράφουν τις επιδιώξεις και τα τα αποτελέσματα οποιασδήποτε «συνέχισής» της.  Γίνεται λόγος για τις επιδιώξεις και τα αποτελέσματα της πολιτικής μιας κοινωνικής τάξης ούτως ή άλλως ανίκανης να εμφανιστεί ότι προασπίζεται την εθνική κυριαρχία χωρίς να την έχει ήδη μετατρέψει σε εξάρτημα της ιμπεριαλιστικής επιθετικότητας, και πάντως ικανότατης στο να ενισχύει ξανά και ξανά τους όρους κερδοφορίας της πάνω σε εθνικά συντρίμμια και σε εθνική οδύνη για το λαό.

Πρόκειται, στον «ιστορικό καθορισμό» της, για την «εθνική» πολιτική  της δικής μας ανυποληψίας  και του δικού μας εξευτελισμού, κι αυτή είναι η δική τους «εθνική» πολιτική. Ίσως φαντάζει παράδοξο μια τέτοια πολιτική να ονομάζεται «εθνική». Αλλά ποια θα μπορούσε να είναι η «εθνική» πολιτική μιας τάξης που υψώνει και υποστέλλει τη σημαία ανάλογα με τους συντελεστές της φορολόγησής της, ανάλογα με το εργατικό «κόστος» και τις διεθνείς εργολαβίες της, και που αρέσκεται στα «εθνικά» κηρύγματά της να επικαλείται το «έθνος» και τις «ανάγκες του» φορώντας  σημαία Αντίγκουα και Λιβερίας, την ίδια ώρα που απεργάζεται δεινά  για το λαό μας και τους λαούς της περιοχής; 

 

 

 

 

 


και το εθνικό κυριαρχικό δικαίωμα στις λιγνιτικές μονάδες;

Όχι, λέει το ευρωπαϊκό δικαστήριο, και η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ εφαρμόζει το «δίκαιο» της ΕΕ ψηφίζοντας το νομοσχέδιο για το ξεπούλημα των λιγνιτικών μονάδων της ΔΕΗ σε Φλώρινα και Μεγαλόπολη.

Γιατί, βλέπετε, σύμφωνα με το «δίκαιο» της ΕΕ, οτιδήποτε μπορεί να θυμίζει κοινωνικό έλεγχο πάνω στις κοινωνικές παραγωγικές δυνάμεις, οτιδήποτε – και εν προκειμένω η κρατική ιδιοκτησία στις μονάδες παραγωγής της ηλεκτρικής ενέργειας – διατηρεί έστω και μόνο των «τύπο» των προϋποθέσεων για την μετατροπή του από συλλογική ιδιοκτησία του κεφαλαίου σε συλλογική ιδιοκτησία των εργαζομένων, οτιδήποτε έστω και μόνο κατά τον «τύπο» δεν είναι ανοιχτά και άμεσα παραδομένο στην εμπορευματοποίηση, την αγορά, την καπιταλιστική κερδοφορία, τη συσσώρευση κεφαλαίου, οτιδήποτε τέτοιο – σύμφωνα με το «δίκαιο» της ΕΕ – είναι «μονοπώλιο» και το «δίκαιο» της ΕΕ δεν επιτρέπει το… μονοπώλιο.

Αν η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας ανήκει – έστω «τυπικά» – στο «κοινωνικό σύνολο», τότε αυτό το κοινωνικό σύνολο «μονοπωλεί» την ηλεκτρική ενέργεια, πράγμα απαράδεκτο σύμφωνα με το «δίκαιο» της ΕΕ. Ενώ αν η παραγωγή της ηλεκτρικής ενέργειας περάσει άμεσα στα χέρια – λέω τυχαία δυο φίρμες – της Ζήμενς, της  Τζένεραλ Ελέκτρικ ή του Τάδε Ταδόπουλου, τότε δεν πρόκειται για μονοπώληση από τον όποιον Τάδε Ταδόπουλο της ηλεκτρικής ενέργειας, που έχει τον προορισμό να υπηρετεί τις ανάγκες του κοινωνικού συνόλου… Τότε πρόκειται για «υγιή ανταγωνισμό», για πραγμάτωση της «ελευθερίας ανταγωνισμού των κεφαλαίων» (που κάθε περιορισμός της – «έστω και συγκαλυμμένος» – απαγορεύεται, ως γνωστόν, από το «δίκαιο» της ΕΕ).

Η ιδιωτικοποίηση της ηλεκτρικής ενέργειας, που συνεχίζεται με το ξεπούλημα των λιγνιτικών μονάδων της ΔΕΗ, διασφαλίζει ότι προορισμός της παραγωγής της δεν θα είναι η υπηρέτηση των αναγκών του κοινωνικού συνόλου αλλά η υπηρέτηση της  συσσώρευσης κεφαλαίου. Στο στάδιο αυτό της όλο και πιο παρασιτικής, αντικοινωνικής ανάπτυξης του καπιταλισμού, όταν κάθε κοινωνικό χρηματικό απόθεμα (ασφαλιστικά ταμεία, συντάξεις, κονδύλια κοινωνικών δαπανών) «οφείλει» να περιοριστεί ως το ελάχιστο και κάτω από το ελάχιστο προκειμένου το μέγιστο μέρος του να μετατραπεί σε κεφάλαιο, σε «αυτοαξιοποιούμενη αξία», δεν θα μπορούσε να έχει διαφορετική μεταχείριση το άμεσα παραγωγικό κοινωνικό απόθεμα, όπως είναι τα λιγνιτορυχεία  και οι λιγνιτικές μονάδες ηλεκτροπαραγωγής.

Φυσικά δεν αρχίζει τώρα, έχει αρχίσει από καιρό το «μεγάλο έργο» της εμπορευματοποίησης της ηλεκτρικής ενέργειας (και, βέβαια, της ενέργειας γενικά), της καπιταλιστικής μονοπώλησης της ηλεκτροπαραγωγής, της απόσπασής της από τις γενικές ανάγκες έστω της καπιταλιστικής κοινωνίας και της υπαγωγής της άμεσα, «ανοιχτά και χωρίς περιστροφές», στις ανάγκες του καπιταλιστικού κέρδους, με την εργαζόμενη κοινωνία σε ρόλο είλωτα, δουλοπάροικου, για την κρατικά εξασφαλισμένη (με άλλα λόγια κρατικοδίαιτη) κερδοφορία  των καπιταλιστικών μονοπωλιακών ομίλων.

Η ίδια, άλλωστε, η πάλαι ποτέ 100% κρατική ΔΕΗ, που εν ονόματι του «κοινωνικού συνόλου» μονοπωλούσε το 100% της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, παρότι τυπικά ήταν εκπρόσωπος αυτού του κοινωνικού συνόλου, δεν έπαυε να λειτουργεί όχι με κοινωνικούς όρους αλλά με όρους «ιδιωτικής οικονομίας», σαν συλλογική ιδιοκτησία όχι γενικά της κοινωνίας αλλά γενικά του κεφαλαίου. Δεν θα μπορούσε να λειτουργεί διαφορετικά εφόσον το αστικό κράτος δεν είναι ο «συλλογικός πολίτης», όπως θέλει να εμφανίζεται, αλλά ο συλλογικός καπιταλιστής.

Από αυτή την άποψη, η «κρατική ΔΕΗ», η «κρατική ηλεκτρική ενέργεια», έφερνε και, σαν «ιδέα», φέρνει στο προσκήνιο της ιδολογικής και πολιτικής πάλης το ίδιο το ζήτημα του κράτους, σαν όργανωση  της πολιτικής κυριαρχίας της τάξης των καπιταλιστών είτε της εργατικής τάξης. Το ίδιο ζήτημα που – στην οικονομική του διάσταση – συνίσταται στην «ανοιχτή και χωρίς περιστροφές» κατοχή της κοινωνίας πάνω στις παραγωγικές δυνάμεις που έχουν τόσο αναπτυχθεί ώστε η μόνη διεύθυνση που επιδέχονται είναι η διεύθυνση της κοινωνίας.

Ενώ από την άποψη της σημερινής περιόδου, όπου μετά την αντεπανάσταση εμφανίζεται  και πάλι ένα «αρχετυπικό» ιδεολογικό φαινόμενο: χαρακτηρίζουν σοσιαλιστικό και αυτόν ακόμα τον αστικό φιλελευθερισμό, σοσιαλιστικό τον αστικό διαφωτισμό, σοσιαλιστική και την αστική δημοσιο-οικονομική μεταρρύθμιση, σοσιαλιστικό να γινει ένας σιδηρόδρομος όπου υπήρχε κιόλας μια διώρυγα, σοσιαλιστικό το να υπερασπίζεις τον εαυτό σου με μπαστούνι όταν σου επιτίθενται με σπαθί[1] και σοσιαλιστική, θα πρόσθετα, την 100% κρατική ΔΕΗ και 100% κρατική παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, από την άποψη λοιπόν αυτής της ιστορικής περιόδου, το ξεπούλημα των λιγνιτικών μονάδων της ΔΕΗ, σαν μια ακόμη σκηνή του έργου: «απελευθέρωση» του εμπορεύματος «ηλεκτρισμός», φέρνει στο προσκήνιο την εντεινόμενη αντίφαση ανάμεσα στην κοινωνική φύση της παραγωγής και στην ατομική καπιταλιστική της ιδιοποίηση. Φέρνει στο προσκήνιο το μεγεθυνόμενο χάσμα ανάμεσα στη ζωή των εργαζόμενων κοινωνικών στρωμάτων και στους υλικούς παραγωγικούς όρους της κοινωνικής ζωής συνολικά. Φέρνει στο προσκήνιο την όλο και πιο εχθρική σχέση ανάμεσα στους παραγωγούς του κοινωνικού πλούτου και στον πλούτο που παράγουν.

Κατά τα άλλα, βέβαια, η μισοκρατική – μισοϊδιωτική ΔΕΗ Α.Ε., η κυβέρνηση που τη διαχειρίζεται, μπορεί να ξεπουλά της λιγνιτικές μονάδες που η ελληνική αστική τάξη κληρονόμησε από τον παπούλη της, αλλά – για λογαριασμό της ίδιας αυτής αστικής τάξης – επεκτείνει το δίκτυό της προς τα Βαλκάνια, εξαγοράζοντας μια από τις μεγαλύτερες εταιρείες της ΠΓΔΜ...

Έτσι ακριβώς όπως γενικά συμβαίνει με τα «εθνικά» κυριαρχικά δικαιώματα στην εποχή του ιμπεριαλισμού, είτε με μεθόδους ιμπεριαλιστικής ειρήνης είτε με μεθόδους ιμπεριαλιστικού πολέμου, και πάντα με μεθόδους παζαριών, ανταλλαγμάτων, διανομής και αναδιανομής σφαιρών επιρροής, με μεθόδους κυριαρχίας των καπιταλιστικών μονοπωλίων, μεθόδους περιθωριοποίησης των λαών και ισοπέδωσης των λαϊκών δικαιωμάτων.

Γιατί να εξαιρούνταν από αυτές τις μεθόδους το εθνικό κυριαρχικό δικαίωμα στις λιγνιτικές μονάδες παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος;

Και γιατί να πρόκειται για εθνικό κυριαρχικό δικαίωμα υποδεέστερης σημασίας από τα υπόλοιπα, που η «θεαματική» ειδησεογραφική τους επίφαση μονοπωλεί την καθημερινή επικαιρότητα;

[1] Μαρξ, 18η Μπριμέρ, σελ. 79, θεμέλιο 1967, όπου και σημειώνεται: «Και αυτό δεν ήταν απλώς τρόπος του λέγειν, μόδα ή κομματική ταχτική. Η αστική τάξη είχε τη σωστή άποψη πως όλα τα όπλα που είχε σφυρηλατήσει ενάντια στη φεουδαρχία στρέψανε την αιχμή τους ενάντια στην ίδια, πως όλα τα εκπαιδευτικά μέσα που είχε δημιουργήσει επαναστατούσαν ενάντια στον ίδιο της τον πολιτισμό, πως όλοι οι θεοί που είχε πλάσει την είχαν εγκαταλείψει». Τηρουμένων των αναλογιών, υπό παρόμοιους όρους δεν πρόκειται για «απλώς τρόπο του λέγειν, μόδα ή κομματική ταχτική» ούτε και σήμερα.